Interpelacja w sprawie problemów z realizacją przez samorządy inwestycji w ramach Programu Inwestycji Strategicznych - edycja 9 "Rozświetlamy Polskę"

Brzesko, 16 lipca 2024 r.

Zwrócili się do mnie wójtowie gmin z powiatu brzeskiego województwa małopolskiego, które są beneficjentami Rządowego Funduszu Polski Ład: Programu Inwestycji Strategicznych – edycja 9 „Rozświetlamy Polskę“, z prośbą o podjęcie działań, które umożliwiłyby gminom realizację programu w zakresie modernizowania oświetlenia przestrzeni publicznej na majątku będącym własnością spółki Tauron Nowe Technologie SA.

Przedstawiciele samorządów gminnych zwracają uwagę, iż zasady współpracy w zakresie modernizacji infrastruktury oświetleniowej należącej do spółek oświetleniowych, które są oferowane gminom, pozostają w sprzeczności z zasadami finansowania przez jednostki samorządowe oświetlenia ulicznego własnym majątkiem (w tym pochodzącym z programu) określonymi w szczególności w ustawie o finansach publicznych.

Jak wskazują wójtowie, przedmiotem proponowanej gminom umowy dzierżawy jest infrastruktura oświetleniowa stanowiąca własność SSP, która ze względu na stopień zużycia – w głównej mierze stanowi nieenergooszczędne urządzenia oświetleniowe – podlega wymianom. W ramach ww. programu gmina może jedynie samodzielnie wymienić nieenergooszczędne oprawy będące majątkiem gminy, natomiast aby wymienić nieenergooszczędne oprawy należące do OSD lub spółki oświetleniowej, potrzebne jest uzyskanie przez wnioskodawcę tytułu prawnego do dysponowania urządzeniami oświetleniowymi na cele inwestycji, czyli wymaga to zawarcia umowy ze spółką energetyczną. Proponowana współpraca, według wyjaśnień przedstawicieli gmin, jednak nie uwzględnia interesu obu stron, ekwiwalentności świadczeń, a przede wszystkim poszanowania zasad wydatkowania środków publicznych.

Jak zaznaczają interesariusze, utrzymanie punktów świetlnych, o których mowa w art. 3 pkt 22 ustawy – Prawo energetyczne, nie obejmuje swym zakresem modernizacji, a jedynie bieżącą konserwację. W związku z powyższym finansowanie przez gminę ze środków własnych takiej modernizacji jest sprzeczne z prawem.

Zwracam się w związku z powyższym z prośbą o podjęcie działań mających na celu umożliwienie realizacji jakże potrzebnego dla poprawy bezpieczeństwa na drogach programu. Zrealizowanie tego projektu wpisuje się również w program poprawy efektywności energetycznej, który jest elementem tzw. zielonego ładu.

Proszę o informację: Jakie działania rząd zamierza podjąć w celu umożliwienia samorządom realizacji tych inwestycji, jakże potrzebnych społecznościom lokalnym?

Józefa Szczurek-Żelazko
Poseł na Sejm RP