Interpelacja w sprawie kontroli nad prowadzeniem działalności w zakresie świadczenia usług medycyny alternatywnej

Szanowna Pani Minister,

zwracam się z interpelacją w sprawie systemowego problemu braku skutecznej kontroli nad rynkiem usług tzw. medycyny alternatywnej w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem działalności gabinetów oferujących zabiegi tzw. biorezonansu magnetycznego.

W dobie kryzysu publicznej ochrony zdrowia, objawiającego się m.in. utrudnionym dostępem do lekarzy specjalistów (np. alergologów, neurologów) oraz długim czasem oczekiwania na diagnozę, obywatele coraz częściej szukają pomocy w prywatnym sektorze medycyny alternatywnej. Jak wskazują liczne doniesienia eksperckie, reportaże naukowe oraz skargi pacjentów, w Polsce dynamicznie rozwija się sieć komercyjnych placówek oferujących diagnostykę i terapię metodą biorezonansu.

Z punktu widzenia współczesnej wiedzy medycznej oraz fizyki, metoda tzw. biorezonansu nie posiada żadnych rzetelnych, opartych na faktach podstaw naukowych (Evidence-Based Medicine). Urządzenia te, rzekomo mierzące „częstotliwości drgań własnych patogenów”, w kontrolowanych badaniach klinicznych wykazują skuteczność na poziomie placebo.

Z perspektywy interesu publicznego i lewicowej wrażliwości społecznej, działalność ta rodzi poważne skutki społeczne oraz bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia obywateli:

• Zagrożenie zdrowotne: Przedstawiciele gabinetów altmedowych w swoich narracjach marketingowych (głównie w mediach społecznościowych) sugerują możliwość wykrywania i leczenia poważnych schorzeń, w tym boreliozy, zakażeń pasożytniczych, a nawet tkanek nowotworowych. Prowadzi to do sytuacji, w których pacjenci rezygnują z konwencjonalnych, skutecznych terapii onkologicznych czy antybiotykoterapii na rzecz bezwartościowych biologicznie procedur.
• Wyzysk ekonomiczny grup wrażliwych: Ofiarami dezinformacji padają najczęściej osoby przewlekle chore, zdesperowane i wykluczone z publicznego systemu ochrony zdrowia z powodu barier ekonomicznych lub terytorialnych. Koszty pojedynczych wizyt i serii „odczuleń” sięgają setek i tysięcy złotych, co stanowi rażący przykład żerowania na ludzkim cierpieniu.
• Nadużycia semantyczne: Gabinety te powszechnie posługują się sformułowaniami, że ich urządzenia posiadają „certyfikaty medyczne takie jak w szpitalach”, a personel tytułuje się „doktorami” (często nauk niemedycznych), co celowo wprowadza pacjentów w błąd i buduje fałszywe poczucie bezpieczeństwa. Jednocześnie w przestrzeni tej dystrybuowane są treści antynaukowe, uderzające w Narodowy Program Szczepień i autorytet lekarzy.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 68 nakłada na władze publiczne obowiązek zapewnienia obywatelom równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, ale także ochrony przed działaniami zagrażającymi zdrowiu. Państwo nie może pozostać bierne wobec komercyjnej działalności, która podważa zaufanie do nauki i zagraża pacjentom.

Mając na uwadze powyższe, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Zdrowia prowadzi monitoring skali działalności podmiotów oferujących usługi z zakresu medycyny alternatywnej (w tym biorezonansu) oraz analizuje ich wpływ na zdrowie publiczne w Polsce?
2. Czy resort planuje podjęcie działań legislacyjnych mających na celu precyzyjne uregulowanie rynku usług medycyny nienaukowej i wprowadzenie zakazu oferowania procedur diagnostyczno-terapeutycznych, które nie posiadają potwierdzonej skuteczności klinicznej?
3. Jakie działania podejmuje Główny Inspektorat Sanitarny oraz inne organy podległe Ministerstwu Zdrowia w celu zwalczania dezinformacji medycznej propagowanej przez gabinet altmedowe (np. w zakresie rzekomego leczenia nowotworów czy odradzania szczepień ochronnych)?
4. Na jakiej podstawie urządzenia do tzw. biorezonansu są rejestrowane i dopuszczane do obrotu na terytorium RP jako wyroby medyczne i czy Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) prowadzi kontrole w zakresie zgodności ich rzeczywistego zastosowania z deklarowanym przeznaczeniem?
5. Czy Ministerstwo Zdrowia rozważa wdrożenie systemowych programów edukacyjnych podnoszących świadomość obywateli w zakresie medycyny opartej na faktach (EBM), jako elementu walki z fake newsami zdrowotnymi?

Z poważaniem

dra Anita Kucharska-Dziedzic
Posłanka na Sejm RP