Interpelacja w sprawie wykreślenia z listy sankcyjnej CRYOGAS M&T Poland SA (obecnie pod nazwą OMNE ENERGIA SA) - zgodnie z decyzją z dnia 12 grudnia 2024 r.

Szanowny Panie Ministrze,

na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam za pośrednictwem Marszałka Sejmu interpelację poselską skierowaną do Pana Ministra w sprawie działań podjętych przez ministra spraw wewnętrznych i administracji zakończonych decyzją z dnia 12 grudnia 2024 r. w przedmiocie wykreślenia CRYOGAS M&T Poland SA (obecnie: OMNE ENERGIA SA) z listy, o której mowa w art. 2 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (dalej jako „ustawa sankcyjna”).

Decyzją ministra spraw wewnętrznych i administracji z dnia 21 lipca 2023 r. (znak: DPP-TPZ.0272.97.2023(2)), dalej: „decyzja”, spółka Cryogas M&T Poland Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie (dalej jako „Cryogas”), prowadząca obrót gazem, została wpisana na listę osób i podmiotów, o której mowa w art. 2 ust. 1 ustawy sankcyjnej. Na mocy wspomnianej decyzji wobec Cryogas zastosowano m.in. zamrożenie środków finansowych i zasobów gospodarczych w rozumieniu rozporządzenia nr 269/2014 z dnia 17 marca 2014 r. w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających (Dz. Urz. UE L 78 z 17.03.2014) będących własnością, pozostających w posiadaniu, pozostających w faktycznym władaniu lub pod kontrolą Crygoas, oraz ustanowiono zakaz z świadomego i umyślnego udziału w działaniach, których celem lub skutkiem jest ominięcie środków, o których mowa powyżej.

Taki stan utrzymywał się do dnia 12 grudnia 2024 r., kiedy to decyzją ministra spraw wewnętrznych i administracji z dnia 12 grudnia 2024 r. (znak: DPP-WTPZ.0272.12.2024(75)), dalej: „decyzja 2” spółka Cryogas M&T Poland SA (obecnie działająca pod nazwą: OMNE ENERGIA SA) została wykreślona z listy, o której mowa w art. 2 ust. 1 ustawy sankcyjnej. W uzasadnieniu "decyzji 2" minister wskazał, że podstawą do wykreślenia Cryogas z listy sankcyjnej był fakt zbycia 100% udziałów na rzecz podmiotu niezwiązanego z kapitałem i osobami lub podmiotami powiązanymi z Federacją Rosyjską. Akcje Crygoas zostały zbyte 27 lipca 2023 r. aktem notarialnym sporządzonym przed notariuszem Pawłem Sawickim (Rep. A nr 10591/23) na rzecz nowo utworzonej spółki pracowniczej CMTP sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (KRS 0001063392). Udziałowcami wskazanego podmiotu zostali dotychczasowi członkowie zarządu (i jednocześnie pracownicy) Cryogas, tj. Paweł Rudnicki oraz Jarosław Patyk.

W tym miejscu w wątpliwość należny podać, stanowisko ministra spraw wewnętrznych i administracji jakoby akcje Cryogas zostały zbyte na rzecz podmiotu/osób niepowiązanych i niezależnych od Cryogas i Federacji Rosyjskiej. Twierdzenie, że osoby piastujące w rosyjskim Crygoas stanowiska członków zarządu nie były i nie są powiązane i zależne z podmiotami rosyjskimi jest dalece nielogiczne, a wręcz niedorzeczne. Podkreślić należy, że akcje zostały zbyte na rzecz spółki pracowniczej, której udziałowcami w 100% są osoby zasiadające w zarządzie dotychczasowej spółki Cryogas, w 100% zależnej od Federacji Rosyjskiej. Wiadomym jest, że członkowie zarządu danego podmiotu muszą cieszyć się nieposzlakowaną opinią wśród członków rad nadzorczych i akcjonariatu danej spółki. Członkowie takiego zarządu są również zobowiązani do wykonywania wytycznych organów nadzorczych i struktury właścicielskiej będąc z nimi powiązanymi co najmniej pośrednio. W ocenie zgłaszających zapytania, nie inaczej było w przypadku Crygoas. Twierdzenie, że Panowie Paweł Rudnicki oraz Jarosław Patyk jako dotychczasowi wieloletni pracownicy i członkowie zarządu rosyjskiego Cryogasu, są niezależni od wpływów rosyjskich jest z zasady fałszywe.

