Interpelacja w sprawie działań państwa polskiego po śmierci obywatela RP Damiana Sobola oraz standardów ochrony obywateli Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami kraju

Szanowny Panie Premierze,

śmierć obywatela Rzeczypospolitej Polskiej Damiana Sobola podczas wykonywania misji humanitarnej w Strefie Gazy należy do najbardziej tragicznych i zarazem najpoważniejszych przypadków dotyczących bezpieczeństwa obywateli RP poza granicami kraju w ostatnich latach.

Zdarzenie to wywołało szerokie zainteresowanie opinii publicznej zarówno w Polsce, jak i za granicą. Szczególne znaczenie ma fakt, że śmierć polskiego obywatela nastąpiła podczas wykonywania działalności humanitarnej, a prowadzone przez stronę izraelską postępowanie zostało zakończone bez skierowania sprawy na drogę karną wobec osób odpowiedzialnych za podjęcie decyzji prowadzących do ataku.

Sprawa ta wykracza dziś poza wymiar jednostkowej tragedii. Dotyczy bowiem fundamentalnego pytania o skuteczność działań państwa polskiego w sytuacji, gdy obywatel RP ginie poza granicami kraju w okolicznościach wymagających wyjaśnienia przez organa innego państwa. Dotyczy również zaufania obywateli do instytucji państwa i przekonania, że w przypadku tak dramatycznych zdarzeń Polska wykorzysta wszystkie dostępne instrumenty prawne, dyplomatyczne i międzynarodowe w celu obrony interesów swoich obywateli.

W związku z powyższym zwracam się z prośbą o przedstawienie kompleksowej informacji oraz udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Jakie działania zostały podjęte przez Radę Ministrów, Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Ministerstwo Sprawiedliwości oraz inne organa państwa od dnia śmierci Damiana Sobola do chwili obecnej?

2. Czy Rada Ministrów uznała działania podjęte przez stronę izraelską za wystarczające dla pełnego wyjaśnienia okoliczności śmierci obywatela RP? Proszę o przedstawienie uzasadnienia stanowiska.

3. Czy rząd RP uważa reakcję strony izraelskiej, w tym zakończenie postępowania bez postawienia zarzutów karnych osobom odpowiedzialnym za podejmowanie decyzji poprzedzających atak, za adekwatną do skutków zdarzenia?

4. Czy po zakończeniu postępowania przez stronę izraelską rozważano podjęcie bardziej zdecydowanych działań dyplomatycznych, prawnych lub międzynarodowych? Jeśli tak, jakie działania były analizowane i jakie były wyniki tych analiz?

5. Jakie działania zostały podjęte przez Polskę na forum Unii Europejskiej, Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz innych organizacji międzynarodowych w związku ze śmiercią Damiana Sobola?

6. Czy były prowadzone działania lub konsultacje z rządami Australii, Wielkiej Brytanii, Kanady oraz innych państw, których obywatele zginęli w tym samym zdarzeniu? Jeżeli tak, jakie były rezultaty tych działań?

7. Jakie wsparcie prawne, organizacyjne, dyplomatyczne oraz informacyjne zostało udzielone rodzinie Damiana Sobola przez organa państwa polskiego?

8. Czy Rada Ministrów dokonała kompleksowej oceny skuteczności działań podjętych przez polskie instytucje po śmierci Damiana Sobola? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie głównych wniosków tej oceny.

9. Czy rząd dostrzega potrzebę zmian obowiązujących procedur dotyczących ochrony obywateli RP wykonujących działalność humanitarną lub przebywających na terenach objętych konfliktami zbrojnymi?

10. Czy Rada Ministrów zamierza przedstawić Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej kompleksową informację obejmującą całokształt działań państwa podjętych po śmierci Damiana Sobola?

11. Czy Rada Ministrów uznała, że w sprawie śmierci Damiana Sobola państwo polskie wykorzystało wszystkie dostępne instrumenty dyplomatyczne, prawne i międzynarodowe służące ochronie interesów obywatela RP oraz wyjaśnieniu okoliczności jego śmierci? Jeżeli tak, proszę wskazać, jakie przesłanki uzasadniają taką ocenę.

12. Czy Rada Ministrów uważa sprawę śmierci obywatela RP Damiana Sobola za definitywnie wyjaśnioną i zamkniętą, a jeżeli nie, jakie dalsze działania zamierza podjąć państwo polskie?

Mając na uwadze wagę sprawy, jej znaczenie dla autorytetu państwa polskiego oraz oczekiwania społeczne, dotyczące skutecznej ochrony obywateli Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami kraju, zwracam się o szczegółowe odniesienie się do wszystkich przedstawionych pytań.

Z wyrazami szacunku