Interpelacja w sprawie niegospodarności i zaniechań dotyczących linii kolejowej nr 214 (876 PLK) Radlin Marcel-Wodzisław Śląski oraz linii przemysłowej nr 325 Wodzisław Śląski-Marklowice

Szanowni Panowie Ministrowie,

zwracam się z interpelacją w sprawie rażącej niegospodarności i zaniechania na strategicznej dla polskiego górnictwa i eksportu linii kolejowej nr 214 (numer PLK 876) Radlin Marcel-Wodzisław Śląski oraz powiązanej linii przemysłowej nr 325 (Infra Silesia) Wodzisław Śląski-Marklowice.

Linia nr 214 (876 PLK) o długości ok. 4,8 km, której właścicielem jest Polska Grupa Górnicza SA (PGG), a zarządcą i użytkownikiem jest spółka Infra Silesia SA, w 100% zależna od DB Cargo Poland, należącej do Grupy Deutsche Bahn, jest najkrótszą i historycznie podstawową trasą łączącą KWK Marcel oraz Koksownię Radlin z granicznym przejściem kolejowym w Chałupkach. Linia jest niezelektryfikowana i znajduje się w niezadowalającym stanie technicznym, z dopuszczalną prędkością wynoszącą około 30 km/h, mimo że formalnie pozostaje czynna i dopuszczony jest na niej ruch. Jednocześnie ze stacji Radlin Marcel do Chałupek codziennie kursują składy węgla i koksu, między innymi do Czech i Austrii, jednak trasą okrężną przez Rybnik Towarowy, Jejkowice, Nędzę i Racibórz, o długości około 58 km, zamiast około 23 km trasą bezpośrednią przez Wodzisław Śląski. Różnica na jednym pociągu wynosi więc około 35 km w jedną stronę. Linia nr 876 pełni jednocześnie funkcję obwodnicy towarowej Wodzisławia Śląskiego, co pozwalałoby odciążyć przejazd kolejowy w Radlinie przy ul. Korfantego oraz przejazd na skrzyżowaniu ulic Ujejskiego i Dworcowej. Przewoźnikami są w przeważającej części spółki Skarbu Państwa: PKP Cargo SA oraz PKP Cargo International. Mimo korzystniejszego profilu malejącego, określanego potocznie jako jazda „z górki”, który praktycznie eliminuje potrzebę wykorzystywania lokomotywy popychającej, przewoźnicy nadal wybierają dłuższą trasę, argumentując to raz układem torowym, a innym razem brakiem elektryfikacji. Stacja Wodzisław Śląski posiada dedykowane tory do przyjmowania takich pociągów i jeszcze w nieodległej przeszłości obsługiwano na niej składy z Radlina. Mieszkańcy oraz samorząd Radlina wielokrotnie zwracali się do PGG z prośbą o rozwiązanie problemu blokowania przejazdów i większe korzystanie z linii nr 876.

Analogiczne problemy występują na należącej również do PGG linii przemysłowej nr 325, funkcjonującej także pod oznaczeniem Infra Silesia 215, na odcinku Wodzisław Śląski-Marklowice. Dodatkowo istniał i jest rozpatrywany projekt elektryfikacji oraz modernizacji linii nr 214/876 i infrastruktury stacji Radlin Marcel wraz z boczną infrastrukturą kolejową JSW Koks SA, przygotowywany we współpracy PGG oraz JSW Koks SA. Projekt ten przeszedł pozytywną ocenę środowiskową. Regionalny dyrektor ochrony środowiska w Katowicach wydał w tej sprawie obwieszczenie z dnia 18 czerwca 2024 r., znak WOOŚ.420.17.2023.JB.

Codzienne pokonywanie przez pociągi państwowych przewoźników dodatkowych kilkudziesięciu kilometrów generuje ogromne i niepotrzebne koszty paliwa, amortyzacji taboru, pracy personelu oraz dostępu do infrastruktury kolejowej. Koszty te ponosi pośrednio Skarb Państwa, a więc podatnicy. Sytuacja ta prowadzi również do zwiększenia emisji CO2 oraz dodatkowego obciążenia innych linii kolejowych i stacji.

Linia nr 214 stanowi kluczowy element infrastruktury obsługującej strategiczne zakłady wydobywczo-przetwórcze, czyli KWK Marcel oraz Koksownię Radlin, których produkcja ma znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego kraju i polskiego bilansu handlowego. Powierzenie zarządzania tą linią spółce w pełni kontrolowanej przez zagraniczny, niemiecki kapitał budzi poważne wątpliwości dotyczące przyjętych priorytetów oraz ochrony interesu gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej.

