Interpelacja w sprawie wsparcia społeczności oświatowych, które sprzeciwiają się decyzjom samorządów o likwidacji placówek specjalnych, w kontekście likwidacji Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Kozicach Dolnych

Warszawa, 29 kwietnia 2025 r.

Szanowna Pani Minister,

na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu[1] składam za pośrednictwem Marszałka Sejmu interpelację poselską skierowaną do Pani Minister w sprawie budzącej ogromne poruszenie społeczne i sprzeciw - planowanej przez starostwo powiatowe w Świdniku likwidacji Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Kozicach Dolnych. Jako poseł na Sejm RP stanowczo sprzeciwiam się tej decyzji, która - w mojej ocenie oraz w opinii rodziców, nauczycieli i specjalistów - jest całkowicie bezzasadna, nieuzasadniona merytorycznie i zagrażająca dobru dzieci z niepełnosprawnościami.

Brakuje jakichkolwiek realnych przesłanek do likwidacji tej placówki – nie gwarantuje ani potencjalnie znaczących oszczędności, ani przygotowanej alternatywy, która zapewniłaby dzieciom porównywalne warunki edukacyjne, terapeutyczne i wychowawcze. Co więcej, likwidacja ta odbywa się bez uwzględnienia indywidualnych potrzeb wychowanków, z których wielu reaguje silnym stresem na jakiekolwiek zmiany otoczenia i struktury funkcjonowania.

W styczniu bieżącego roku rozpoczęto działania zmierzające do reorganizacji, a w praktyce – likwidacji ośrodka. Od tego czasu jako poseł wielokrotnie podejmowałem interwencje w tej sprawie, w tym kierowałem zapytania do starostwa, organizowałem spotkania oraz zainicjowałem mediacje pomiędzy rodzicami a przedstawicielami starostwa, które odbyły się w moim biurze poselskim. Niestety, starostwo nie wysłało na nie żadnego reprezentanta, co odebrane zostało przez rodziców, nauczycieli oraz opiniodawców jako wyraz braku szacunku i gotowości do dialogu.

W obliczu licznych skarg i protestów, także Lubelski Kurator Oświaty przychylił się do stanowiska rodziców, wskazując, że planowana reorganizacja odbywałaby się ze szkodą dla dzieci i nie powinna być realizowana bez pogłębionych konsultacji społecznych i merytorycznych[2].

Do mojego biura spłynęły dziesiątki pisemnych oświadczeń rodziców, nauczycieli, opiekunów oraz osób związanych z ośrodkiem – wszystkie zawierają jednoznaczny sprzeciw wobec likwidacji placówki w Kozicach Dolnych. Co więcej, zebrano ponad 1000 podpisów pod petycją przeciwko tej decyzji, a inicjatywa rodziców została szeroko poparta przez lokalne media, które relacjonowały protesty oraz argumenty przedstawiane przez społeczność szkolną i lokalną[3].

Uczniowie SOSW w Kozicach Dolnych to w większości dzieci w spektrum autyzmu. Ich rozwój i funkcjonowanie zależą w ogromnym stopniu od stabilności środowiska, ciszy, kontaktu z naturą i indywidualnego podejścia – warunków, które zapewnia im właśnie ta placówka. Przeniesienie ich do większego, miejskiego ośrodka w Świdniku nie odpowiada ich potrzebom, a wręcz grozi regresją w rozwoju, o czym świadczą również wcześniejsze negatywne doświadczenia części dzieci uczęszczających niegdyś do ośrodka w Świdniku.

W związku z powyższym, proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej planuje podjęcie działań interwencyjnych lub kontrolnych w związku z planowaną likwidacją Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Kozicach Dolnych?
2. Czy Pani Minister uznaje brak konsultacji społecznych oraz nieuwzględnienie opinii rodziców i kuratora oświaty za wystarczające przesłanki do wstrzymania reorganizacji ośrodka?
3. Jakie mechanizmy wsparcia przewiduje ministerstwo dla społeczności oświatowych, które sprzeciwiają się decyzjom samorządów o likwidacji placówek specjalnych?
4. Czy w opinii ministerstwa przeniesienie dzieci ze spektrum autyzmu do placówki miejskiej, bez zapewnienia warunków tożsamych z dotychczasowymi, jest zgodne z obowiązującymi standardami opieki i edukacji specjalnej?
5. Czy możliwe jest wsparcie ze strony resortu dla działań zmierzających do rozwoju, a nie likwidacji, ośrodków takich jak ten w Kozicach Dolnych?

Społeczność związana z ośrodkiem – rodzice, nauczyciele, dyrekcja – nie zamyka się na współpracę z ośrodkiem w Świdniku. Przeciwnie – wyraża gotowość współdziałania i wymiany doświadczeń, pod warunkiem poszanowania odrębności i specyfiki obu placówek.

Bartłomiej Pejo
Poseł na Sejm RP

[1] Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. - Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. z 2022 r., poz. 990 t.j. z dnia 18.10.2022 r.), dalej jako: „Regulamin Sejmu”.

[2] https://radio.lublin.pl/2025/04/lubelski-kurator-oswiaty-o-reorganizacji-szkol-w-regionie/

[3] https://radio.lublin.pl/2025/02/to-nie-do-przyjecia-rodzice-przeciwko-likwidacji-szkoly/
https://www.lublin112.pl/protesty-nie-poszly-na-marne-rodzice-wywalczyli-dalsze-funkcjonowanie-szkoly-specjalnej-w-kozicach-dolnych
https://www.lublin112.pl/rodzice-protestuja-przeciwko-likwidacji-szkoly-w-kozicach-dolnych-interwencje-podjal-tez-posel-bartlomiej-pejo-zdjecia/
https://lublin.tvp.pl/85153562/co-dalej-z-osrodkiem-szkolno-wychowawczym-w-kozicach-dolnych
https://radio.lublin.pl/2025/04/chca-polaczyc-dwa-specjalne-osrodki-szkolno-wychowawcze-rodzice-i-nauczyciele-sa-przeciwni/