Interpelacja w sprawie mieszkań z zasobów gminy/miasta

Szanowny Panie Ministrze!

Na początku grudnia 2024 r. w jednym z lokali socjalnych należących do zasobu miasta Zielona Góra wybuchł pożar. Okazało się, że najemca tego mieszkania od lat praktykował zbieractwo i nagromadzona hałda śmieci została objęta pożarem, który rozprzestrzenił się na resztę kamienicy. Za poniesione straty, liczone w setkach tysięcy, zapłaci właściciel lokalu, czyli miasto Zielona Góra, a co za tym idzie – podatnicy.

W ostatnich dniach zaś, w ościennej gminie Zabór, w jednym z mieszkań należących do zasobów gminy odkryto zmumifikowane ciało lokatora, którego sąsiedzi nie widzieli od 2 lat. Mimo że urząd gminy wysyłał mieszkańcowi liczne wezwania do uiszczenia opłat, nie było możliwości, by urzędnicy sami weszli do mieszkania sprawdzić, co się dzieje z najemcą.

Te sytuacje zmusiły mieszkańców i samorządowców do rozpoczęcia dyskusji nad możliwością kontroli lokali z zasobów gminy/miasta. Dziś nie ma bowiem podstawy prawnej, dzięki której urzędnik mógłby sam wejść do takiego mieszkania i przeprowadzić wizytację. Nie przewiduje tego ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Osoby zainteresowane tą kwestią są zdania, że zachodzi potrzeba nowelizacji i wprowadzenia nowych przepisów, które umożliwią gminie/miastu zawarcie w treści umowy najmu lokalu z jej/jego zasobów zapisu dotyczącego możliwości przeprowadzenia kontroli np. na podstawie zaniepokojenia sąsiadów długą nieobecnością lokatora, sygnałów dotyczących wspomnianego zbieractwa, dewastacji przedmiotowego mienia gminy/miasta itp.

Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom mieszkańców i samorządowców, uprzejmie proszę o ustosunkowanie się do przedstawionej kwestii i udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy przewidywana jest nowelizacja ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego w kontekście wspominanych wyżej przepisów dotyczących możliwości przeprowadzenia przez właściciela kontroli wynajmowanego lokalu z zasobów gminy/miasta? Kiedy mogłyby zostać podjęte analizy w tym obszarze? Co ewentualnie stoi na przeszkodzie?

2. Czy przewidywana jest także analiza i ewentualna zmiana przepisów w obszarze:

- obecnego braku konsekwencji po stronie lokatora za zniszczenie lokalu z zasobów gminy/miasta (lokator otrzymuje wyremontowane mieszkanie z zasobów gminy/miasta, a gdy je zdewastuje, koszty kolejnego remontu są wyłącznie po stronie właściciela);

- obecnego braku obowiązku początkowej wpłaty kaucji przez najemcę na poczet ewentualnego remontu wskutek zniszczenia przez niego mienia gminy/miasta;

- obecnego obowiązku zapewnienia najemcy przez właściciela mieszkania zastępczego, wyremontowanego lokalu, np. w sytuacji konieczności naprawy mieszkania z winy lokatora;

- obecnego braku możliwości rozwiązania umowy najmu lokalu z zasobów gminy/miasta z osobami, które podpisały przedmiotową umowę, po czym odbywają karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym, a w tym czasie mieszkanie, które mogłyby zająć inne osoby w potrzebie, stoi puste;

- obecnego braku obowiązku rewaloryzacji stawki godzinowej za odpracowanie zaległego czynszu, co wiele zainteresowanych osób ostatecznie zniechęca do podjęcia takiego działania;

- obecnego braku obowiązku płacenia przez najemców lokali z zasobów gminy/miasta za wywóz śmieci i zużycie wody, przez co wiele zakładów gospodarki mieszkaniowej jest stratnych w porównaniu z innymi spółkami z udziałem gminy;

- obecnego braku obowiązku zabezpieczenia obustronnego w postaci podpisania umowy najmu przez obydwie osoby żyjące w związku formalnym, jak i nieformalnym, przez co dochodzi do sytuacji, w których jedna strona może nagle zostać bez dachu nad głową?

Z wyrazami szacunku

Posłanka Katarzyna Osos