Interpelacja w sprawie kamizelek nożoodpornych dla ratowników medycznych

Szanowna Pani Minister,

Narodowy Fundusz Zdrowia opublikował w marcu projekt nowelizacji zarządzenia dotyczącego ratownictwa medycznego, w którym proponuje obowiązkowe wyposażenie zespołów karetek w kamizelki nożoodporne - minimum po jednej na każdego członka zespołu. Nowe przepisy miałyby wejść w życie 1 lipca bieżącego roku. Jednakże Ogólnopolski Związek Zawodowy Ratowników Medycznych (OZZRM) w swoim stanowisku przekazanym Pani Minister oraz ministrowi sprawiedliwości wyraził zdecydowany sprzeciw wobec tego rozwiązania.

Ratownicy medyczni argumentują, że kamizelki nożoodporne ograniczają swobodę ruchów i komfort pracy, zwłaszcza te o odpowiedniej klasie ochrony, które są sztywne i ciężkie. Ponadto, według OZZRM, używanie kamizelek może wzmagać poczucie zagrożenia i budować barierę psychologiczną między ratownikiem a pacjentem, a także sugerować, że każdy kontakt może być potencjalnie niebezpieczny. Dodatkowo kamizelki chronią głównie tułów przed atakami nożem, ale nie chronią m.in. przed urazami głowy, kończyn czy atakami z użyciem innych narzędzi lub broni palnej.

Związkowcy podkreślają, że przemoc wobec ratowników medycznych ma podłoże społeczne, często związane z patologiami, stanami upojenia, chorobami psychicznymi i brakiem szacunku dla służb publicznych. W ich ocenie należy skupić się na prewencji i eliminowaniu źródeł zagrożeń, a nie na wprowadzeniu powszechnego środka ochrony, który może utrudniać wykonywanie codziennych obowiązków.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje dokonać rewizji projektu nowelizacji zarządzenia NFZ w zakresie obowiązkowego wyposażenia zespołów ratownictwa medycznego w kamizelki nożoodporne, w świetle stanowiska OZZRM? Jeśli tak, jakie zmiany są rozważane?

2. Czy przed podjęciem decyzji o wprowadzeniu obowiązku wyposażenia karetek w kamizelki nożoodporne przeprowadzono konsultacje ze środowiskiem ratowników medycznych? Jeśli tak, proszę o przedstawienie informacji na temat zakresu tych konsultacji oraz stanowisk poszczególnych organizacji.

3. Czy ministerstwo rozważa alternatywne rozwiązania postulowane przez OZZRM, takie jak: intensywne i regularne szkolenia z deeskalacji konfliktu, komunikacji w trudnych sytuacjach, asertywności, podstaw samoobrony i oceny ryzyka w miejscu interwencji; opracowanie i egzekwowanie jasnych procedur postępowania w sytuacjach zagrożenia; wyposażenie zespołów w sprawnie działające systemy łączności, przyciski napadowe, lokalizatory GPS oraz urządzenia rejestrujące obraz i dźwięk w uzasadnionych przypadkach?

4. Na jakim etapie są prace nad zaostrzeniem kar za atak na personel medyczny na służbie oraz nad zmianą statusu ratownika medycznego na funkcjonariusza publicznego w trakcie dyżuru?

5. Czy Ministerstwo Zdrowia rozważa wprowadzenie numerów służbowych zamiast nazwisk w dokumentacji medycznej, co utrudniłoby namierzenie personelu medycznego w życiu prywatnym przez niezadowolonych pacjentów?

6. Czy odbędą się zapowiedziane w styczniu 2025 r. szkolenia z samoobrony dla członków zespołów ratownictwa medycznego prowadzone przez Policję? Jeśli tak, kiedy i w jakim zakresie?

7. W jaki sposób Ministerstwo Zdrowia planuje zapewnić wsparcie psychologiczne dla ratowników medycznych, które miało zostać zagwarantowane w ustawie?

Z wyrazami szacunku

Janusz Cieszyński