W związku z powyższym zwracam się do Panów Ministrów z następującymi pytaniami:

1. Dlaczego linia nr 214 (876 PLK), której właścicielem jest Polska Grupa Górnicza SA, a zarządcą Infra Silesia SA z grupy DB Cargo, znajduje się w niezadowalającym stanie technicznym, mimo że jest formalnie czynna i dopuszczony jest na niej ruch?
2. Dlaczego, mimo dopuszczenia linii do ruchu oraz ciągłego zapotrzebowania na przewóz urobku z KWK Marcel i Koksowni Radlin, nie jest na niej wykonywany regularny ruch pociągów towarowych po najkrótszej trasie?
3. Dlaczego państwowi przewoźnicy, w tym PKP Cargo SA i PKP Cargo International, codziennie pokonują trasę o około 35 km dłuższą, generując nieuzasadnione koszty i dodatkowe emisje, mimo korzystniejszego profilu linii oraz apeli mieszkańców i samorządu Radlina o większe korzystanie z linii nr 876?
4. Czy planowany jest remont stacji Radlin Marcel? Jeżeli tak, w jakim terminie? Jeżeli nie, czy zgodnie z przygotowanym projektem zostanie przynajmniej zmodernizowany wyjazd z Koksowni Radlin na stacji Radlin Marcel bezpośrednio w kierunku Wodzisławia Śląskiego?
5. Czy planowana jest elektryfikacja linii nr 214/876 w celu ograniczenia emisji CO2 oraz lepszego wykorzystania środków przeznaczanych na ekologiczne rozwiązania transportowe? Jeżeli tak, kiedy planowane jest rozpoczęcie i zakończenie inwestycji? Jeżeli nie, z jakich przyczyn odstąpiono od tego zamierzenia?
6. Jak Panowie Ministrowie oceniają fakt, że linia kolejowa o strategicznym znaczeniu dla dwóch kluczowych zakładów związanych ze Skarbem Państwa pozostaje w zarządzie spółki w pełni należącej do niemieckiej grupy DB Cargo?
7. Czy i w jakim terminie resorty planują doprowadzić do zmiany zarządcy linii nr 214 na podmiot w pełni polski, na przykład PKP Polskie Linie Kolejowe SA albo spółkę celową z większościowym udziałem Skarbu Państwa?
8. Czy stacja Wodzisław Śląski jest nadal przygotowana pod względem technicznym i organizacyjnym do przyjmowania pociągów nadjeżdżających z kierunku Radlin Marcel?
9. Jaki jest aktualny stan realizacji projektu elektryfikacji i modernizacji linii nr 214/876 oraz infrastruktury stacji Radlin Marcel i bocznicy JSW Koks SA, który uzyskał pozytywną ocenę środowiskową, potwierdzoną obwieszczeniem regionalnego dyrektora ochrony środowiska w Katowicach z dnia 18 czerwca 2024 r., znak WOOŚ.420.17.2023.JB?
10. Jakie konkretne działania zostały dotychczas wykonane w ramach tego projektu i kiedy planowane jest rozpoczęcie robót budowlanych w terenie, w tym prac ziemnych, remontu torowiska, elektryfikacji oraz pozostałych elementów modernizacji linii?
11. Czy i w jaki sposób Ministerstwo Infrastruktury oraz Ministerstwo Aktywów Państwowych zamierzają wesprzeć lub przyspieszyć realizację wskazanego projektu, między innymi poprzez zapewnienie finansowania, zmianę zarządcy infrastruktury albo podjęcie innych działań organizacyjnych i właścicielskich?
12. Czy zarządca lub właściciel infrastruktury, tj. PGG lub Infra Silesia, planuje przeprowadzenie wycinki krzewów i samosiejek na trasie linii przemysłowej nr 325, oznaczanej również jako Infra Silesia 215, na odcinku Wodzisław Śląski-Marklowice?
13. Czy istnieje możliwość wznowienia regularnych przewozów kolejowych z Radlina Marcel do Marklowic? Jeżeli nie, czy rozważane jest wykorzystanie tej linii jako bocznicy kolejowej dla zakładów pracy położonych w pobliżu ul. Marklowickiej?
14. Kiedy planowany jest remont przejazdu kolejowego w ciągu ul. Łużyckiej, stanowiącej fragment drogi wojewódzkiej nr 932, w Wodzisławiu Śląskim?

Proszę o udzielenie odpowiedzi pisemnej w terminie przewidzianym przepisami.

Z wyrazami szacunku

Roman Fritz
Poseł na Sejm RP