Interpelacja w sprawie zasad utraty prawa do preferencji podatkowych w związku z przekroczeniem przez pełnoletnie uczące się dziecko limitu dochodów

Po przekroczeniu ustawowego limitu dochodów podatnik traci prawo do preferencji podatkowych w całości, niezależnie od wysokości przekroczenia tego limitu. Oznacza to, że obowiązujące regulacje nie różnicują skutków podatkowych w zależności od skali przekroczenia ustawowego progu. Takie same konsekwencje wywołuje zarówno przekroczenie limitu o symboliczną kwotę, jak i osiągnięcie przez dziecko dochodów znacznie przekraczających ustawowy próg. Konstrukcja ta nie przewiduje żadnego mechanizmu stopniowego ograniczania prawa do preferencji podatkowych ani możliwości zachowania ich części w przypadku nieznacznego przekroczenia limitu.

Takie rozwiązanie może prowadzić do sytuacji, w których skutki podatkowe pozostają niewspółmierne do wysokości przekroczenia ustawowego limitu dochodów. W praktyce niewielki wzrost dochodów pełnoletniego uczącego się dziecka może skutkować utratą przez rodzica preferencji podatkowej o wartości istotnie przewyższającej kwotę przekroczenia limitu.

Obowiązujące przepisy mogą również wpływać na decyzje dotyczące podejmowania zatrudnienia lub zwiększania aktywności zawodowej przez pełnoletnie uczące się dzieci. W przypadku zbliżania się do ustawowego limitu dochodów zarówno dzieci, jak i ich rodzice mogą być zainteresowani ograniczeniem aktywności zarobkowej wyłącznie w celu zachowania prawa do preferencji podatkowych. Trudno uznać taki efekt za zgodny z celem polityki podatkowej, która powinna wspierać aktywność zawodową oraz edukację młodych osób, a jednocześnie zapewniać racjonalne i proporcjonalne zasady korzystania z preferencji podatkowych.

W świetle powyższego proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:

1. Czy Ministerstwo Finansów ocenia, że obowiązująca konstrukcja przepisów, przewidująca całkowitą utratę prawa do preferencji podatkowych po przekroczeniu ustawowego limitu dochodów przez pełnoletnie uczące się dziecko, jest rozwiązaniem proporcjonalnym? Proszę o uzasadnienie stanowiska.
2. Czy Ministerstwo Finansów dysponuje danymi dotyczącymi liczby podatników, którzy w latach 2023–2026 utracili prawo do preferencji podatkowych wyłącznie z powodu przekroczenia przez pełnoletnie uczące się dziecko ustawowego limitu dochodów? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie tych danych z podziałem na poszczególne lata oraz poszczególne preferencje podatkowe.
3. Jakie względy przemawiają za utrzymaniem obecnej konstrukcji przepisów, zgodnie z którą każde przekroczenie ustawowego limitu dochodów – niezależnie od jego wysokości – skutkuje całkowitą utratą prawa do preferencji podatkowych?
4. Czy Ministerstwo Finansów analizowało możliwość wprowadzenia mechanizmu stopniowego ograniczania wysokości preferencji podatkowych wraz ze wzrostem dochodów pełnoletniego uczącego się dziecka, zamiast obecnie obowiązującego rozwiązania polegającego na całkowitej utracie prawa do preferencji? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie wyników tych analiz.
5. Czy Ministerstwo Finansów analizowało wpływ obowiązujących przepisów na aktywność zawodową pełnoletnich uczących się dzieci oraz decyzje podatników dotyczące podejmowania lub zwiększania zatrudnienia? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie wyników tych analiz.
6. Czy w Ministerstwie Finansów prowadzone są obecnie prace analityczne, koncepcyjne lub legislacyjne dotyczące zmiany zasad uzależniania prawa do preferencji podatkowych od dochodów pełnoletniego uczącego się dziecka? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie zakresu tych prac, ich zaawansowania oraz rozważanych kierunków zmian.
7. Czy Ministerstwo Finansów rozważa zmianę obowiązujących przepisów w celu wyeliminowania przypadków, w których przekroczenie ustawowego limitu dochodów powoduje całkowitą utratę prawa do preferencji podatkowych?