Interpelacja w sprawie sytuacji środowiska emerytowanych strażaków

Szanowny Panie Ministrze,

w pierwszej kolejności chciałbym zwrócić uwagę na świadczenia zdrowotne na rzecz emerytowanych strażaków, którzy nie mają możliwości korzystania z świadczenia Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, a w efekcie z profilaktyki zdrowotnej (poza NFZ).

1. Czy byłaby możliwość utworzenia funduszu rehabilitacyjnego dla emerytów/rencistów MSWiA lub umożliwienia tym osobom korzystanie z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, będącego w dyspozycji Związku Emerytów i Rencistów RP?

Orzeczenia o zaliczeniu do grupy inwalidzkiej funkcjonariusza publicznego, wydawane przez Komisję Lekarską MSWiA nie są tożsame z orzeczeniami o niepełnosprawności i w związku z tym nieakceptowane w tzw. życiu cywilnym (pracodawcy, ZUS, rozliczenie PIT, świadczenia profilaktyczne itp.). W efekcie tej rozbieżności byli funkcjonariusze publiczni, tacy jak emerytowani strażacy bez ponownego orzeczenia komisji lekarskiej ZUS nie mają uprawnień i prawa do świadczeń, jak osoby cywilne w takiej samej sytuacji zdrowotnej. W mojej ocenie jest to bardzo niesprawiedliwe.

2. Czy orzeczenia komisji lekarskich MSWiA mogłyby stać się na równi obowiązujące z orzeczeniami Zespołów ds. Orzekania o Niepełnosprawności, aby emeryci/renciści MSWiA mieli takie same uprawnienia jak emeryci/renciści cywilni?

Na początku poprzedniej dekady XXI wieku zmieniono przepisy ustawy z dnia 13 października 1988 roku o systemie ubezpieczeń społecznych w taki sposób, że wszystkie osoby pracujące (także na podstawie umowy zlecenia) podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu. Dotyczy to także funkcjonariuszy w stanie spoczynku. O ile dla emerytów ZUS ten obowiązek ma uzasadnienie, bo potrącone kwoty wpływają na ich indywidualne konta zwiększając podstawę wymiaru emerytury, to składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe osób objętych zaopatrzeniem emerytalnym ZER MSWiA (w odniesieniu do większości osób) potrącone obowiązkowo nie mają żadnego znaczenia dla wzrostu podstawy emerytury właściciela konta, bo nie pozwalają na to przepisy emerytalne funkcjonariuszy. Zaś indywidualne konto jest jedynie miejscem zapisania kwot pobranych od podatnika. W przestrzeni publicznej pojawiały się informacje o możliwych drugich emeryturach z ZUS, jednak do tej pory nie określono warunków uzyskania takiej emerytury, nikomu takiej emerytury nie wypłacono, a zainteresowane osoby, które swoje roszczenia skierowały na drogę sądową przegrały procesy, żaden organ rządowy od 2013 roku nie wyjaśnił także, co będzie ze składkami zgromadzonymi na indywidualnych kontach, które nie dają podstawy do wypłaty emerytury cywilnej.

3. Czy dla pracujących po przejściu w stan spoczynku emerytów i rencistów służb mundurowych byłaby możliwość wprowadzenia dobrowolności dalszych składek w zakresie ubezpieczenia emerytalnego i zdrowotnego, a pobrane dotychczas składki na życzenie zainteresowanych zwrócone by zostały lub przeznaczone na zwiększenie podstawy wymiaru emerytury, także wówczas, jeśli emeryt ma wypracowaną maksymalną wysługę emerytalną?

Dodatkowo chciałbym zwrócić uwagę na udział emerytowanych strażaków w sferze zadań publicznych określonych w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 571) art. 4 ust. 1 ppkt 10 – działalność w wieku emerytalnym. Aktualnie konkursy ofert kierowane są do seniorów, a zgodnie z zapisem ustawy powinny dotyczyć tylko osób w wieku emerytalnym.

4. Czy byłaby możliwość, aby konkursy ofert były kierowane zgodnie z zapisem ustawy do osób w wieku emerytalny?

5. Czy byłaby możliwość utworzenia odrębnego programu grantowego dla emerytów służb mundurowych?