Interpelacja w sprawie podjęcia działań legislacyjnych wzmacniających uprawnienia szkół w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa uczniów

Szanowna Pani Minister,

w związku z ostatnimi tragicznymi wydarzeniami, do których doszło na terenie placówek oświatowych, oraz licznymi sygnałami napływającymi od dyrektorów, nauczycieli i rodziców, zwracam się z prośbą o podjęcie pilnych działań legislacyjnych mających na celu wzmocnienie bezpieczeństwa w szkołach.

Obowiązujące przepisy nakładają na szkoły obowiązek zapewnienia uczniom bezpiecznych warunków nauki, jednak w praktyce nauczyciele i pracownicy szkół często nie dysponują odpowiednimi narzędziami prawnymi pozwalającymi skutecznie reagować w sytuacjach zagrożenia. Obawiają się również odpowiedzialności prawnej za podejmowane działania, nawet jeśli wynikają one z troski o bezpieczeństwo dzieci i młodzieży.

Zasadne wydaje się zatem rozważenie zmian przepisów, które jednoznacznie przyznałyby szkołom odpowiednie uprawnienia, przy jednoczesnym zachowaniu poszanowania praw uczniów.

W szczególności proponuję analizę możliwości wprowadzenia przepisów umożliwiających:

1) przyznanie dyrektorowi szkoły lub upoważnionemu przez niego pracownikowi prawa do sprawdzenia zawartości plecaka lub rzeczy osobistych ucznia w sytuacji uzasadnionego podejrzenia, że posiada on przedmiot mogący stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia osób przebywających na terenie szkoły;

2) możliwość czasowego odebrania i zabezpieczenia przedmiotów niebezpiecznych wniesionych na teren szkoły do czasu przekazania ich rodzicom lub opiekunom prawnym bądź właściwym służbom, jeżeli charakter przedmiotu tego wymaga;

3) jednoznaczne uregulowanie możliwości czasowego odebrania telefonu komórkowego lub innego urządzenia elektronicznego w przypadku naruszenia obowiązujących w danej szkole zasad korzystania z takich urządzeń, z obowiązkiem wydania go wyłącznie rodzicowi lub opiekunowi prawnemu;

4) zapewnienie nauczycielom i pracownikom szkół ochrony prawnej przy wykonywaniu wskazanych czynności, podejmowanych w dobrej wierze i wyłącznie w celu ochrony bezpieczeństwa uczniów.

Proponowane rozwiązania miałyby charakter wyłącznie prewencyjny. Ich celem nie byłoby zastępowanie działań Policji czy innych służb, lecz umożliwienie szybkiej reakcji szkoły w sytuacji pojawienia się uzasadnionego zagrożenia, zanim dojdzie do eskalacji niebezpiecznych zdarzeń.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej prowadzi prace lub analizy dotyczące rozszerzenia uprawnień szkół w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa uczniów?
2. Czy rozważane jest przygotowanie zmian legislacyjnych umożliwiających szkołom czasowe zabezpieczanie niebezpiecznych przedmiotów oraz telefonów komórkowych używanych niezgodnie z regulaminem szkoły?
3. Czy ministerstwo planuje przygotowanie przepisów jednoznacznie określających zakres odpowiedzialności i uprawnień nauczycieli podejmujących działania mające na celu ochronę zdrowia i życia uczniów?
4. Czy ministerstwo dostrzega potrzebę stworzenia jednolitych ogólnopolskich standardów postępowania szkół w sytuacji podejrzenia wniesienia na teren placówki przedmiotów niebezpiecznych?

Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży powinno być wartością nadrzędną. Nauczyciele oraz dyrektorzy szkół nie mogą pozostawać bez odpowiednich narzędzi prawnych, gdy od ich natychmiastowej reakcji może zależeć zdrowie lub życie uczniów. Dlatego liczę na podjęcie przez Ministerstwo Edukacji Narodowej prac legislacyjnych, które pozwolą szkołom skuteczniej realizować ich podstawowy obowiązek, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa wszystkim członkom społeczności szkolnej.

Z wyrazami szacunku

Adam Krzemiński