Interpelacja w sprawie różnic w opodatkowaniu wody i napojów bezalkoholowych

Szanowny Panie Ministrze,

w trakcie tegorocznych wakacji termometry w wielu regionach kraju wskazywały wartości przekraczające 30 stopni Celsjusza. W takich warunkach lekarze, dietetycy oraz przedstawiciele służb sanitarnych konsekwentnie przypominają, że podstawą ochrony zdrowia i prawidłowego nawodnienia organizmu jest regularne picie wody. To czysta woda, pozbawiona dodatków w postaci cukru, substancji słodzących czy aromatów, powinna być promowana jako podstawowy i najbezpieczniejszy dla zdrowia wybór konsumentów.

Tym bardziej niezrozumiała jest bierność obecnego rządu wobec niespójności obowiązującej matrycy stawek VAT. Naturalna woda mineralna, pochodząca często z ujęć zlokalizowanych na terenach uzdrowiskowych i zawierająca składniki mineralne istotne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, jest objęta podstawową stawką VAT w wysokości 23%. Jednocześnie część napojów bezalkoholowych zawierających co najmniej 20% soku korzysta z preferencyjnej stawki VAT w wysokości 5%, nawet gdy produkty są dodatkowo dosładzane cukrem lub substancjami słodzącymi. Trudno uznać taki stan za racjonalny z punktu widzenia zdrowia publicznego, szczególnie w sytuacji, gdy nadmierne spożycie cukru pozostaje jednym z istotnych problemów zdrowotnych, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży. Państwo nie powinno z jednej strony zachęcać obywateli do dokonywania zdrowych wyborów, a z drugiej utrzymywać preferencji podatkowych dla produktów, które nie stanowią podstawy codziennej diety.

Obecny rząd, mimo deklaracji dotyczących deregulacji, w tym likwidacji fiskalnych absurdów, nie podjął dotychczas realnych działań w celu naprawy tej niespójności. Jest to tym bardziej zaskakujące, że sprawa dotyczy nie tylko konstrukcji systemu podatkowego, ale przede wszystkim zdrowia Polaków.

Kwestia stawek VAT na wodę i napoje ma wielowymiarowy charakter. Jest również istotna z perspektywy polskich regionów uzdrowiskowych, w których zlokalizowane są ujęcia wód. Rozwój gospodarczy i wizerunek tych obszarów są oparte na unikalnych zasobach naturalnych oraz wieloletnim dziedzictwie.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Finansów dostrzega niespójność między zróżnicowaniem stawek VAT na wodę mineralną i źródlaną oraz napoje bezalkoholowe a prowadzoną przez państwo polityką zdrowotną?
2. Czy Ministerstwo Finansów porównało stawki VAT na wodę mineralną, źródlaną i napoje bezalkoholowe obowiązujące w państwach Unii Europejskiej? Jeśli tak, jakie wnioski wynikają z tego porównania?
3. Czy resort analizuje obecnie możliwość zmiany przepisów dotyczących stawek VAT na wodę mineralną i źródlaną oraz napoje bezalkoholowe? W szczególności, czy rozważane jest obniżenie stawki VAT na wodę mineralną i źródlaną lub jej ujednolicenie dla wody mineralnej i źródlanej oraz napojów bezalkoholowych?

Z wyrazami szacunku

Michał Moskal
Poseł na Sejm RP