Drugą kwestią budzącą ogromne wątpliwości jest wartość transakcji zbycia udziałów. Otóż, zgodnie z dostępnymi informacjami, trzy pakiety akcji Crygoas (stanowiące łącznie 100% kapitału), zostały zbyte na rzecz spółki pracowniczej za kwotę łączną 3 zł (słownie: trzy złote 00/100). Pakiety zostały wycenione przez strony transakcji na 1 zł za każdy poszczególny pakiet. Zwracam uwagę na niedorzeczność powyższej transakcji. Spółka warta kilkaset milionów złotych został sprzedana za 3 zł. W ślad za artykułami prasowymi, wskazać należy, że w 2022 roku spółka miała przychody na poziomie 1,2 mld zł. Na koniec 2021 roku spółka miała aktywa na poziomie 509 mln zł. Same tzw. środki trwałe to ok. 60 mln zł. Odnosząc się do ustalonej w powyższych umowach kwoty ceny, wynoszącej 1 zł za poszczególne pakiety akcji, w "decyzji 2" minister spraw wewnętrznych i administracji stwierdził: „W ocenie Spółki dalsze jej trwanie w reżimie zastosowanych środków ograniczających może oznaczać konieczność złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, stąd też ustalona cena sprzedaży akcji na 1 złoty wydaje się jak najbardziej uzasadniona.” Tak ustalona cena nie ma uzasadnienia ekonomicznego i transakcja ma charakter stricte pozorny. Ten fakt zauważył również poprzedni minister spraw wewnętrznych i administracji, który w decyzji z 11 sierpnia 2023 r. wprost wskazał, że: „transakcje zbycia akcji i wynikające z nich przekształcenia własnościowe są ukierunkowane wyłącznie na obejście nałożonych na Spółkę sankcji. Ponadto ustalona cena zakupu akcji w wysokości 1 złotego nie ma uzasadnienia ekonomicznego i w związku z powyższym przytoczone umowy sprzedaży akcji mogą zostać uznane za nieważne w świetle przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny. Wskazana dysproporcja świadczeń w przedmiotowych umowach, wyrażająca się w rażąco niskiej cenie sprzedaży akcji Cryogas M&T Poland Spółka Akcyjna, a także termin ich zawarcia świadczą o ich pozornym charakterze i wskazują na zamiar obejścia ustawy.”

Zastanawiające jest to, dlaczego ministerstwo, mając odpowiednie ku temu narzędzia, nie powołało do Cryogas zarządcy przymusowego, którego zadaniem jest m.in. zapewnienie ciągłości działalności spółki oraz podjęcie szeregu działań zmierzających do zbycia całości majątku, po uprzednim przeprowadzeniu audytu podmiotów zainteresowanych nabyciem Cryogas. Tego typu procedura zapewniłaby stuprocentową pewność pochodzenia podmiotu i osób nabywających majątek Cryogas oraz pozwoliłaby uniknąć wszelkich wątpliwości co do rzetelności transakcji oraz jej zbieżności z interesem Rzeczypospolitej Polskiej.

W związku z powyższym, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Dlaczego ministerstwo nie zastosowało ustawowych procedur i nie powołało zarządcy przymusowego Cryogas, którego zadaniem byłoby zbycie majątku spółki?
2. Dlaczego dopuszczono do zbycia akcji na rzecz spółki pracowniczej, niezgodnie z postanowieniami ustawy sankcyjnej (w tym m.in. art. 6a ust. 26)?
3. Czy transakcja sprzedaży była audytowana pod kątem pozorności oraz czy sprawdzana była faktyczna wartość majątku Cryogas?
4. Jeśli wycena Crygoas była sporządzona – kto dokonał takiej wyceny i jakiej metody wyceny zastosowano?
5. Czy wydając decyzję z dnia 12 grudnia 2024 r., minister wziął pod uwagę wszystkie negatywne przesłanki wskazane przez swojego poprzednika w decyzji z dnia 11 sierpnia 2023 r.?
6. Czy beneficjenci rzeczywiści podmiotu będącego właścicielem Cryogas, a obecnie OMNE ENERGIA SA, otrzymali pozytywne rekomendacje od instytucji takich jak m.in. ABW, CBA oraz inne?
7. Czy obecna działalność Panów Pawła Rudnickiego i Jarosława Patyka jest monitorowania przez właściwe organy pod kątem bezpieczeństwa państwa?
8. Czy w obecnym brzmieniu ustawa sankcyjna zawiera możliwość cofnięcia błędu, polegającego na skreśleniu z listy sankcyjnej podmiotu, który nie powinien być skreślony zwłaszcza w sytuacji przeniesienia własności spółki na tak zwanego „słupa”?
9. Czy Centralne Biuro Antykorupcyjne prowadzi bądź prowadziło ochronę i nadzór nad osobami, które w ministerstwie prowadziły postępowanie administracyjne, w wyniku którego skreślono spółkę Cryogas z listy sankcyjnej?
10. Jacy dokładnie urzędnicy w ministerstwie brali udział w wydawaniu decyzji o skreśleniu Cryogas z listy sankcyjnej i czy toczy się wobec nich postępowanie dyscyplinarne w sprawie niedopełnienia obowiązków bądź przekroczenia uprawnień?