Interpelacja w sprawie zaproponowania sprzedaży licencji na produkcję bojowych wozów piechoty Borsuk

Szanowny Panie Premierze,

Rumunia sfinalizowała kontrakt na zakup 298 niemieckich bojowych wozów piechoty KF41 Lynx za 5,7 mld euro. Transakcja w całości została sfinansowana ze środków unijnego programu SAFE (Security Action for Europe). Zanim jednak do tego doszło, Rumunia alarmowała, że producenci broni podnieśli dla niej ceny o 30% po wdrożeniu unijnego programu SAFE. Planowała wydać 3 mld euro u m.in. niemieckiego Rheinmetalla na zakup 300 wozów bojowych, ale z powodu wyższych cen zaczęła rozważać oferty z Korei, Szwecji i Hiszpanii. Rumunia pewnie i tak wybrałaby niemiecki koncern, skoro ten wybudował dwa lata temu w Rumunii zakłady Rheinmetall Automecanica SRL, ale dla mnie, jako Polaka, który nasłuchał się i naczytał o zaletach polskiego Borsuka, smutny jest fakt jego braku wśród rozważanych przez naszego sojusznika alternatywnych opcji.

Na profilu portalu infopigula.pl w mediach społecznościowych rozgorzała dyskusja, czy Polska nie powinna wykorzystywać takich sytuacji, wynikających z uruchomienia programu SAFE i proponować innym europejskim członkom NATO sprzedaży licencji na produkcję bojowych wozów piechoty Borsuk. Dlaczego licencji, a nie gotowych pojazdów? Polska nie tylko zarobiłaby na tym, ale - co ważniejsze - byłaby to dywersyfikacja linii produkcyjnej, co w czasie wojny jest cennym zabezpieczeniem dostaw dla wojska. To także stworzenie dodatkowej bazy magazynowanych części i dodatkowej bazy serwisowej, przydatnej w wypadku wojny, a to wszystko na terytorium sojusznika.

Pojawił się w dyskusji internetowej argument, że jest to o tyle konieczne, że brakuje nam mocy produkcyjnych nawet na własne potrzeby, gdyż w ubiegłym roku wyprodukowaliśmy 15 szt. Borsuków, w obecnym mają być tylko 3, a w przyszłym roku wyprodukujemy 33 sztuki.

Oczywiście Rumunia to tylko przykład, mamy przecież więcej europejskich sojuszników, którzy nie szukają niezależności od podmiotów zagranicznych w produkcji swojego sprzętu pancernego. Chcą tylko sensownego nowoczesnego BWP dla swojego wojska i to jest dla nas szansa. Nie każde państwo NATO ma ambicje mocarstwowe, jak Turcja. Jeśli chcemy większej niezależności od dużych graczy dyktujących ceny przy okazji zakupów z programu SAFE, musimy łączyć siły z sojusznikami o podobnym do naszego potencjale.

Dochód ze sprzedaży licencji oznacza pozyskanie środków na badania, rozwój i doskonalenie konstrukcji, która zawiera podzespoły zagranicznego pochodzenia (amerykańskie i niemieckie). Warto więc zainwestować w zwiększenie udziału polskich komponentów w produkowanym modelu, aby uniezależnić się od łańcuchów dostaw. W lipcu tego roku polscy naukowcy z trzech politechnik (Lubelskiej, Świętokrzyskiej i Rzeszowskiej) skonstruowali własny silnik hybrydowy dla Kraba i Borsuka za ułamek ceny niemieckiego rozwiązania. Polski silnik ma kosztować 3 mln zł, gdy za obecnie używane niemieckiej firmy MTU trzeba płacić 12 mln zł. Polska konstrukcja zużywa o 20% mniej energii.

Wynalazcy potrzebują jednak 20 mln zł na wdrożenie masowej produkcji.

W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy pomysł sprzedaży licencji BWP Borsuk jest rozważany w Ministerstwie Obrony Narodowej jako opcja poszerzająca możliwości uzbrojenia Wojska Polskiego?

2. Czy licencje na komponenty zagraniczne w konstrukcji Borsuka ograniczają możliwość transferu technologii do państw trzecich? Jeśli nie, to czy Polska Grupa Zbrojeniowa (HSW SA) posiada pełne i nieograniczone prawa autorskie oraz patentowe do wszystkich kluczowych podzespołów BWP Borsuk (w tym wieży ZSSW-30, pancerza oraz układu jezdnego), umożliwiające udostępnienie lub sprzedaż licencji podmiotom zagranicznym?

3. Czy Ministerstwo Obrony Narodowej posiada analizę określającą maksymalną możliwą do osiągnięcia roczną produkcję Borsuków przy możliwie najlepiej działającym łańcuchu dostaw?

4. Jakie są obecnie główne wąskie gardła ograniczające zwiększenie produkcji Borsuka? Czy dotyczą one mocy HSW, dostępności wież ZSSW-30, układów napędowych, elektroniki, uzbrojenia, podzespołów zagranicznych czy zdolności krajowych poddostawców? Czy jakieś inwestycje i/lub zwiększenie zasobów mogłyby zniwelować te trudności?

5. Czy ministerstwo planuje zarezerwowanie środków na masową produkcję silnika polskiej konstrukcji dla Borsuków i Krabów?

Z poważaniem

dr Tomasz Rzymkowski