Interpelacja w sprawie pomijania linii kolejowej Żywiec-Zwardoń w planach rozwoju dalekobieżnych połączeń kolejowych

Szanowny Panie Ministrze!

Do mojego biura poselskiego docierają liczne sygnały od mieszkańców Żywiecczyzny, samorządowców oraz osób korzystających z transportu kolejowego, wyrażające zaniepokojenie pominięciem linii kolejowej Żywiec–Zwardoń w projekcie „Planu zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego w międzywojewódzkich i międzynarodowych przewozach pasażerskich oraz wojewódzkich przewozach pasażerskich w transporcie kolejowym“.

Linia kolejowa nr 139 na odcinku Żywiec–Zwardoń przez wiele dziesięcioleci pełniła ważną funkcję zarówno w krajowym, jak i międzynarodowym systemie transportowym. Już w okresie międzywojennym kursowały tędy pociągi dalekobieżne łączące południe kraju z Warszawą, Łodzią czy Gdynią. Po 1989 roku pasażerowie mogli korzystać z połączeń międzynarodowych do Bratysławy, Budapesztu czy Żyliny oraz z bezpośrednich połączeń z Warszawą. W ostatnich latach większość tych relacji została jednak zlikwidowana, a obecnie odcinek Żywiec–Zwardoń nie jest uwzględniany w planach rozwoju połączeń dalekobieżnych.

Szczególne zdziwienie budzi fakt, że decyzje te zapadają pomimo znacznych nakładów poniesionych na modernizację infrastruktury kolejowej. Na remont odcinka Wilkowice Bystra–Żywiec–Zwardoń przeznaczono ponad 120 mln złotych. Inwestycja pozwoliła poprawić stan techniczny linii oraz skrócić czas przejazdu. Równocześnie kończą się prace modernizacyjne na odcinku Żywiec–Sucha Beskidzka, które mają przynieść dalsze, znaczące skrócenie czasu podróży w kierunku Krakowa. Oznacza to, że cała trasa Zwardoń–Żywiec–Sucha Beskidzka– Kraków będzie zdecydowanie bardziej konkurencyjna niż miało to miejsce jeszcze kilka lat temu.

W odpowiedziach udzielanych mediom przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury wskazują, że obecnie zasadność uruchomienia połączeń dalekobieżnych przez Zwardoń byłaby uzasadniona przede wszystkim w relacji międzynarodowej do Żyliny lub Bratysławy. Jednocześnie argumentują, że strona słowacka nie jest zainteresowana takim rozwiązaniem, wskazując na długi czas przejazdu oraz preferowanie połączeń przez terytorium Republiki Czeskiej.

Jednak informacje przekazywane przez przedstawicieli Ministerstwa Transportu Republiki Słowackiej wskazują, że strona słowacka nie wyklucza uruchomienia połączeń przez Zwardoń. Warunkiem jest zapewnienie odpowiednio krótkiego czasu przejazdu i atrakcyjnej oferty przewozowej. Może to oznaczać, że słowacka administracja nie dysponuje pełną wiedzą o zakończonych i prowadzonych obecnie inwestycjach po polskiej stronie granicy, które znacząco poprawiają parametry techniczne linii kolejowej oraz skracają czas przejazdu.

Warto również zauważyć, że linia Żywiec–Zwardoń nie pełni wyłącznie funkcji międzynarodowej. Stanowi ona jeden z najważniejszych ciągów komunikacyjnych południowej części województwa śląskiego, obsługując miejscowości o dużym znaczeniu turystycznym, takie jak Węgierska Górka, Milówka, Rajcza czy Zwardoń. Region Beskidu Żywieckiego każdego roku odwiedzają setki tysięcy turystów, zarówno w sezonie letnim, jak i zimowym. Dostępność bezpośrednich połączeń dalekobieżnych mogłaby w istotny sposób wpłynąć na rozwój turystyki, ograniczenie ruchu samochodowego oraz zwiększenie atrakcyjności gospodarczej całego regionu.

Należy również podkreślić, że planowane przez ministerstwo wydłużenie części pociągów dalekobieżnych jedynie do Żywca byłoby rozwiązaniem korzystnym, jednak nie rozwiązuje problemu mieszkańców południowej części powiatu żywieckiego. Mieszkańcy gmin położonych wzdłuż linii kolejowej do Zwardonia nadal byliby pozbawieni bezpośredniego dostępu do dalekobieżnych połączeń kolejowych, mimo że infrastruktura kolejowa została zmodernizowana, a potencjał przewozowy tej trasy pozostaje niewykorzystany.

W mojej ocenie zasadne wydaje się ponowne przeanalizowanie możliwości wykorzystania tej linii nie tylko w ruchu międzynarodowym, ale również w krajowych połączeniach dalekobieżnych. Pociągi kursujące obecnie do Żywca mogłyby – przynajmniej w wybranych relacjach sezonowych lub weekendowych – zostać wydłużone do Zwardonia, zapewniając mieszkańcom i turystom bezpośredni dojazd z największych miast Polski do Beskidu Żywieckiego oraz poprawiając dostępność komunikacyjną południowej części województwa śląskiego.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Z jakich konkretnych powodów linia kolejowa Żywiec–Zwardoń została pominięta w projekcie „Planu zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego (...)“ w zakresie połączeń dalekobieżnych?
2. Czy Ministerstwo Infrastruktury przeprowadziło analizę potencjału przewozowego tej linii po zakończeniu modernizacji odcinka Wilkowice Bystra–Żywiec–Zwardoń oraz modernizacji odcinka Żywiec–Sucha Beskidzka?
3. Czy prowadzone są rozmowy z Ministerstwem Transportu Republiki Słowackiej dotyczące możliwości uruchomienia połączeń międzynarodowych przez przejście graniczne w Zwardoniu, uwzględniające aktualny stan infrastruktury po stronie polskiej?
4. Czy ministerstwo przekazało stronie słowackiej informacje o zakończonych oraz realizowanych inwestycjach infrastrukturalnych, które znacząco skracają czas przejazdu na trasie Zwardoń–Kraków?
5. Czy rozważane jest uruchomienie sezonowych lub całorocznych połączeń dalekobieżnych kończących bieg w Zwardoniu, niezależnie od ewentualnych połączeń międzynarodowych?
6. Czy analizowano możliwość wydłużenia planowanych połączeń dalekobieżnych z Krakowa i Warszawy nie tylko do Żywca, ale również do Zwardonia?
7. Czy ministerstwo dostrzega potencjał turystyczny Beskidu Żywieckiego oraz rolę linii Żywiec–Zwardoń w jego rozwoju i czy czynnik ten był uwzględniany przy opracowywaniu planów transportowych?
8. Czy ministerstwo przewiduje aktualizację projektu planu transportowego w taki sposób, aby uwzględnić możliwość przywrócenia dalekobieżnych połączeń kolejowych do Zwardonia?

Z wyrazami szacunku

Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP