Interpelacja w sprawie udziału krajowej soli w zamówieniach publicznych oraz ochrony strategicznych zdolności wydobywczych Kopalni Soli "Kłodawa" SA

Szanowni Państwo Ministrowie,

na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora, kieruję do Państwa Ministrów interpelację w sprawie udziału krajowej soli w zamówieniach publicznych oraz ochrony strategicznych zdolności wydobywczych Kopalni Soli „Kłodawa“ SA.

Sól drogowa jest surowcem koniecznym do utrzymania przejezdności dróg oraz bezpieczeństwa transportu w okresie zimowym. Polska dysponuje własnymi zdolnościami wydobywczymi, w tym największą czynną kopalnią soli kamiennej w Kłodawie. Jednocześnie na krajowym rynku obecna jest sól importowana, konkurująca o zamówienia udzielane przez instytucje publiczne i podmioty odpowiedzialne za utrzymanie dróg.

W sytuacji gwałtownego pogorszenia wyników finansowych Kopalni Soli „Kłodawa“ SA konieczne jest ustalenie, czy polityka zakupowa państwa w należyty sposób uwzględnia bezpieczeństwo dostaw, pochodzenie surowca oraz potrzebę utrzymania krajowych zdolności wydobywczych. Kryterium najniższej ceny nie może prowadzić do uzależnienia strategicznych dostaw od importu i równoczesnego osłabiania przedsiębiorstwa kontrolowanego przez państwo.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Ile ton soli drogowej zakupili w latach 2022-2026 Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad oraz jej poszczególne oddziały?
2. Jaka była łączna wartość tych zakupów w poszczególnych latach?
3. Jaka część zakupionej soli pochodziła z wydobycia krajowego, a jaka z importu? Proszę o wskazanie państw pochodzenia oraz ilości surowca.
4. Ile soli drogowej dostarczyła w tym okresie bezpośrednio lub za pośrednictwem dystrybutorów Kopalnia Soli „Kłodawa“ SA?
5. W ilu postępowaniach dotyczących dostaw soli drogowej spółka lub oferenci dostarczający sól z Kłodawy złożyli oferty, a w ilu uzyskali zamówienie?
6. Jakie były najczęstsze przyczyny wyboru ofert opartych na soli importowanej zamiast soli wydobywanej w Polsce?
7. Czy zamawiający wymagają wskazania rzeczywistego państwa pochodzenia oferowanej soli oraz miejsca jej wydobycia?
8. Czy ministerstwo posiada dane dotyczące ilości i wartości soli drogowej kupowanej przez jednostki samorządu terytorialnego, spółki Skarbu Państwa oraz zarządców dróg innych niż GDDKiA?
9. Czy przeprowadzono analizę wpływu importu soli na sytuację finansową Kopalni Soli „Kłodawa“ SA oraz na bezpieczeństwo krajowych dostaw?
10. Jakie kryteria pozacenowe stosowane są w zamówieniach na sól drogową, w szczególności dotyczące bezpieczeństwa dostaw, terminowości, śladu środowiskowego, długości transportu oraz odporności łańcucha dostaw?
11. Czy obowiązujące przepisy umożliwiają premiowanie w zgodny z prawem Unii Europejskiej sposób krótszego łańcucha dostaw, niższych emisji transportowych oraz pewności dostaw z krajowych źródeł?
12. Czy resorty rozważają opracowanie jednolitych standardów zamówień na sól drogową, uwzględniających bezpieczeństwo surowcowe państwa i ryzyko przerwania importu?
13. Czy istnieją państwowe lub regionalne rezerwy soli drogowej? Jeżeli tak, jaka jest ich wielkość, lokalizacja i pochodzenie zgromadzonego surowca?
14. Czy ministerstwo przeanalizowało zasadność zawierania wieloletnich umów ramowych z krajowymi producentami soli, zapewniających stabilność dostaw i przewidywalność produkcji?
15. Jakie ilości soli sprowadzono do Polski w latach 2022-2025 i w pierwszej połowie 2026 r., z podziałem na państwa pochodzenia oraz zastosowanie surowca?
16. Czy badano, czy sól importowana i sól krajowa są poddawane takim samym wymaganiom jakościowym oraz takim samym procedurom kontroli?
17. Czy stwierdzono przypadki wprowadzania zamawiających w błąd co do miejsca pochodzenia lub wydobycia dostarczanej soli?
18. Czy podczas planowania zamówień publicznych uwzględniane jest ryzyko utraty krajowych zdolności wydobywczych w przypadku długotrwałego wypierania krajowej soli przez import?
19. Czy rząd uznaje zdolność krajowego wydobycia soli za element bezpieczeństwa gospodarczego, transportowego i surowcowego państwa?
20. Jakie działania zostaną podjęte, aby przedsiębiorstwa kontrolowane przez państwo nie były osłabiane przez nieskoordynowaną politykę zakupową innych instytucji publicznych?
21. Czy rząd przedstawi strategię zabezpieczenia krajowych zdolności produkcji i dostaw soli drogowej przed rozpoczęciem kolejnego sezonu zimowego?

Z wyrazami szacunku
Olga Semeniuk - Patkowska