Zapytanie pisemne w sprawie konsultacji wystąpienia marszałka Sejmu dotyczącego odmowy poparcia kandydatury Donalda Trumpa do Pokojowej Nagrody Nobla

Szanowny Panie Ministrze,

w przestrzeni publicznej od kilku dni utrzymuje się szerokie poruszenie po wystąpieniu marszałka Sejmu Włodzimierza Czarzastego, w którym odniósł się on do prośby o poparcie kandydatury prezydenta Stanów Zjednoczonych Donalda Trumpa do Pokojowej Nagrody Nobla. Marszałek oświadczył m.in.: „Nie poprę wniosku o Nobla dla prezydenta Trumpa, bo na niego nie zasługuje“, uzasadniając to m.in. oceną, że prezydent USA „reprezentuje politykę siły i przy użyciu siły prowadzi politykę transakcyjną. To jest łamanie polityki zasad, wartości, często łamanie prawa międzynarodowego“.

Następnie ambasador USA w Polsce Thomas Rose publicznie ogłosił zerwanie kontaktów z marszałkiem Sejmu, wskazując, że „Nie będziemy już utrzymywać kontaktów ani komunikować się z Marszałkiem Sejmu Czarzastym“, a jego słowa określił jako „oburzające i nieuzasadnione obelgi“ pod adresem prezydenta USA.

Wobec skali medialnego rozgłosu oraz potencjalnych konsekwencji dla relacji polsko-amerykańskich pojawiają się wątpliwości odnośnie do trybu przygotowania i koordynacji tego rodzaju przekazu. Marszałek Sejmu jest jedną z najważniejszych osób w państwie, jednak nie prowadzi jednoosobowo polityki zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej, za którą konstytucyjnie i ustawowo odpowiada Rada Ministrów, a zwłaszcza minister właściwy do spraw zagranicznych. Pojawia się zatem pytanie, czy wystąpienie marszałka Sejmu było w jakikolwiek sposób konsultowane z rządem.

W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy treść wystąpienia/oświadczenia marszałka Sejmu Włodzimierza Czarzastego w sprawie odmowy poparcia kandydatury Donalda Trumpa do Pokojowej Nagrody Nobla była konsultowana z Ministerstwem Spraw Zagranicznych? Jeżeli tak, to kiedy oraz w jakiej formie odbyły się konsultacje?
2. Czy MSZ przekazywało marszałkowi Sejmu rekomendacje co do treści, tonu lub kluczowych tez wypowiedzi? A jeżeli tak, to jakiego rodzaju były to rekomendacje i czy zostały uwzględnione?
3. Czy MSZ było informowane o zamiarze publicznego ogłoszenia stanowiska przez marszałka Sejmu na konferencji prasowej oraz czy uzgadniano z rządem jednolitą linię komunikacyjną w tej sprawie?
4. Czy po publicznej reakcji ambasadora USA (zapowiedzi zerwania kontaktów z marszałkiem Sejmu) MSZ podejmowało działania dyplomatyczne mające na celu ograniczenie negatywnych skutków dla relacji polsko-amerykańskich? Jeśli tak, to jakie i kiedy?

Z wyrazami szacunku

Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP