Interpelacja w sprawie KRUS

Szanowny Panie Ministrze,

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego jest instytucją publiczną finansowaną ze środków pozostających pod szczególnym nadzorem państwa. Dlatego polityka wynagrodzeń, przyznawania podwyżek, premii i nagród, a także ponoszenia wydatków na uroczystości i wydarzenia jubileuszowe powinna być przejrzysta, oparta na jednoznacznych kryteriach oraz zapewniać równe traktowanie wszystkich pracowników.

W odpowiedzi z dnia 2 lutego 2026 r. na zapytanie nr 3015 posła Łukasza Kmity przedstawiono jedynie zbiorcze informacje dotyczące nagród i dodatków wypłaconych kadrze kierowniczej KRUS. Wskazano między innymi, że w 2025 r.:

– dyrektorzy i wicedyrektorzy biur Centrali KRUS otrzymali nagrody i dodatki w łącznej wysokości 1 619 243 zł,
– dyrektorzy i zastępcy dyrektorów oddziałów regionalnych otrzymali łącznie 2 549 937 zł,
– kierownicy i zastępcy kierowników placówek terenowych otrzymali łącznie 6 411 692 zł,
– całkowita pula nagród dla pracowników i kadry kierowniczej KRUS wyniosła 101 273 715 zł.

Odpowiedź nie pokazuje jednak, jak środki te rozłożyły się pomiędzy poszczególne jednostki organizacyjne, stanowiska i osoby pełniące funkcje kierownicze. Nie pozwala również ocenić, czy zasady wynagradzania i premiowania były jednolite oraz czy nie dochodziło do istotnych, nieuzasadnionych dysproporcji.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

I. Podwyżki wynagrodzeń

1. Czy w latach 2024, 2025 oraz w okresie od 1 stycznia 2026 r. do dnia udzielenia odpowiedzi KRUS dokonywała podwyżek wynagrodzeń innych niż powszechne podwyżki wynikające bezpośrednio z ustaw budżetowych?
2. Jeżeli tak, proszę o wskazanie, odrębnie dla każdego roku:

a) łącznej liczby pracowników objętych dodatkowymi podwyżkami,
b) łącznej kwoty przeznaczonej na te podwyżki oraz rocznego skutku finansowego,
c) źródeł ich finansowania,
d) kryteriów wyboru pracowników objętych podwyżkami,
e) liczby pracowników objętych podwyżkami w centrali, poszczególnych oddziałach regionalnych i placówkach terenowych,
f) najniższej, najwyższej, średniej i mediany przyznanej podwyżki – kwotowo oraz procentowo,
g) stanowisk i stażu pracy osób, którym przyznano najniższe oraz najwyższe podwyżki.

3. Ile podwyżek przyznano w związku z awansem, zmianą zakresu obowiązków, wyrównaniem wynagrodzenia, indywidualną decyzją przełożonego lub zmianą stanowiska?
4. Czy zasady przyznawania dodatkowych podwyżek były konsultowane ze związkami zawodowymi działającymi w KRUS? Jeżeli tak, proszę o wskazanie dat i wyników tych konsultacji.

II. Najwyższe i najniższe wynagrodzenia

1. Proszę o przedstawienie najniższego i najwyższego miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego brutto, a także najniższego i najwyższego pełnego miesięcznego wynagrodzenia brutto wraz ze stałymi dodatkami, według stanu na:

– 31 grudnia 2024 r.,
– 31 grudnia 2025 r.,
– dzień udzielenia odpowiedzi,

dla każdego stanowiska występującego:

– w Centrali KRUS,
– w każdym oddziale regionalnym,
– w placówkach terenowych.

2. Proszę o przedstawienie powyższych danych odrębnie dla poszczególnych biur Centrali KRUS oraz każdego oddziału regionalnego, ze wskazaniem liczby pracowników zatrudnionych na danym stanowisku.
3. W przedstawionych danych proszę w szczególności o odrębne uwzględnienie stanowisk:

a) referenta,
b) starszego inspektora ubezpieczeń.

Proszę o wskazanie dla tych stanowisk, odrębnie dla centrali, każdego oddziału regionalnego i placówek terenowych:

– liczby zatrudnionych pracowników,
– najniższego, najwyższego i średniego wynagrodzenia zasadniczego brutto,
– mediany wynagrodzenia zasadniczego brutto,
– najniższego, najwyższego i średniego pełnego miesięcznego wynagrodzenia brutto wraz ze stałymi dodatkami,
– najniższego, najwyższego i średniego stażu pracy pracowników zatrudnionych na tych stanowiskach.

4. Jakie są największe różnice w wynagrodzeniach pracowników wykonujących porównywalne obowiązki na tych samych stanowiskach w różnych oddziałach regionalnych KRUS? Z czego wynikają te dysproporcje?

