Zapytanie pisemne w sprawie możliwości nakładania grzywny w formie mandatów karnych przez przedstawicieli powiatowych inspekcji weterynaryjnych w przypadku uchylania się od obowiązku ochronnego szczepienia psów przeciwko wściekliźnie

Szanowny Panie Ministrze,

występuję do Pana Ministra z zapytaniem dotyczącym możliwości nakładania grzywny w formie mandatów karnych przez przedstawicieli powiatowych inspekcji weterynaryjnych w przypadku uchylania się od obowiązku ochronnego szczepienia psów przeciwko wściekliźnie.

Do dnia 17 marca 2026 r. obowiązywał art. 85 ust. 1a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1075 z późn. zm.), który przewidywał, że kto uchyla się od obowiązku ochronnego szczepienia psów przeciwko wściekliźnie, a w przypadku wprowadzenia obowiązku ochronnego szczepienia kotów przeciwko wściekliźnie – od tego obowiązku podlega karze grzywny.

Jednocześnie na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 28 lipca 2008 r. w sprawie nadania funkcjonariuszom Inspekcji Weterynaryjnej, Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych oraz Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa uprawnień do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1213 z późn. zm.) pracownicy Inspekcji Weterynaryjnej oraz osoby wyznaczone na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a oraz art. 18 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej uprawnione do wykonywania czynności określonych w art. 19 tej ustawy, są uprawnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego za wykroczenia określone właśnie w art. 85 ust. 1a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.

Od 18 marca 2026 r. art. 85 ust. 1a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt został uchylony.

Jednocześnie od dnia 18 marca 2026 r. obowiązuje ustawa z dnia 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt (Dz. U. poz. 1795), której art. 102 ust. 1 stanowi, że kto, będąc posiadaczem psa, nie wykonuje obowiązku ochronnego szczepienia psa przeciwko wściekliźnie w terminie, o którym mowa w art. 44 ust. 2, podlega karze grzywny. Zgodnie zaś z art. 102 ust. 2 tej ustawy orzekanie w sprawach o czyny określone w ust. 1 następuje w trybie przepisów ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia.

W mojej ocenie aktualnie wobec braku zmiany przywołanego rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 28 lipca 2008 r. w zakresie wskazania podstawy nałożenia grzywien w drodze mandatu karnego przez przedstawicieli Inspekcji Weterynaryjnej brak jest takiej możliwości.

Jednocześnie wątpliwości budzi to, czy to Inspekcja Weterynaryjna w przypadku stwierdzenia naruszenia obowiązku szczepienia psa przeciwko wściekliźnie począwszy od dnia 18 marca 2026 r. winna kierować wniosek o ukaranie do sądu, czy też o takim ustaleniu informować Policję.

Mając na uwadze powyższe proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:

1. Czy w świetle aktualnych przepisów prawnych przedstawiciele Inspekcji Weterynaryjnej mają możliwość nakładania grzywien w drodze mandatu karnego w przypadku ustalenia, że ktoś nie wykonuje obowiązku ochronnego szczepienia psa przeciwko wściekliźnie w terminie, o którym mowa w art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt (Dz. U. poz. 1795)?

2. Czy aktualnie, począwszy od 18 marca 2026 r. w przypadku ustalenia braku spełnienia obowiązku ochronnego szczepienia psa przeciwko wściekliźnie w terminie, o którym mowa w art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt (Dz. U. poz. 1795) organy Inspekcji Weterynaryjnej winny sporządzać samodzielnie wniosek o ukaranie za popełnienie tego wykroczenia do sądu, czy też powinny o tym fakcie informować Policję?

Iwona Maria Kozłowska
Posłanka na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej