Interpelacja w sprawie cen ofertowych i transakcyjnych mieszkań

Szanowny Panie Ministrze,

cena jest jednym z kluczowych czynników wpływających na decyzję o zakupie mieszkania. Mimo to na wielu stronach deweloperów ceny ofertowe nie są udostępniane publicznie, zmuszając potencjalnych klientów do kontaktu telefonicznego lub mailowego z doradcą. Taka praktyka znacząco utrudnia porównywanie ofert i uzyskanie pełnej informacji o relacji ceny do pozostałych cech mieszkania oraz obserwowanie, czy cena mieszkania spada wraz z trendami na rynku.

Dla porównania, w ustawie z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) jasno określono wymogi dotyczące ekspozycji ceny oraz informowania o obniżkach w ostatnich 30 dniach:

„Art. 4.
1. W miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen.
2. W każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki.
3. Jeżeli dany towar lub dana usługa są oferowane do sprzedaży w okresie krótszym niż 30 dni, obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie od dnia rozpoczęcia oferowania tego towaru lub tej usługi do sprzedaży do dnia wprowadzenia obniżki.
4. W przypadku towarów, które ulegają szybkiemu zepsuciu lub mają krótki termin przydatności, obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się informację o cenie sprzed pierwszego zastosowania obniżki, z zastrzeżeniem że terminy, o których mowa w ust. 2 i 3, nie mają zastosowania.
5. Do reklamy towaru lub usługi wraz z ceną przepisy ust. 1–4 stosuje się odpowiednio”.

W innych branżach, zwłaszcza w sprzedaży detalicznej, standardem stało się publikowanie cen w sposób jawny i transparentny, wraz z informacją o najniższej cenie w ostatnim miesiącu, zgodnie z obowiązującymi regulacjami. Dzięki temu klienci mogą łatwo porównywać ceny i śledzić zmiany w ofercie. Jednakże te regulacje nie dotyczą rynku nieruchomości, mimo że zakup mieszkania jest jedną z najpoważniejszych i najkosztowniejszych decyzji finansowych w życiu większości Polaków.

Oczywiście, zmiany w przepisach dotyczących informowania o cenach były związane z wejściem w życie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 listopada 2019 r., zmieniającej dyrektywę Rady 93/13/EWG oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE, 2005/29/WE oraz 2011/83/UE w zakresie lepszego egzekwowania i unowocześniania unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumentów. Dyrektywa ta wyznaczyła kierunek zmian mających przeciwdziałać nadużyciom wobec konsumentów.

Podobny kierunek powinniśmy obrać na rynku mieszkaniowym, wprowadzając obowiązek publikowania ceny ofertowej mieszkania bezpośrednio przy ofercie, wraz z informacją o zmianach cenowych w ostatnich miesiącach. W ten sposób każdy miałby pełen ogląd oferty i mógłby świadomie podjąć decyzję o podpisaniu umowy kupna. Dotychczas można było dowiedzieć się jedynie o cenach transakcyjnych z kilkumiesięcznym opóźnieniem z raportów NBP i danych tych nie można odnieść do bieżących ofert.

Dlatego zwracam się, na podstawie art. 14 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2018 r. poz. 1799), z następującymi pytaniami:

1. Kiedy ministerstwo uruchomi zapowiadaną wcześniej stronę z prezentacją cen transakcyjnych mieszkań w poszczególnych gminach?
2. Czy ministerstwo planuje zobowiązać deweloperów do umieszczania informacji na temat ceny ofertowej przy poszczególnych ogłoszeniach?
3. Czy ministerstwo bierze pod uwagę wprowadzenie wymogu publikowania historycznych danych cenowych dla poszczególnych ofert, co pozwoliłoby na śledzenie zmian cenowych w czasie, a także umieszczanie odnośników do portalu z cenami transakcyjnymi?

Z wyrazami szacunku

Daria Gosek-Popiołek