Interpelacja w sprawie planowanej budowy linii kolejowej Zegrze-Przasnysz, przebiegu wariantu W2A przez miejscowości Bogate, Dobrzankowo, Emowo i Karwacz oraz konieczności uwzględnienia stanowiska mieszkańców i właścicieli gospodarstw rolnych

Szanowny Panie Ministrze,

na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej zwracam się z interpelacją dotyczącą planowanej budowy linii kolejowej na odcinku Zegrze–Przasnysz, a w szczególności zgłaszanych przez mieszkańców gminy Przasnysz poważnych zastrzeżeń wobec proponowanego przebiegu inwestycji w wariancie W2A.

Do mojego biura poselskiego docierają głosy mieszkańców miejscowości Bogate, Dobrzankowo, Emowo i Karwacz, a także właścicieli i dzierżawców gospodarstw rolnych położonych na terenach objętych planowaną inwestycją. Społeczność lokalna nie kwestionuje potrzeby rozwoju transportu kolejowego na północnym Mazowszu. Przeciwnie – mieszkańcy wskazują, że region potrzebuje nowoczesnej infrastruktury i lepszych połączeń komunikacyjnych. Ich sprzeciw dotyczy przede wszystkim konkretnego sposobu poprowadzenia planowanej linii oraz konsekwencji wariantu W2A dla miejscowości i gospodarstw znajdujących się na jej trasie.

Skala społecznego niepokoju nie powinna być pomijana. Już w marcu 2026 r. pod sprzeciwem dotyczącym planowanej inwestycji zgromadzono 403 podpisy na 29 stronach. Mieszkańcy domagali się m.in. przeprowadzenia pełnych konsultacji społecznych, rzetelnej i niezależnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz przedstawienia alternatywnych wariantów przebiegu trasy.

Wpływ inwestycji na gospodarstwa rolne i codzienne życie mieszkańców

Jednym z najpoważniejszych problemów wskazywanych przez mieszkańców jest przebieg wariantu W2A przez wartościowe grunty rolne. Według przedstawionych mi informacji realizacja inwestycji może doprowadzić do fizycznego podziału gospodarstw, utrudnienia lub wydłużenia dojazdu do pól, konieczności korzystania z ograniczonej liczby przejazdów oraz wzrostu kosztów prowadzenia produkcji rolnej. Wskazywane jest również ryzyko odcięcia części siedlisk i gospodarstw od dotychczasowych dróg dojazdowych.

Problem ma szczególne znaczenie w przypadku nowoczesnych gospodarstw wykorzystujących duże maszyny rolnicze. Fragmentacja pól oraz wielokilometrowe objazdy mogą nie tylko powodować dodatkowe koszty, ale w skrajnych przypadkach wpływać na dalszą ekonomiczną opłacalność prowadzenia gospodarstwa.

Mieszkańcy zwracają ponadto uwagę, że planowana linia ma przebiegać w sąsiedztwie domów, obór i innych zabudowań gospodarczych, a nadal – według informacji przedstawionych przez społeczność lokalną – nie otrzymali oni pełnych analiz dotyczących m.in. hałasu, wpływu inwestycji na jakość życia, stosunki wodne, urządzenia melioracyjne czy ryzyko lokalnych podtopień.

Kwestie środowiskowe

Zgłaszane zastrzeżenia dotyczą także możliwej ingerencji w lokalne ekosystemy, tereny zielone, cieki wodne oraz korytarze migracyjne zwierząt. W dokumentacji przekazanej przez mieszkańców wskazano również na występowanie na części terenów bobra europejskiego oraz potencjalny wpływ inwestycji na jego siedliska.

W przypadku inwestycji infrastrukturalnej o tak dużym znaczeniu konieczne jest więc nie tylko zapewnienie odpowiednich parametrów technicznych i transportowych, lecz również możliwie szerokie uwzględnienie skutków społecznych, rolniczych i środowiskowych.

Konsultacje z mieszkańcami

Szczególnie istotny jest dla mnie zarzut dotyczący niewystarczającego – w ocenie mieszkańców – zakresu dotychczasowych konsultacji społecznych. Mieszkańcy wskazują, że nie otrzymali pełnej informacji dotyczącej oddziaływania inwestycji ani wszystkich możliwych wariantów przebiegu trasy. Oczekują również przedstawienia pełnej analizy ekonomicznej, środowiskowej i społecznej przedsięwzięcia.

