Interpelacja w sprawie zasad działania systemu kaucyjnego w gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi

Szanowna Pani Minister,

ustawa z dnia 13 czerwca 2013 roku o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, której tekst jednolity ukazał się w Dz. U. z 2024 r. poz. 927, doprecyzowuje zasady funkcjonowania nowego systemu kaucyjnego. System ten ma na celu wprowadzenie zamkniętego obiegu kaucji, obejmujący cały łańcuch dystrybucji. Istotną zmianą jest przesunięcie daty rozpoczęcia systemu kaucyjnego z 1 stycznia 2025 r. na 1 października 2025 r., co z pewnością pozwoli na lepsze przygotowanie i uszczelnienie przepływu kaucji i zapobiegnie defraudacji pozyskiwanych środków, a tym samym pozytywnie wpłynie na poprawność rozliczeń operatorów z jednostkami handlowymi.

Zgodnie z nowymi regulacjami, każda gmina będzie musiała zapewnić co najmniej jeden stacjonarny punkt odbioru opakowań. Ponadto wszystkie sklepy, niezależnie od powierzchni (także te, o powierzchni poniżej 200 m2) będą zobowiązane do przyjmowania szklanych opakowań wielokrotnego użytku, jeśli w sprzedaży znajdują się napoje w takich opakowaniach. Z systemu wyłączono opakowania po mleku i napojach mlecznych.

To bardzo ważna ustawa, która ma na celu m. in. zmniejszenie zanieczyszczania środowiska naturalnego, zmniejszy ilość porzucanych opakowań, czy traktowania ich jako źródło palne w piecach, co bardzo destruktywnie wpływa na zdrowie ludzi i zwierząt, zanieczyszcza wody, glebę i roślinność.

Ochrona środowiska naturalnego oraz zdrowia ludzkiego, zwłaszcza młodego pokolenia jest sprawą najwyższej wagi i nie może być odwlekana w czasie.

Istotną kwestią jest również pozyskiwanie funduszy z tytułu gospodarowania opakowaniami kaucyjnymi, które to środki pozyskane w ten sposób w budżecie państwa, mogłyby zostać przeznaczone na ochronę środowiska naturalnego.

Dodatkowym wyzwaniem dla realnego i skutecznego systemu kaucyjnego w Polsce jest jego rozpropagowanie poprzez akcje informacyjne i edukacyjne. Rzetelna informacja na ten temat będzie gwarancją, że racjonalne gospodarowanie odpadami stanie się oczywistością, przezwyciężającą wielopokoleniowe nawyki i przyzwyczajenia.

Systematyczne i nawykowe uczestnictwo klienta w recyklingu można osiągnąć w dużej mierze poprzez opłacalność.

Realne wprowadzenie zapisów wspomnianej ustawy pozwoli nam dołączyć do państw Unii Europejskiej, które w realny sposób dbają o środowisko i o zdrowie społeczeństwa oraz o przyszłość swoich mieszkańców. Już dzisiaj potrzebujemy zmian, które odpowiadają na klimatyczne wyzwania naszych czasów i jednocześnie stanowią fundament dla przyszłych pokoleń.

Wychodząc naprzeciw potrzebom środowiska, społeczeństwa i zdrowia Polaków proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy wyznaczona data, już raz przesunięta na 1 października 2025 r. jest realna i ostateczna?
2. Czy wprowadzenie zapisów w ustawie o konieczności zorganizowania przynajmniej jednego punktu odbioru, będzie wystarczające, zwłaszcza w gminach rozległych obszarowo?
3. Czy ustalona stawka 50 groszy za opakowanie – butelkę plastikową, będzie wystarczającą zachętą do udziału w systemie kaucyjnym? Czy przewiduje się w następnych latach podniesienie wymienionej kwoty o przynajmniej stopę inflacji?
4. Jaką kampanię promocyjno-informacyjną przewiduje ministerstwo w związku z wprowadzeniem zapisów ww. ustawy?