Interpelacja w sprawie unijnej dyrektywy EPBD

Warszawa, dnia 20 grudnia 2023 r.

W dniu 7 grudnia 2023 roku osiągnięto wstępne porozumienie między Parlamentem Europejskim a Radą dotyczącą dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków, która jest częścią pakietu Fit for 55 rozszerzającego politykę klimatyczną na budownictwo. Porozumienie wymaga teraz formalnego przyjęcia przez Parlament Europejski i Radę. Po zakończeniu tej procedury nowe przepisy zostaną opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE i wejdą w życie.

Dyrektywa wprowadza paszporty budynkowe, jednolity system świadectw charakterystyki energetycznej budynków, klasy efektywności energetycznej, obowiązek remontów, zeroemisyjne nowe budynki czy przymus instalowania fotowoltaiki. Jednak najważniejsze zmiany dotyczą zakazu stosowania paliw kopalnych do ogrzewania domów, tak bardzo popularnych w polskich gospodarstwach domowych. Propozycje zmian wiążą się z bardzo wysokimi kosztami zarówno dla podmiotów prywatnych jak i publicznych, a do końca nie wiadomo kto miałby sfinansować całą bardzo kapitałochłonną modernizację budownictwa.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy propozycja nowelizacji dyrektywy o efektywności energetycznej budynków w aktualnym kształcie jest zaakceptowana przez obecny rząd? Czy na tym etapie legislacyjnym będą podejmowane decyzje o zablokowaniu nowych przepisów na poziomie Unii Europejskiej?
2. Dyrektywa przewiduje ustanowienie krajowego systemu paszportów renowacji budynków w celu ukierunkowania właścicieli budynków na etapowe renowacje zmierzające do realizacji budynków bezemisyjnych, co miałoby się znaleźć w takim rejestrze? Z czego składałby się paszport budynkowy? Jaka sankcja obowiązywałby za brak paszportu?
3. Czym będą różnić się świadectwa efektywności energetycznej od paszportu budynkowego? Czy nie jest to powielanie tej samej informacji o budynku, generującej dodatkowe koszty?
4. Dotacje na instalację samodzielnych kotłów zasilanych paliwami kopalnymi zostaną wstrzymane od 1 stycznia 2025 r. czy przewidywane są odstępstwa od tej decyzji, jeśli tak to jakie?
5. Według dyrektywy państwa członkowskie będą również musiały określić konkretne środki dotyczące stopniowego wycofywania paliw kopalnych w ogrzewaniu i chłodzeniu, czy ten element dyrektywy jest już przedmiotem prac ministerialnych? Jeśli tak, proszę o podanie założeń.
6. Dyrektywa wprowadza całkowite wycofanie kotłów zasilanych paliwami kopalnymi do 2040 r. czy w polskich warunkach jest to możliwe? Proszę o podanie informacji jaki procent polskich budynków ogrzewanych jest paliwami kopalnymi z podziałem na węgiel, gaz i olej opałowy?
7. Dyrektywa wprowadza ustanowienie krajowego planu renowacji budynków w celu określenia krajowej strategii dekarbonizacji zasobu budowlanego, proszę o przedstawienie założeń planu. Z jakich środków będzie finansowana renowacja budynków? Jakie budynki znajdą się w planie?
8. Dyrektywa wprowadza klasy efektywności energetycznej od A do G. Proszę o przedstawienie szczegółów dotyczących przechodzenie między klasami efektywności energetycznej. 15% krajowych zasobów budowlanych o najgorszej charakterystyce ma się znaleźć w klasie G, proszę o podanie informacji ile to budynków? Jaki procent budynków znajdzie się kolejnych klasach efektywności, proszę też o podanie liczby budynków?
9. Budynki bezemisyjne staną się nową normą w przypadku nowych budynków. Zgodnie z porozumieniem wszystkie nowe budynki mieszkalne i niemieszkalne muszą mieć zerową emisję na miejscu z paliw kopalnych, począwszy od 1 stycznia 2028 r. w przypadku budynków publicznych i od 1 stycznia 2030 r., proszę o wyjaśnienie definicji "budynku bezemisyjnego". Czy od tych przepisów są przewidziane jakieś wyłączenia? Taka propozycja przepisów wykluczy wiele podmiotów prywatnych i publicznych z nowego budownictwa.
10. Montaż instalacji energii słonecznej będzie normą dla nowych budynków. W przypadku obecnych budynków publicznych i niemieszkalnych instalacje fotowoltaiczne będą obowiązkowe, począwszy od 2027 r., proszę o wyjaśnienie czy nie jest to uprzywilejowanie konkretnego źródła energii? Czy można oczekiwać zmiany zapisów dotyczących obowiązkowej energii z fotowoltaiki?
11. Wbudowanie okablowania punktów ładowania samochodów elektrycznych i miejsc parkingowych dla rowerów stanie się normą dla nowych i poddawanych renowacji budynków, proszę o informacje czy taki obowiązek będzie również w remontowanych budynkach mieszkalnych, gdzie żaden z właścicieli lokali mieszkalnych nie ma pojazdu elektrycznego, a będzie musiał ponosić obciążenie finansowe modernizacji budynku o taki koszt?
12. Co oznacza zmniejszenie średniego zużycia energii pierwotnej w budynkach mieszkalnych o 16% do 2030 r. i o 20-22% do 2035 r., proszę o podanie informacji o ile dokładnie zużycie energii ma się zmniejszyć i co to oznacza dla gospodarstw domowych, sektora publicznego i przemysłu?