III. Wartościowanie stanowisk pracy

1. Kiedy rozpoczęto i zakończono proces wartościowania stanowisk pracy w KRUS oraz jaki podmiot był odpowiedzialny za jego przeprowadzenie?
2. Proszę o ogólne przedstawienie wyników wartościowania, w szczególności:

a) liczby stanowisk poddanych wartościowaniu,
b) przyjętej metodologii i kryteriów,
c) liczby utworzonych kategorii lub grup stanowisk,
d) stwierdzonych różnic i dysproporcji płacowych,
e) liczby pracowników, których wynagrodzenia są niższe od poziomu wynikającego z wartościowania.

3. Czy na podstawie wyników wartościowania został opracowany plan zmian wynagrodzeń i wdrożenia nowych zasad płacowych?
4. Jeżeli plan został opracowany, proszę o przedstawienie:

a) harmonogramu jego wdrażania,
b) aktualnego etapu realizacji,
c) liczby pracowników już objętych zmianami,
d) liczby pracowników oczekujących na wyrównanie wynagrodzeń,
e) terminów zakończenia poszczególnych etapów.

5. Jeżeli plan nie został opracowany lub nie jest realizowany, jakie są tego przyczyny?
6. Czy w związku z przeprowadzonym wartościowaniem stanowisk pracy lub wdrażaniem jego wyników przewiduje się redukcję zatrudnienia w Centrali KRUS, oddziałach regionalnych albo placówkach terenowych?
7. Jeżeli przewiduje się redukcję zatrudnienia, proszę o wskazanie:

a) planowanej liczby etatów przeznaczonych do likwidacji,
b) jednostek organizacyjnych i stanowisk, których redukcja ma dotyczyć,
c) harmonogramu przeprowadzenia redukcji,
d) kryteriów wyboru pracowników, z którymi stosunek pracy miałby zostać rozwiązany,
e) przewidywanej wysokości oszczędności wynikających z redukcji,
f) wpływu planowanej redukcji na dostępność i jakość obsługi rolników oraz innych ubezpieczonych,
g) tego, czy plany redukcji zatrudnienia były konsultowane ze związkami zawodowymi i przedstawicielami pracowników.

8. Czy w wyniku wartościowania przewiduje się likwidację, połączenie, przekształcenie lub obniżenie kategorii jakichkolwiek stanowisk pracy? Jeżeli tak, proszę wskazać, których stanowisk i ilu pracowników będą dotyczyć te zmiany.
9. Jaki był całkowity koszt przeprowadzenia procesu wartościowania stanowisk, w tym koszt usług zewnętrznych, analiz, doradztwa i obsługi prawnej?
10. Jakiej wysokości środki należy zabezpieczyć:

a) jednorazowo,
b) w ujęciu rocznym,

aby dostosować wynagrodzenia pracowników KRUS do wyników wartościowania oraz wymogów równego traktowania w zatrudnieniu i równego wynagradzania za pracę jednakową lub pracę o jednakowej wartości?

11. Czy wyniki wartościowania zostały udostępnione pracownikom i związkom zawodowym? Czy zgłaszano zastrzeżenia lub odwołania, a jeżeli tak – ile i w jaki sposób zostały rozpatrzone?

IV. Obchody jubileuszowe KRUS

1. Jaka była lub jest planowana całkowita wysokość środków przeznaczonych na organizację obchodów jubileuszowych KRUS w 2026 r.?
2. Z jakich funduszy, części planu finansowego lub innych źródeł finansowane były poszczególne uroczystości?
3. Jakiej wysokości środki zostały przekazane:

– Centrali KRUS,
– poszczególnym oddziałom regionalnym,
– placówkom terenowym,
– Centrom Rehabilitacji Rolników KRUS?

4. Proszę o przedstawienie kosztów obchodów odrębnie dla każdej jednostki, z wyszczególnieniem wydatków na:

– wynajem sal i obsługę techniczną,
– catering,
– noclegi i przejazdy,
– materiały promocyjne i publikacje,
– nagrody, upominki i pamiątki,
– oprawę artystyczną,
– usługi fotograficzne i medialne,
– pozostałe wydatki.

5. Ilu pracowników uczestniczyło w uroczystościach organizowanych przez centralę oraz każdy oddział regionalny? Ilu uczestników stanowili goście zewnętrzni?
6. Kto był zapraszany jako gość zewnętrzny i według jakich kryteriów tworzono listy zaproszonych osób?
7. Czy udział pracowników odbywał się w godzinach pracy, a KRUS pokrywała koszty delegacji, przejazdów lub noclegów? Jeżeli tak, jaka była łączna wysokość tych wydatków?

V. Premie z funduszu oszczędności i funduszu motywacyjnego

1. Proszę o podanie średniej, mediany, najniższej oraz najwyższej łącznej kwoty premii wypłaconej jednemu pracownikowi z:

– funduszu oszczędności,
– funduszu motywacyjnego,

odrębnie w latach 2024, 2025 oraz w 2026 r. do dnia udzielenia odpowiedzi, dla pracowników zatrudnionych na stanowiskach:

– specjalisty,
– głównego specjalisty,
– kierownika wydziału lub kierownika biura.

