Interpelacja w sprawie interpretacji przepisu § 3 ust. 1 pkt 54 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w brzmieniu nadanym przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia 2023 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Szanowna Pani Ministro,

wykonując obowiązki poselskie zostałem zapoznany przez mieszkańców z terenu na którym planowana jest budowa magazynów energii o mocy ok. 389 MW o ich obawach, że inwestor będzie dążył do pominięcia procedury uzyskania decyzji środowiskowej z której wynikałoby jakie będzie oddziaływania tej inwestycji na środowisko oraz życie i zdrowie ludzi, przez co od razu wystąpi o uzyskanie pozwolenia na budowę. Zdaniem wymienionych działanie takie będzie możliwe i prawnie dopuszczalne z uwagi na wątpliwości interpretacyjne przepisów, które omawiam w dalszej części pisma.

W § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839 oraz z 2022 r. poz. 1071) (dalej: r.p.z.o.ś.) wymieniono przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w tym w pkt. 54 zapisano „zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż:

a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy,
b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a“.

Z kolei na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia 2023 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (poz. 1724) dokonano m.in. zmiany cytowanego § 3 ust. 1 pkt. 54, poprzez skreślenie wyrazów „w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi“ tak, że obecnie przepis ten posiada brzmienie: „zabudowa przemysłowa lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż:

a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy,
b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a“.

Zdaniem mieszkańców – przy zastosowaniu najbardziej korzystnej dla nich wykładni –magazyn energii może zostać uznany za zabudowę przemysłową lub magazynową wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, zgodnie z cytowanym § 3 ust. 1 pkt 54 r.p.z.o.ś. Jest to o tyle ważne, gdyż w przypadku, gdy powierzchnia zabudowy takiej inwestycji wyniesie lub przekroczy 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, lub w ich otulinach, albo wyniesie lub przekroczy co najmniej 1 ha na pozostałych obszarach, stanowić będzie przedsięwzięcie mogące potencjalnie oddziaływać na środowisko, co będzie rodziło po stronie inwestora obowiązek uzyskania decyzji środowiskowej.

Wspomniany przepis § 3 ust. 1 pkt 54 r.p.z.o.ś. dla wyliczenia wielkości 0,5 ha lub 1 ha odnosi się do pojęcia „powierzchni zabudowy“, które zdefiniowano w § 1 ust. 2 pkt 2 r.p.z.o.ś., zgodnie z którym „powierzchnia zabudowy jest to powierzchnia terenu zajęta przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia, w tym tymczasowego, w celu realizacji przedsięwzięcia“. Stosując wykładnię literalną cytowanego przepisu można dojść zatem do wniosku, że dla wyliczenia powierzchni zabudowy magazynu energii należy wziąć pod uwagę nie tylko powierzchnię zajętą przez obiekt po obrysie, ale także dodatkowo pozostałą powierzchnię przeznaczoną dla obsługi magazynu tj. przyłącza, kable – tak naziemne, jak i podziemne oraz ogrodzenie. Z przedstawioną wykładnią można się spotkać w praktyce stosowania prawa, jednakże dotyczy ona całkowicie innego zagadnienia a mianowicie opodatkowania farm fotowoltaicznych w podatku od nieruchomości posadowionych na użytkach rolnych, gdzie obszar zajęty pod konstrukcje wsporcze, konstrukcje mocujące, przewody podziemne, naziemne, transformatory itd., które służą instalacji do produkcji energii uznaje się, że towarzyszące instalacji i w związku z tym cały obszar działki, który urządzenia te zajmują uznaje się za zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, co oznacza, że ten fragment działki podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości w najwyższej stawce podatkowej, nie zaś podatkiem rolnym pomimo takiego przeznaczenia wskazanego w ewidencji gruntów i budynków. W podobny sposób wypowiedziały się sądy administracyjne m.in. WSA w Szczecinie w wyroku z dnia 28 kwietnia 2021 r. (I SA/Sz 216/21, CBOSA), WSA w Szczecinie z dnia 11 września 2019 r. (I SA/Sz 239/19, CBOSA), WSA w Warszawie w wyroku z dnia 7 lipca 2019 r. (III SA/Wa1932/18, CBOSA), oraz Ministerstwo Finansów w piśmie z dnia 30 września 2011 r. stanowiącym odpowiedź na interpelację nr 24172 w sprawie sposobu opodatkowania terenu elektrowni słonecznej.

W świetle przedstawionych faktów proszę Panią Ministrę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytanie:

W jaki sposób należy interpretować pojęcie „powierzchnia zabudowy“ zdefiniowane w § 1 ust. 2 pkt 2 r.p.z.o.ś. dla potrzeb stosowania przepisu § 3 ust. 1 pkt 54 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia 2023 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (poz. 1724)?

Proszę o udzielenie odpowiedzi na powyższe pytanie w możliwie najkrótszym terminie, zgodnie z zasadami dotyczącymi interpelacji i zapytań poselskich.

Z wyrazami szacunku

Krzysztof Habura