Zapytanie pisemne w sprawie profilaktyki i leczenia raka pęcherza moczowego

Gniezno, 28 lutego 2025 r.

Szanowna Pani Minister,

na spotkaniu zorganizowanym przez Instytut Rozwoju Spraw Społecznych pt.: ”Wyrównywanie szans - czy polscy pacjenci mają szansę dołączyć do czołówki europejskiej, a rak pęcherza moczowego do optymalnie leczonych nowotworów?” przedstawiono apel w sprawie raka pęcherza moczowego.

W 2022 roku u 6,9 tys. pacjentów w Polsce zdiagnozowano raka pęcherza moczowego. Co piąty chory usłyszał, że jego choroba jest w stadium rozsiewu, co oznacza, że ma on niewielką szansę na długoletnie przeżycie.

Złą sytuację chorych z rakiem pęcherza w Polsce najlepiej obrazuje fakt, że śmiertelność z powodu tego nowotworu w naszym kraju była w 2022 roku najwyższa wśród wszystkich krajów europejskich.

Dlatego państwo i system opieki zdrowotnej nie mogą lekceważyć potrzeb chorych na raka pęcherza. Dziś napotykają oni wiele przeszkód na drodze do szybkiego uzyskania diagnozy i skutecznego leczenia.

Pacjenci żyjący z rakiem pęcherza i specjaliści w zakresie leczenia tego nowotworu, głęboko wierzą, że zmiany na lepsze są możliwe.

Przedstawili w Apelu swoje oczekiwania:

1. Poprawy jakości opieki nad pacjentem poprzez:

a. Sprawną współpracę między specjalistami zajmującymi się chorymi z nowotworami pęcherza moczowego - lekarzami pierwszego kontaktu, urologami, onkologami, patomorfologami oraz pielęgniarkami stomijnymi i koordynującymi.
b. Organizację dobrej jakości konsyliów wielospecjalistycznych, po których następuje rozmowa z chorym/opiekunami o wstępnej decyzji specjalistów.
c. Edukację pacjenta, która pozwoli mu zrozumieć ścieżkę leczenia, dzięki czemu będzie on lepiej stosował się do zaleceń lekarzy w czasie terapii. Wiedza o czynnikach ryzyka jest w Polsce niewystarczająca. Najważniejszym czynnikiem wpływającym na obniżenie ryzyka zachorowania na raka pęcherza moczowego jest zaprzestanie palenia tytoniu, ale istotne jest także zmniejszenie ekspozycji na chemiczne kancerogeny, co może być wskazówką przy wyborze sprzętu i metod działania dla straży pożarnej.
d. Poprawę dostępu do rehabilitacji jako niezbędnego elementu w leczeniu pacjenta po usunięciu pęcherza.
e. Kierowanie pacjentów z rakiem pęcherza do ośrodków referencyjnych z szerokim zapleczem obejmującym wszystkie dyscypliny medycyny.

2. Poprawy szybkości i standardów diagnostyki w Polsce poprzez:

a. Edukację lekarzy pierwszego kontaktu, innych specjalistów i pracowników medycznych, do których zgłosi się pacjent z krwiomoczem. Ten objaw powinien zawsze być powodem skierowania chorego do urologa i specjalistycznej diagnostyki endoskopowej.
b. Zwiększenia dostępu do cystoskopii giętkiej przeprowadzanej w warunkach ambulatoryjnych oraz zwiększenia wyceny cystoskopii giętkiej.
c. Upowszechnienia procedury wystawiania kart DILO z powodu krwiomoczu lub podejrzenia guza. Karta DILO warunkuje priorytetowe przyjęcie przez urologa i ograniczenie długotrwałego leczenia antybiotykami.
d. Skrócenie oczekiwania na wynik badania histopatologicznego.
e. Stworzenie możliwości rozliczania badań niezbędnych do zastosowania odpowiednich terapii (np. ekspresja PD-L1).

3. Poprawy jakości i standardów leczenia w Polsce poprzez:

a. Wdrożenie wytycznych postępowania diagnostyczno-terapeutycznego tworzonych w ramach Narodowej Strategii Onkologicznej oraz amerykańskich wytycznych NCCN (National Comprehensive Cancer Network), co pozwoli ujednolicić postępowanie wobec pacjentów.
b. Zwiększenie dostępu do terapii dopęcherzowej BCG, chemioterapeutyku (mitomycyny C) oraz jasnych wytycznych co do postępowania przy niepowodzeniu terapii.
c. Wprowadzenia monitoringu efektów zabiegów w ramach KSO — cystektomie powinny być wykonywane w ośrodkach z dużym doświadczeniem.
d. Odpowiednią wycenę procedury TURBT zależną od jej jakości i efektu.
e. Leczenia w zgodzie z onkologicznymi i urologicznymi wytycznymi klinicznymi prowadzonego w ośrodkach zapewniających kompleksowość leczenia.

f. Dalszego poszerzania programu lekowego leczenia raka pęcherza o wskazania i terapie rekomendowane przez międzynarodowe towarzystwa naukowe. Dążenie do optymalizacji leczenia pacjenta, ponieważ obecna ścieżka nie dość, że jest suboptymalna (nie uwzględnia najnowszych terapii skojarzonych), to jeszcze niepełna (brak immunoterapii po niepowodzeniu leczenia chemioterapią).

W nawiązaniu do treści zapytania, uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi:

1. Jak Pani Minister odniesie się do apelu pacjentów żyjących z rakiem pęcherza i specjalistów w zakresie leczenia tego nowotworu?
2. Czy rozważane jest zastosowanie przedstawionych uwag?
3. Czy planowane są konsultacje ze specjalistami w zakresie leczenia raka pęcherza moczowego?

Z wyrazami szacunku

Poseł Tadeusz Tomaszewski