Interpelacja w sprawie możliwości ubiegania się przez przedsiębiorstwa nasienne o wsparcie w ramach interwencji I.10.7.1 "Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości (dotacja) - poza gospodarstwem"

Szanowny Panie Ministrze,

zwracam się z interpelacją w sprawie zasad kwalifikowania przedsiębiorstw nasiennych do ubiegania się o pomoc w ramach interwencji I.10.7.1 „Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości (dotacja) – poza gospodarstwem” w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027.

Problem dotyczy przedsiębiorstw zajmujących się produkcją i przygotowaniem do obrotu kwalifikowanego materiału siewnego, które mimo prowadzenia rzeczywistej działalności produkcyjnej i przetwórczej mogą zostać pozbawione możliwości ubiegania się o wsparcie ze względu na kody Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), pod którymi formalnie prowadzona jest ich działalność.

Do mojego biura poselskiego zwróciło się przedsiębiorstwo nasienne prowadzące działalność obejmującą m.in. organizację produkcji nasiennej, kontraktację plantacji nasiennych, ocenę polową, badania laboratoryjne, czyszczenie, sortowanie, suszenie, uszlachetnianie, zaprawianie, konfekcjonowanie oraz wprowadzanie do obrotu kwalifikowanego materiału siewnego.

Przedsiębiorstwa tego rodzaju są często klasyfikowane m.in. pod kodem PKD 46.21.A „Sprzedaż hurtowa zboża i nasion roślin oleistych”. Sama nazwa tego kodu może sugerować działalność handlową, jednak w przypadku przedsiębiorstw nasiennych nie oddaje ona rzeczywistego charakteru prowadzonej działalności.

W praktyce przedsiębiorstwo nasienne nie ogranicza się bowiem do zakupu i odsprzedaży ziarna. Proces przygotowania kwalifikowanego materiału siewnego obejmuje szereg specjalistycznych czynności takich jak wymienione powyżej. Proces ten jest związany z wymaganiami wynikającymi z przepisów dotyczących wytwarzania, oceny i obrotu materiałem siewnym.

W konsekwencji przedsiębiorstwo nasienne tworzy istotną wartość dodaną w łańcuchu wartości sektora rolnego. Produkt opuszczający zakład nie jest już wyłącznie surowym ziarnem, lecz przygotowanym i poddanym procesom jakościowym materiałem siewnym, który może zostać wykorzystany przez rolników do dalszej produkcji rolnej.

Wątpliwości przedsiębiorców dotyczą zatem tego, czy klasyfikacja działalności według kodu PKD, którego nazwa nie odzwierciedla w pełni faktycznie wykonywanych procesów technologicznych, powinna prowadzić do automatycznego wykluczenia z możliwości ubiegania się o pomoc.

Do tej pory w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie sprzedaży hurtowej nasion w ramach kodów PKD 46.21.A, 46.21.B oraz 46.22.Z pomoc może uzyskać wyłącznie wnioskodawca działający jako zorganizowana forma współpracy rolników, np. grupa producentów, organizacja producentów czy spółdzielnia.

Dlatego wątpliwości budzi sytuacja, w której o możliwości ubiegania się o pomoc miałby w praktyce decydować kod PKD, a nie rzeczywisty charakter planowanej inwestycji oraz jej znaczenie dla łańcucha wartości sektora rolnego.

Szczególnego znaczenia sprawa nabiera w związku z planowanym naborem w ramach interwencji I.10.7.1 we wrześniu 2026 r. Przygotowanie inwestycji do udziału w naborze wymaga od przedsiębiorców poniesienia znacznych kosztów jeszcze przed złożeniem wniosku. Mogą to być m.in. koszty dokumentacji projektowej, kosztorysów, uzgodnień, opracowań technicznych oraz dokumentów związanych z procesem inwestycyjnym i uzyskaniem wymaganych pozwoleń.
W przypadku większych inwestycji koszty przygotowawcze mogą sięgać kilkudziesięciu tysięcy złotych.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

- Czy przedsiębiorstwo nasienne prowadzące działalność polegającą na organizacji produkcji, przygotowaniu, uszlachetnianiu, badaniu, konfekcjonowaniu i wprowadzaniu do obrotu kwalifikowanego materiału siewnego, posiadające jako właściwy dla tej działalności kod PKD 46.21.A, jest całkowicie wyłączone z możliwości ubiegania się o pomoc w ramach interwencji I.10.7.1, jeżeli nie jest zorganizowaną formą współpracy rolników?

- Czy o kwalifikowalności przedsiębiorstwa w ramach I.10.7.1 decyduje wyłącznie posiadany kod PKD, czy też pod uwagę może być brany rzeczywisty charakter prowadzonej działalności oraz zakres i cel planowanej inwestycji?

- Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przewiduje zmianę lub doprecyzowanie zasad kwalifikowalności w ramach I.10.7.1 w taki sposób, aby przedsiębiorstwa nasienne wykonujące rzeczywiste procesy technologiczne związane z przygotowaniem kwalifikowanego materiału siewnego nie były wykluczane wyłącznie ze względu na kod PKD?

Z poważaniem

Ryszard Bartosik
Poseł na Sejm RP