Interpelacja w sprawie pilnego wprowadzenia przejrzystych interpretacji w zakresie wytycznych dla JST w zakresie realizacji postanowień ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi i jej nowelizacji oraz wydanych zasad udzielania pomocy finansowej, ze środków budżetu państwa

Interpelacja dotyczy pilnego wprowadzenia przejrzystych interpretacji w zakresie wytycznych dla jednostek samorządu terytorialnego w zakresie realizacji postanowień ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi i jej nowelizacji oraz wydanych zasad udzielania pomocy finansowej, ze środków budżetu państwa z części 85 - Budżety wojewodów, dział 852 – Pomoc społeczna, rozdział 85278 – Usuwanie skutków klęsk żywiołowych oraz z rezerw celowych na przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych, w formie zasiłków celowych, o których mowa w ustawie o pomocy społecznej oraz w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi, dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących poszkodowanych w wyniku powodzi we wrześniu 2024 roku.

Szanowny Panie Ministrze,

jak wiadomo na podstawie wskazanej ustawy oraz procedowanej jej nowelizacji, a także wg zapisów dalszych wytycznych zatwierdzonych przez ministra spraw wewnętrznych i administracji w formie opublikowanych zasad udzielania, ze środków rezerwy celowej budżetu państwa na przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych, pomocy finansowej w formie zasiłków celowych, o których mowa w ustawie o pomocy społecznej, dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących, poszkodowanych w wyniku zdarzeń noszących znamiona klęsk żywiołowych - osoby poszkodowane przez powódź mogą ubiegać się o szereg środków pomocowych, w tym środków na remont domu i na jego odbudowę, a wnioski należy złożyć we właściwym ośrodku pomocy społecznej.

W wskazanych wyżej zasadach w rozdz. III pkt 4 - Zasady udzielania pomocy remontowo-budowlanej, czytamy:

„4. Do wystąpienia z wnioskiem o pomoc remontowo-budowlaną uprawnieni są:

1) właściciel budynku mieszkalnego/lokalu mieszkalnego;
2) osoba, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do zniszczonego lub uszkodzonego lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego;
3) osoba, której przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego;
4) osoba, która jest najemcą lokalu mieszkalnego albo budynku mieszkalnego;
5) osoba, na rzecz której ustanowione zostało prawo dożywocia;
6) osoba, na rzecz której ustanowiono służebność mieszkania;
7) osoba, która jest dzierżawcą budynku gospodarczego;
8) właściciel budynku gospodarczego”.

W samej ustawie w art. 2 zawarto definicję „poszkodowanego”, że oznacza osobę fizyczną, osobę prawną i jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, które na skutek powodzi doznały szkód majątkowych lub utraciły, chociażby czasowo, możliwość korzystania z posiadanej nieruchomości lub lokalu.

Jednakże jak pokazują wydarzenia ostatnich dni, gminne ośrodki pomocy społecznej różnie interpretują zapisy ustawy oraz otrzymane wytyczne i zasady w taki sposób, że wypłata zasiłków dotyczyć może mieszkańca, którego dotknęła powódź, a który to ich zdaniem musi zamieszkiwać trwale w tym budynku lub/i być zameldowanym, co powoduje, że nie wszyscy poszkodowani mogą dostać te należne im środki finansowe. Z takimi sytuacjami spotkałam się już w Głubczycach oraz Jeleniej Górze, a mieszkańcy zwracają się do mnie bezpośrednio z prośbą o pilną interwencję, gdyż czują się pokrzywdzeni przez niejasne zasady i wytyczne, na które powołują się ośrodki pomocy społecznej, które odmawiają wypłaty należnych im środków.

W związku z powyższym proszę o jednoznaczną odpowiedź:

Czy i kiedy wytyczne, które otrzymują jednostki samorządu terytorialnego ulegną pilnej zmianie i dookreśleniu, tak aby wskazane w niniejszej interpelacji sytuacje nie miały miejsca i wszyscy właściciele nieruchomości zgodnie z definicją ustawową otrzymali wsparcie?

Z poważaniem

Anna Sobolak
Sylwia Bielawska