Interpelacja w sprawie problemów i opóźnień w rozwoju polskiej branży kosmicznej

Szanowny Panie Ministrze,

w związku z negatywną oceną Najwyższej Izby Kontroli (KGP.430.10.2023) dotyczącą realizacji zadań wynikających z Polskiej Strategii Kosmicznej przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii, uprzejmie proszę o zwrócenie uwagi na poważne problemy i opóźnienia w rozwoju polskiej branży kosmicznej.

Sektor kosmiczny jest jedną z najbardziej innowacyjnych i zaawansowanych technologicznie dziedzin gospodarki. Jego rozwój ma kluczowe znaczenie dla nauki, rolnictwa, obronności czy zarządzania kryzysowego. Technologie te umożliwiają monitorowanie zjawisk zachodzących na Ziemi, wspierając przewidywanie zagrożeń czy radzenie sobie z konsekwencjami kryzysu klimatycznego. To nowe narzędzia, wspierające rozwój gospodarczy i społeczny, wykorzystywane coraz szerzej przez inne kraje.

Polska, jako kraj członkowski Europejskiej Agencji Kosmicznej, ma szansę odgrywać istotną rolę w rozwijaniu technologii kosmicznych. Państwowy sektor kosmiczny może zwiększyć innowacyjność polskiej gospodarki. Chodzi tu nie tylko o budowanie kompetencji naszych kadr i rozwój polskich przedsięwzięć gospodarczych, ale także przyciąganie inwestycji i międzynarodową współpracę technologiczną. Możemy lepiej wykorzystywać członkostwo w ESA, minimalizując ryzyko marnowania składek i kierując środki na wartościowe krajowe projekty z sektora.

Polska Strategia Kosmiczna, przyjęta w 2017 roku, miała kierować nas w tę właśnie stronę. Niestety, zaniedbania w jej realizacji, wskazane przez NIK, poważnie ograniczają możliwości wykorzystania potencjału branży kosmicznej.

W związku z powyższym, na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1799), proszę o odpowiedź: Jakie konkretne kroki ministerstwo podejmuje dziś w celu realizacji założeń Polskiej Strategii Kosmicznej, w tym opracowania Krajowego Programu Kosmicznego oraz odpowiednich aktów prawnych, które ułatwią rozwój sektora? Proszę o przekazanie harmonogramu działań i ewentualnych raportów z postępu tych działań. Zwracam się do Pana Ministra o udzielenie odpowiedzi również na następujące pytania:

1. Jakie konkretne kroki podjęto w celu aktualizacji projektu Krajowego Programu Kosmicznego w roku 2024? Jaki jest harmonogram prac nad tym dokumentem i kiedy ministerstwo planuje ich zakończenie?
2. Jaki okres czasu będzie obejmować plan działania zawarty w nowej wersji Krajowego Programu Kosmicznego? Czy analiza SWOT i diagnoza polskiego sektora kosmicznego zawarte w dokumencie zostaną zaktualizowane, aby odzwierciedlały aktualny stan sektora?
3. Jakie działania są obecnie podejmowane przez ministerstwo w celu zakończenia prac nad ustawą o działalności kosmicznej oraz Krajowym Rejestrem Obiektów Kosmicznych? Jaki jest przewidywany termin ich przyjęcia?
4. Jakie konkretne kroki podjęło ministerstwo w celu uzgodnienia z POLSA podziału kompetencji dotyczących wydawania zezwoleń na wyniesienie obiektów w przestrzeń kosmiczną oraz prowadzenia rejestru tych obiektów? Jakie działania planuje podjąć ministerstwo w celu uregulowania tej kwestii oraz zapewnienia rzetelnej współpracy z POLSA, aby zapobiec dalszym opóźnieniom i nieścisłościom w procesie rejestracji obiektów kosmicznych w bazie UNOOSA?
5. Czy i jakie kroki zamierza podjąć ministerstwo, aby w najbliższym czasie opracować i wdrożyć rozporządzenie wykonawcze do ustawy o POLSA? Jaki jest planowany harmonogram prac nad tym dokumentem?
6. Czy ministerstwo przewiduje wprowadzenie zmian organizacyjnych, które usprawnią funkcjonowanie Zespołu ds. Polityki Kosmicznej? Jeśli tak, jakie działania w tym zakresie są planowane?

Proszę o odpowiedź w terminie przewidzianym ustawą.

Z poważaniem

Adrian Zandberg