Uważam, że rozwój infrastruktury kolejowej jest jednym z ważnych elementów przeciwdziałania wykluczeniu komunikacyjnemu północnego Mazowsza. Jednocześnie inwestycje publiczne powinny być przygotowywane w dialogu ze społecznościami, których bezpośrednio dotyczą. Rozwój infrastruktury nie powinien prowadzić do sytuacji, w której jego koszt w nieproporcjonalnym stopniu ponosi określona grupa mieszkańców lub właścicieli gospodarstw rolnych.

Nowe plany rozwoju sieci kolejowej

Mieszkańcy zwracają również uwagę na przedstawione 15 czerwca wyniki prac nad Zintegrowaną Siecią Kolejową. W przekazanym mi piśmie wskazują w szczególności na projekty połączeń Przasnysz–Ciechanów–Płock oraz Mława–Przasnysz–Chorzele, argumentując, że mogą one tworzyć dla Przasnysza i okolic szersze możliwości komunikacyjne i rozwojowe.

Pojawienie się tych koncepcji powoduje, że zasadne jest również wyjaśnienie, w jaki sposób planowana linia Zegrze–Przasnysz wpisuje się obecnie w szerszą strategię rozwoju sieci kolejowej północnego Mazowsza i czy nowe uwarunkowania transportowe będą miały wpływ na dalsze prace nad tą inwestycją.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad przygotowaniem inwestycji dotyczącej linii kolejowej Zegrze–Przasnysz i czy wariant W2A został już ostatecznie wskazany jako wariant przeznaczony do realizacji?

2. Czy możliwa jest ponowna analiza przebiegu wariantu W2A na terenie miejscowości Bogate, Dobrzankowo, Emowo i Karwacz z uwzględnieniem zgłoszonych przez mieszkańców zastrzeżeń?

3. Jakie warianty alternatywne były lub są analizowane i z jakich powodów wariant W2A został uznany za rozwiązanie preferowane, jeżeli taki wybór został już dokonany?

4. Czy przeprowadzono szczegółową analizę wpływu proponowanego przebiegu linii na funkcjonowanie gospodarstw rolnych, w szczególności w zakresie podziału gruntów, dojazdu do pól, obsługi dużych maszyn rolniczych oraz potencjalnego wzrostu kosztów produkcji?

5. W jaki sposób zostanie zapewniony dostęp do dróg publicznych, pól i siedlisk w przypadkach, w których planowana linia przetnie istniejący układ komunikacyjny gospodarstw?

6. Czy zostały już wykonane analizy dotyczące wpływu inwestycji na stosunki wodne, urządzenia melioracyjne, ryzyko podtopień oraz lokalne cieki wodne? Jeżeli tak, jakie są ich najważniejsze wnioski?

7. Na jakim etapie znajduje się ocena oddziaływania inwestycji na środowisko i czy obejmuje ona analizę wpływu przedsięwzięcia na lokalne siedliska oraz korytarze migracyjne zwierząt?

8. Czy Ministerstwo Infrastruktury lub PKP Polskie Linie Kolejowe SA przewidują przeprowadzenie dodatkowych konsultacji z mieszkańcami Bogatego, Dobrzankowa, Emowa i Karwacza przed podjęciem ostatecznych decyzji dotyczących przebiegu inwestycji?

9. W jaki sposób projekt linii Zegrze–Przasnysz jest obecnie oceniany w kontekście koncepcji rozwoju Zintegrowanej Sieci Kolejowej, w tym wskazywanych połączeń Przasnysz–Ciechanów–Płock oraz Mława–Przasnysz–Chorzele? Czy pojawienie się tych projektów wpływa na ocenę zasadności lub kształtu inwestycji Zegrze–Przasnysz?

10. Czy ministerstwo dostrzega możliwość takiego skorygowania przebiegu planowanej linii, aby przy zachowaniu jej celów transportowych ograniczyć ingerencję w tereny zabudowane, gospodarstwa rodzinne oraz wartościowe grunty rolne?

Zależy mi na tym, aby rozwój kolei na północnym Mazowszu był kontynuowany i rzeczywiście poprawiał dostępność komunikacyjną mieszkańców regionu. Jednocześnie uważam, że duże inwestycje infrastrukturalne powinny powstawać przy możliwie szerokim dialogu społecznym i z poszanowaniem interesów ludzi, którzy mieszkają, pracują i prowadzą gospodarstwa na terenach objętych inwestycją.
Dlatego zwracam się do Pana Ministra o szczegółowe odniesienie się do przedstawionych problemów oraz o informację, czy możliwe jest podjęcie dodatkowego dialogu z mieszkańcami i przedstawicielami samorządu przed przesądzeniem o ostatecznym przebiegu planowanej linii.