2. Proszę o przedstawienie danych odrębnie dla:

– placówek terenowych,
– każdego oddziału regionalnego,
– Centrali KRUS i poszczególnych jej biur.

3. Ilu pracowników na każdym z wymienionych stanowisk otrzymało premie, a ilu takich premii nie otrzymało?
4. Jakie kryteria obowiązywały przy przyznawaniu premii z każdego z funduszy? Kto podejmował ostateczne decyzje o ich przyznaniu i wysokości?
5. Jaka była całkowita wysokość środków zgromadzonych i wypłaconych z funduszu oszczędności oraz funduszu motywacyjnego w poszczególnych latach?

VI. Rezygnacja z wysyłki kwartalnych blankietów składkowych

1. Jaka jest podstawa prawna i faktyczna decyzji o rezygnacji od kwietnia 2026 r. z wysyłki ubezpieczonym kwartalnych blankietów zawierających informację o wysokości należnej składki?
2. Jakie oszczędności osiągnięto lub planuje się osiągnąć dzięki tej decyzji:

a) w okresie od kwietnia do końca 2026 r.,
b) w skali pełnego roku?

3. Proszę o rozbicie oszczędności na koszty druku, papieru, kopert, przesyłek pocztowych, przygotowania korespondencji i obsługi administracyjnej.
4. Ilu ubezpieczonych korzystało dotychczas z papierowych blankietów i ilu z nich nie posiada aktywnego konta elektronicznego umożliwiającego uzyskanie informacji o wysokości składki?
5. W jaki sposób zapewniono dostęp do informacji osobom starszym, wykluczonym cyfrowo lub niemającym dostępu do Internetu?
6. Ile skarg, reklamacji i zapytań dotyczących rezygnacji z wysyłki blankietów wpłynęło do KRUS od momentu ogłoszenia lub wdrożenia tej zmiany?

VII. Doprecyzowanie informacji dotyczących nagród i dodatków w 2025 r.

1. W odniesieniu do kwoty 1 619 243 zł wypłaconej dyrektorom i wicedyrektorom biur w Centrali KRUS proszę o przedstawienie – dla każdego biura i każdego stanowiska kierowniczego:

– łącznej kwoty nagród i dodatków,
– liczby wypłaconych świadczeń,
– wysokości poszczególnych świadczeń,
– terminów ich przyznania,
– podstawy i kryteriów przyznania,
– źródła finansowania,
– łącznej rocznej kwoty otrzymanej przez danego dyrektora lub wicedyrektora.

2. W odniesieniu do kwoty 2 549 937 zł wypłaconej dyrektorom i zastępcom dyrektorów oddziałów regionalnych proszę o przedstawienie analogicznych danych dla każdego województwa i każdego oddziału regionalnego, z osobnym wskazaniem kwot przypadających na:

– dyrektora oddziału,
– pierwszego zastępcę dyrektora,
– każdego kolejnego zastępcę dyrektora.

3. Proszę o przekazanie takich samych danych, jakie przedstawiono dla Oddziału Regionalnego w Krakowie, dla wszystkich pozostałych oddziałów regionalnych KRUS.
4. W odniesieniu do kwoty 6 411 692 zł wypłaconej kierownikom i zastępcom kierowników placówek terenowych proszę o przedstawienie danych dla każdej placówki terenowej, z rozróżnieniem na kierownika i zastępcę kierownika.
5. W jaki sposób kwota 101 273 715 zł, stanowiąca całkowitą pulę nagród wypłaconych w 2025 r., rozkładała się pomiędzy:

– Centralę KRUS,
– poszczególne oddziały regionalne,
– placówki terenowe,
– poszczególne grupy stanowisk,
– kadrę kierowniczą i pozostałych pracowników,
– poszczególne fundusze i źródła finansowania?

6. Ilu pracowników otrzymało w 2025 r. co najmniej jedną nagrodę, ilu otrzymało więcej niż jedną nagrodę, a ilu nie otrzymało żadnej nagrody?
7. Jaka była najwyższa łączna kwota wszystkich nagród, dodatków i premii otrzymana przez jednego pracownika KRUS w całym 2025 r. – odrębnie dla Centrali, oddziałów regionalnych i placówek terenowych?
8. Jakie kryteria zastosowano przy przyznaniu nagród prezesowi i zastępcom prezesa KRUS, których łączna wartość w 2025 r. wyniosła 345 tys. zł? Kto podejmował decyzje o ich przyznaniu, z jakiego funduszu zostały sfinansowane oraz jakie konkretne wyniki lub osiągnięcia uzasadniały ich wysokość?

Ze względu na obszerność danych proszę o przedstawienie odpowiedzi również w formie tabelarycznej, w edytowalnym formacie elektronicznym, z zachowaniem podziału na lata, jednostki organizacyjne, stanowiska oraz źródła finansowania.

Z poważaniem