Interpelacja w sprawie rozstrzygnięcia konkursu Programu Wieloletniego na rzecz Osób Starszych "Aktywni+" na lata 2021-2025, edycja 2024

Konkurs „Aktywni+” edycja 2024 został ogłoszony w dniu 30.04.2024 r. Nabór w ramach konkursu zaplanowano od 13.05.2024 r. do 3.06.2024 r. na realizację zadań w ramach konkursu w edycji 2024 przeznaczono 40 mln złotych. Jednocześnie w ogłoszeniu o konkursie wskazano, iż wyniki w ramach konkursu zostaną przedstawione najpóźniej do 28 czerwca 2024 r. Konkurs ostatecznie rozstrzygnięto dopiero 31.07.2024 r.

Dofinansowanie zostało przyznane tylko 199 ofertom z 1606 złożonych w odpowiedzi na konkurs co stanowi 12,39% dofinansowanych w ofert w odniesieniu do łącznej liczby ofert. Znacznie gorzej ww. wskaźnik przedstawia się w odniesieniu do wyników w ramach Priorytetu I – w ramach Priorytetu I wpłynęło 887 wniosków, a dofinansowanie otrzymało 47 ofert – co stanowi 5,29% ogółu ofert złożonych na ww. priorytet. W przypadku innych priorytetów statystyka wygląda następująco: Priorytet II - 53 z 92 złożonych ofert – co stanowi 57,60% ogółu ofert złożonych na ww. priorytet, Priorytet III – 48 z 288 złożonych ofert – co stanowi 16,66% ogółu ofert złożonych na ww. priorytet, Priorytet IV – 51 z 296 złożonych ofert – co stanowi 17,22% ogółu ofert złożonych na ww. priorytet.

Pragnę również wskazać, iż w treści Regulaminu Otwartego Konkursu Ofert wskazano: „W przypadku dużego zróżnicowania progów punktowych wyczerpujących alokację w ramach priorytetów minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego może podjąć decyzję o przesunięciu środków między priorytetami, w celu dofinansowania projektów o jak najwyższej jakości. Zasady przesunięcia środków pomiędzy priorytetami oraz wysokość przesuwanych środków, zostaną ustalone po dokonaniu oceny merytorycznej wszystkich ofert składanych w GO z zachowaniem zasady równego traktowania Oferentów”. (Rozdział III, pkt 1).

Mając na względzie powyższe składam na ręce Pani Minister następujące pytania:

1. W ramach priorytetu nr I złożono najwięcej ofert, jednocześnie próg punktowy kwalifikujący oferty do dofinansowania wynosił minimum 202 punkty, znacznie niższe progi punktowe obowiązywały w innych priorytetach. Dla przykładu w ramach priorytetu nr II do dofinansowania wystarczyło już 180 pkt, w ramach priorytetu nr III 201 pkt, w ramach priorytetu nr IV – 197 pkt.

Moje wątpliwości budzi fakt nieskorzystania Pani Minister z dobrodziejstwa zapisów zapisanych w ramach regulaminu (zacytowane wyżej) – tym bardziej, iż możliwość finansowania innego rodzaju działań niż te wpisujące się w obszar aktywności społecznej seniorów oferuje m.in. Krajowy Plan Odbudowy (ogromne środki na rzecz wsparcia cyfrowego także z uwzględnieniem seniorów).

Proszę o informację jakie argumenty przemawiały za równomiernym rozłożeniem środków w ramach programu na wszystkie priorytety – nie biorąc pod uwagę liczby złożonych w ramach danego priorytetu ofert oraz punktacji przyznanej poszczególnym oferentom. Powyższe budzi także wiele wątpliwości i niepokój wśród organizacji pozarządowych, które brały udział w konkursie AKTYWNI+ edycja 2024.

2. Proszę o informację ile umów o dofinansowanie zostało zawartych z beneficjentami na dzień 31.08.2024 r.

Z informacji dostępnych publicznie oraz głosów płynących z trzeciego sektora wynika bowiem, iż KPRM dotychczas nie zawarł żadnej umowy o dofinansowanie, a działania departamentu w tym zakresie cechują się chaosem, częstokroć trudnościami z nawiązaniem kontaktu Beneficjentów z opiekunami projektu, brakiem wzoru umowy zaakceptowanej przez Departament Prawny, problemami z logotypami projektu oraz działalnością generatora wniosku (dla przykładu przytoczę monit wysłany z generatora wniosków do wszystkich wnioskodawców w ramach konkursu, który informował o przyznaniu dofinansowania – nawet dla ofert, które zgodnie z listami rankingowymi nie zostały przyjęte do dofinansowania). Proszę także o odniesienie się do ww. nieprawidłowości zgłaszanych publicznie w mediach społecznościowych przez szereg organizacji pozarządowych z różnych części Polski.

W związku z powyższym przedstawiam dodatkowe pytania:

a) Dlaczego proces zawierania umów przebiega w tak wolnym tempie i czy w opinii Pani Minister powyższe działania świadczą o racjonalnym i efektywnym gospodarowaniu środkami publicznymi?

b) Czy prawdą jest, iż opóźnienia są związane z brakiem zatwierdzenia wzoru umowy na realizację projektów? Jeżeli tak – proszę o konkretną informację (datę) kiedy rozpoczął się proces analizy prawnej ww. umowy i czy wzór umowy stanowiący załącznik nr 6 do regulaminu konkursu edycja 2024 przed opublikowaniem został zaakceptowany przez Departament Prawny? Powyższe budzi bardzo duże wątpliwości pod kątem równego traktowania wszystkich oferentów i wszystkich stron zaangażowanych we wdrażanie programu Aktywni+.

c) Czy prawdą jest, iż część departamentu nie była zaangażowana w rozstrzygnięcie i szybkie podpisanie umów w ramach już bardzo mocno opóźnionej edycji 2024 przedmiotowego konkursu, bowiem skupiła się na przygotowywaniu dokumentacji do konkursu w ramach edycji 2025? Jeżeli tak, to czy w opinii Pani Minister takie działanie jest efektywne i prawidłowe – szczególnie w odniesieniu do organizacji pozarządowych, które uzyskały dofinansowanie na realizację projektów w ramach edycji 2024, ale znaczną część działań muszą finansować ze swoich środków, ew. pożyczek lub kredytów?

d) Czy w ocenie Pani Minister sposobowi prowadzenia konkursu pod kątem racjonalnego i efektywnego gospodarowania środkami publicznymi nie powinien przyjrzeć się organ kontrolny np. Najwyższa Izba Kontroli? Zważywszy iż organizacje pozarządowe muszą wydatkować środki do końca grudnia 2024 r., a obecnie nie posiadają podpisanych umów oraz środków finansowych na realizację zaplanowanych działań, a także mając wątpliwość co do wzoru umowy (który uprzednio został załączony jako załącznik nr 6 do regulaminu) – powstaje niezwykle duża wątpliwość czy przedmiotowy konkurs nie powinien zostać unieważniony, celem dbałości o racjonalne i efektywne wydatkowanie środków publicznych.