Interpelacja w sprawie ochrony franczyzobiorców, dostępu do dokumentacji oraz aktualnego stanu prac nad ustawowym uregulowaniem umowy franczyzy

Szanowny Panie Ministrze,

do mojego biura poselskiego wpływają sygnały od przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w różnych systemach franczyzowych funkcjonujących na rynku polskim.

Z przekazywanych informacji wynika, że część przedsiębiorców zgłasza trudności związane z uzyskaniem pełnego dostępu do dokumentacji stanowiącej podstawę wzajemnych rozliczeń pomiędzy stronami umowy franczyzy. Problemy te mają dotyczyć w szczególności rozliczeń handlowych, korekt, rozliczeń magazynowych, inwentaryzacji oraz innych danych mających wpływ na sytuację majątkową przedsiębiorcy.

Według zgłaszanych relacji, w przypadku powstania sporu cywilnoprawnego część dokumentacji niezbędnej do wykazania zasadności roszczeń lub obrony przed roszczeniami pozostaje niekiedy wyłącznie w dyspozycji drugiej strony stosunku prawnego.

Jednocześnie należy zauważyć, że Ministerstwo Sprawiedliwości prowadziło prace nad ustawowym uregulowaniem umowy franczyzy, a Rada Ministrów przyjęła projekt przewidujący wprowadzenie umowy franczyzy do Kodeksu cywilnego jako umowy nazwanej oraz szereg rozwiązań mających zwiększyć przejrzystość relacji pomiędzy stronami i wzmocnić ochronę franczyzobiorców.

Przedmiotem niniejszej interpelacji nie jest ocena działalności jakiegokolwiek konkretnego przedsiębiorcy ani organizatora sieci franczyzowej. Celem jest uzyskanie informacji dotyczących funkcjonowania obowiązujących regulacji prawnych oraz dalszych działań państwa w zakresie ochrony przedsiębiorców funkcjonujących w modelu franczyzowym.

W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Jaki jest obecny status prac legislacyjnych dotyczących ustawowego uregulowania umowy franczyzy oraz projektu przyjętego przez Radę Ministrów w 2023 r.?

2. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości prowadzi obecnie analizy dotyczące sytuacji prawnej mikroprzedsiębiorców i małych przedsiębiorców funkcjonujących w systemach franczyzowych?

3. Czy obowiązujące przepisy Kodeksu cywilnego oraz Kodeksu postępowania cywilnego zapewniają przedsiębiorcy skuteczne instrumenty uzyskania dokumentów pozostających w posiadaniu drugiej strony stosunku prawnego?

4. Jakie środki prawne przysługują przedsiębiorcy dochodzącemu roszczeń lub broniącemu się przed roszczeniami w sytuacji, gdy dokumentacja niezbędna do wykazania określonych okoliczności pozostaje w wyłącznej dyspozycji kontrahenta?

5. Czy ministerstwo dostrzega potrzebę wzmocnienia ustawowych gwarancji dostępu przedsiębiorcy do dokumentacji stanowiącej podstawę wzajemnych rozliczeń pomiędzy stronami umowy franczyzy?

6. Czy analizowano możliwość wprowadzenia rozwiązań procesowych ułatwiających pozyskiwanie dowodów pozostających w wyłącznym posiadaniu jednej ze stron stosunku gospodarczego, w szczególności w sporach pomiędzy mikroprzedsiębiorcą a dużym podmiotem gospodarczym?

7. Czy do Ministerstwa Sprawiedliwości wpłynęły w ostatnich latach sygnały, postulaty lub skargi dotyczące problemów występujących w relacjach franczyzowych, w szczególności dotyczących przejrzystości rozliczeń, dostępu do dokumentacji lub dochodzenia roszczeń?

8. Czy ministerstwo analizowało potrzebę ustanowienia minimalnych standardów informacyjnych i dokumentacyjnych obowiązujących w relacjach franczyzowych?

9. Czy planowane są dalsze działania legislacyjne zmierzające do zwiększenia transparentności relacji pomiędzy franczyzodawcą a franczyzobiorcą oraz ograniczenia asymetrii informacyjnej pomiędzy stronami?

10. Czy ministerstwo rozważa przeprowadzenie kompleksowej analizy funkcjonowania rynku franczyzowego pod kątem ochrony słabszej strony stosunku gospodarczego?

Mając na uwadze znaczenie rynku franczyzowego dla polskiej gospodarki oraz liczbę przedsiębiorców prowadzących działalność w tym modelu, zwracam się z prośbą o przedstawienie stanowiska Ministerstwa Sprawiedliwości oraz informacji o planowanych działaniach legislacyjnych i organizacyjnych w przedmiotowym zakresie.

Z wyrazami szacunku

Daria Gosek-Popiołek