Interpelacja w sprawie kosztów podręczników

Szanowna Pani Minister,

zwracam się do Pani w sprawie niepokojących sygnałów dotyczących systemowych problemów z finansowaniem materiałów edukacyjnych dla uczniów szkół podstawowych.

Zgłosili się do mnie zaniepokojeni interesariusze – rodzice oraz przedstawiciele środowiska szkolnego – wskazując na istotną rozbieżność pomiędzy przyznawaną przez Ministerstwo Edukacji Narodowej dotacją celową a rzeczywistymi rynkowymi kosztami zakupu materiałów ćwiczeniowych.

Z uzyskanych informacji wynika, że kwota przewidziana przez resort na materiały ćwiczeniowe wynosi obecnie 33 zł na jednego ucznia. Tymczasem w praktyce koszt zakupu jednego zeszytu ćwiczeń do pojedynczego przedmiotu kształtuje się na poziomie około 25 zł. W konsekwencji kwota 33 zł przeznaczona na cały zestaw materiałów dla ucznia okazuje się drastycznie niewystarczająca na pokrycie zapotrzebowania z kilku wymaganych przedmiotów.

Sytuacja ta stawia dyrektorów szkół oraz nauczycieli w niezwykle trudnym położeniu, zmuszając placówki do podejmowania decyzji, z których przedmiotów uczniowie otrzymają bezpłatne ćwiczenia, a z których zostaną ich pozbawieni. Mimo iż ze strony ministerstwa pojawiają się sugestie, że to dyrektor szkoły powinien we własnym zakresie znaleźć rozwiązanie umożliwiające zapewnienie materiałów, prowadzi to do głębokich nierówności pomiędzy szkołami, które pozyskały dodatkowe fundusze, a placówkami, które takich możliwości nie mają.

Co więcej, do posłów docierają również sygnały o przypadkach, w których uczniowie nie mają zapewnionych kompletnych podręczników – mimo ustawowego obowiązku zagwarantowania bezpłatnych materiałów – oraz o sytuacjach, w których rodzice są proszeni o prywatne dokładanie środków do zakupu niezbędnych zeszytów ćwiczeń. Wskazuje to na ryzyko powstawania luki systemowej i przenoszenia kosztów bezpłatnej edukacji na budżety domowe rodziców.

Problem ten nie ma charakteru jednostkowego, lecz dotyka funkcjonowania całego systemu finansowania bezpłatnych podręczników i materiałów ćwiczeniowych w Polsce.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

1. Czy zdaniem Ministerstwa Edukacji Narodowej stawka dotacji celowej w wysokości 33 zł na ucznia jest wystarczająca, biorąc pod uwagę, że średni koszt jednego zeszytu ćwiczeń wynosi ok. 25 zł, a uczeń realizuje program z wielu przedmiotów jednocześnie?

2. W jaki sposób szkoły mają zapewnić uczniom komplet wymaganych materiałów ćwiczeniowych ze wszystkich przedmiotów, jeśli koszt samych zeszytów przekracza kwotę przyznanej dotacji?

3. Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej planuje przeprowadzenie kontroli lub ewaluacji w celu zweryfikowania, jak system bezpłatnych podręczników i materiałów ćwiczeniowych funkcjonuje w praktyce oraz w ilu placówkach dochodzi do proszenia rodziców o współfinansowanie tych zakupów?

4. Czy planowana jest waloryzacja stawki dotacji celowej na materiały ćwiczeniowe w najbliższym roku budżetowym, aby dostosować ją do realnych cen rynkowych wydawnictw edukacyjnych?
   
   Z wyrazami szacunku
   Krzysztof Szczucki