Interpelacja w sprawie Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej

Szanowny Panie Ministrze,

w toku prac legislacyjnych nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy o publicznym transporcie zbiorowym oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2700) zaproponowano szereg zmian dotyczących funkcjonowania Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej. Ustawa uchwalona przez Sejm 31 lipca 2026 r. przewidywała m.in. zmianę zasad organizacji i obsługi funduszu, w tym przeniesienie części kompetencji związanych z jego funkcjonowaniem z wojewodów na marszałków województw, zmianę kolejności pierwszeństwa w ubieganiu się o dopłaty oraz zmianę zasad zawierania umów o dopłatę. W toku prac nad ustawą przewidziano również rozwiązania dotyczące terminów i zasad przeprowadzania naborów wniosków o objęcie dopłatą. Ustawa została przekazana prezydentowi RP 31 lipca 2026 r., a 19 sierpnia 2026 r. Prezydent odmówił jej podpisania.

W obecnym stanie prawnym przepisy nie wskazują nieprzekraczalnego terminu, który zobowiązuje wojewodę do ogłoszenia naboru wniosków o objęcie dopłatą. W praktyce nabory ogłaszane są niejednokrotnie dopiero w drugiej połowie grudnia, co zmusza gminy i inne jednostki samorządu terytorialnego do sporządzania wniosków na ostatnią chwilę, bez pewności co do dostępności środków na kolejny rok budżetowy.

Jednocześnie obowiązująca kolejność pierwszeństwa w przyznawaniu dopłat faworyzuje pojedyncze gminy przed związkami jednostek samorządu terytorialnego, co w praktyce zachęca gminy do zrywania porozumień transportowych i samodzielnego ubiegania się o dopłatę, zamiast utrzymywania wspólnych związków komunikacyjnych z jedną taryfą i jednym systemem biletowym dla mieszkańców.

Podstawowy czas, na który miałyby być zawierane umowy o dopłatę, to jeden rok budżetowy. Taki czas oznacza przede wszystkim niższą stabilność połączeń uruchamianych w ramach dopłat z funduszu, które nierzadko stanowią jedyną opcję dotarcia do większej miejscowości, zmniejszone zaufanie mieszkańców do połączeń uruchamianych w ramach dopłat z funduszu oraz ograniczone możliwości w zakresie planowania rozwoju firm przez operatorów realizujących umowy o wykonywanie połączeń.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami i prośbą o udzielenie informacji:

1. Czy ministerstwo planuje podjęcie dalszych prac legislacyjnych nad nowelizacją ustawy o Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej, czy też zamierza pozostawić dotychczasowe brzmienie przepisów bez zmian?

2. Jeżeli ministerstwo planuje wznowienie prac nad nowelizacją, to w jakim terminie zamierza je podjąć?

3. Czy ministerstwo rozważało i/lub rozważa wcześniejsze ogłaszanie naboru wniosków o objęcie dopłatą? Jeżeli nie, co uniemożliwia wdrożenie takiego rozwiązania?

4. Czy ministerstwo rozważało i/lub rozważa wydłużenie minimalnego okresu umów zawieranych w ramach dopłat z funduszu do dwóch lat? Jeśli nie, dlaczego rozwiązanie nie jest analizowane i/lub co uniemożliwia jego wdrożenie?

5. Czy ministerstwo rozważało i/lub rozważa wydłużenie vacatio legis do 6 miesięcy lub 1 roku w zakresie zmiany kolejności pierwszeństwa w przyznawaniu dopłat w taki sposób, aby związki jednostek samorządu terytorialnego miały pierwszeństwo przed pojedynczymi gminami? Jeśli nie, dlaczego rozwiązanie nie jest analizowane i/lub co uniemożliwia jego wdrożenie?