Interpelacja w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa (UDER2)

Szanowny Panie Ministrze,

obecnie na stronach Rządowego Centrum Legislacji został opublikowany projekt ustawy z dnia 15 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa (UDER2). Projekt ten znajduje się w procedurze uzgodnieniowej. W ustawie proponuje się zmianę art. 122, w którym jego dotychczasowa treść uzyskuje oznaczenie § 1, z kolei dodaje się § 2 w brzemieniu zaproponowanym.

Jak czytamy z uzasadnieniu projektu: „Proponowana zmiana polega na poszerzeniu stosowania istniejącej w prawie podatkowym zasady in dubio pro tributario na pojawiające się wątpliwości co do stanu faktycznego. Zgodnie z art. 2a Ordynacji podatkowej niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika. Dodana regulacja umieszczona w zasadach ogólnych postępowania podatkowego będzie stanowiła dodatkową gwarancję chroniącą interes podatnika i innych stron. Należy zwrócić uwagę na fakt, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zauważalny jest pogląd, że zasada in dubio pro tributario winna odnosić się również do wątpliwości co do stanu faktycznego (np. wyrok NSA z 13.04.2018 r. II FSK 951/16, wyrok NSA z 28.02.2018 r. II FSK 627/16, wyrok NSA z 22.02.2011 r. II FSK 224/10).

Zasada rozstrzygania niedających się usunąć wątpliwości faktycznych na korzyść strony będzie zatem stosowana m.in.:

1) w czynnościach sprawdzających (odesłanie w art. 280 Ordynacji podatkowej do odpowiedniego stosowania przepisów rozdziału 1 działu IV tej ustawy);
2) w kontroli podatkowej (odesłanie w art. 292 Ordynacji podatkowej do odpowiedniego stosowania przepisów rozdziału 1 działu IV tej ustawy);
3) w kontroli celno-skarbowej (odesłanie w art. 94 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej do odpowiedniego stosowania przepisów rozdziału 1 działu IV Ordynacji podatkowej)”.

W § 2 wymieniono zdarzenia, w przypadku których zaistnienia niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego nie będą mogły być rozstrzygane na korzyść strony. Katalog przypadków wymienia trzy sytuacje i ma on charakter zamknięty. Moim zdaniem katalog ten jest niepełny i powinien ulec rozszerzeniu o wybrane przypadki dotyczące uproszczeń w kontroli podatkowej wymienione w przepisie art. 282c § 1 Ordynacji podatkowej oraz kontroli celno-skarbowej wymienione w art. 54 ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, gdy:

- wątpliwości powstały w toku czynności sprawdzających, kontroli podatkowej i celno-skarbowej zainicjowanych przez organ prowadzący postępowanie przygotowawcze o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe,
- czynności sprawdzające, kontrola podatkowa i celno-skarbowa dotyczą opodatkowania przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych,
- wątpliwości powstały w toku czynności sprawdzających, kontroli podatkowej i celno-skarbowej w oparciu o informacje uzyskane na podstawie przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.

W związku z powyższym proszę Pana Ministra o udzielenie odpowiedzi na następujące pytanie:

Czy Ministerstwo Finansów dostrzega konieczność zmiany proponowanego przepisu art. 122 § 2 Ordynacji podatkowej?

Proszę o udzielenie odpowiedzi na powyższe pytanie w możliwie najkrótszym terminie, zgodnie z zasadami dotyczącymi interpelacji i zapytań poselskich.

Z wyrazami szacunku

Krzysztof Habura