Interpelacja w sprawie sposobu finansowania górniczych orkiestr dętych

Szanowna Pani Minister,

zwracam się do Pani z interpelacją w sprawie tradycji kulturowych górniczych orkiestr dętych, które 3 marca 2023 roku, decyzją ministra kultury i dziedzictwa narodowego zostały wpisane na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. Na tej liście znajdują się też obchody Barbórki, nierozerwalnie związane z występami górniczych orkiestr dętych. Niemal każdy mieszkaniec Górnego Śląska, jeszcze w latach 80-tych ubiegłego stulecia, pamięta grę tych orkiestr pod oknami na górniczych osiedlach.

Początki zorganizowanego ruchu muzycznego oraz zwyczaje muzykowania w górniczych orkiestrach dętych sięgają drugiej połowy XIX wieku i są przykładem międzypokoleniowego przekazywania wartości, umiejętności oraz tradycji kulturowych regionu Górnego Śląska. Umiejętność ta, traktowana i rozumiana jako przydatna w zdobyciu pracy na kopalni lub w razie rekrutacji do wojska, dawała nadzieję i szansę na lepsze życie. Wraz z prężnym rozwojem w dalszych latach przemysłu górniczego przy każdej kopalni powstawała orkiestra dęta, której nazwa była związana z daną kopalnią. Stopniowo powstawały także szkółki, w których kapelmistrz wraz z czynnymi muzykami kształcili młodych adeptów i miłośników gry na instrumentach, często amatorów. Finansowanie przez kopalnie orkiestr i szkółek zapewniało ciągłość ich funkcjonowania, stanowiąc jednocześnie o prestiżu kopalni, jej sile oraz nadawała rangi uroczystościom, podczas których orkiestry występowały. Górnicze orkiestry dęte świadczą o etosie górniczej pracy, a w obliczu wygaszania funkcjonowania kolejnych kopalń grozi im zapomnienie, a ich działalności przejście do historii.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

1. Jakie działania są planowane w stosunku do górniczych orkiestr dętych?
2. Czy jest możliwe stałe finansowanie tych instytucji tak, by mogły dalej kultywować muzyczną tradycję śląską?