Interpelacja w sprawie startów i lądowań motolotni poza terenem ewidencjonowanego lotniska

Szanowny Panie Ministrze,

od jakiegoś czasu mieszkańcy miejscowości Kołata i Jerzykowo, w gminie Pobiedziska, w powiecie poznańskim informują, że niepokoi ich sytuacja powtarzających się i zakłócających spokój hałaśliwych startów i lądowań motolotni. Do zdarzeń dochodzi na terenie należącym do osoby prywatnej, która buduje dom i posiada obok działkę rolną, wykorzystywaną jako nieewidencjonowane lądowisko. Właściciel ww. terenu regularnie uruchamiana w tym miejscu motolotnię. Wywołuje w ten sposób hałas, nadmierny i uciążliwy dla okolicznych mieszkańców, dla zwierząt domowych oraz dziko żyjących, których w okolicy nie brakuje. Są to bowiem tereny zasobne w jeziora i lasy, przyległe do parków krajobrazowych oraz atrakcyjne turystycznie.

Warto w tym miejscu podkreślić, że obowiązujące w zakresie motolotniarstwa akty prawne nie definiują w sposób szczegółowy i jednoznaczny problemu latania motolotnią na terenach przyrodniczych, także tych podlegających ochronie. Można zatem bez jakichkolwiek problemów i ograniczeń latać w otulinie Parku Krajobrazowego Puszcza Zielonka. A to jednak sytuacja, której nie akceptuje wielu mieszkańców i turystów, szukających w tej okolicy wypoczynku i rekreacji.

Prawo lotnicze (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2110) oraz przede wszystkim paragraf 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie wyłączenia zastosowania niektórych przepisów ustawy Prawo lotnicze do niektórych rodzajów statków powietrznych oraz określenia warunków i wymagań dotyczących używania tych statków pozwala na lądowanie w miejscu innym niż lotnisko lub lądowisko, co w praktyce oznacza, że pilot samolotu ultralekkiego, motolotni, wiatrakowca lub paralotni może startować i lądować w dowolnym terenie. Dodatkowo paragraf 6 ust. 2 i 3 zawiera dwie bardzo ważne regulacje. Po pierwsze - odpowiedzialność za wybór miejsca do lądowania zawsze spoczywa na dowódcy. Po drugie start i lądowanie muszą być wykonywane w sposób niestwarzający zagrożenia dla osób i mienia. Niestety, niejednokrotnie można zauważyć, że start lub lądowanie nie mają nic wspólnego z zachowaniem reguł bezpieczeństwa i rażąco je naruszają. Przy czym nie jest to przypadek jednostkowy. Okazuje się, że to nieuregulowany dostatecznie i szczegółowo problem, z którym borykają się także gminy w innych częściach Polski.

Zaistniały stan rzeczy potwierdził m.in. burmistrz gminy Pobiedziska, który w dniu 17 stycznia 2024 roku przedstawił szczegółowo ww. sprawę w Urzędzie Lotnictwa Cywilnego w Warszawie, gdzie usłyszał, że tego typu skarg jest w skali kraju coraz więcej. Skarżą się osoby, które mieszkają na terenach przeznaczonych w obowiązujących miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo jednorodzinne. Trudno także zrozumieć, dlaczego w miejscowościach powyżej 25 tysięcy mieszkańców można lądować motolotnią tylko na lotniskach lub lądowiskach ewidencjonowanych w Urzędzie Lotnictwa Cywilnego, a brakuje podobnych uregulowań w odniesieniu do mniejszych skupisk ludzkich. Zasadne jest, aby prawo było równe dla wszystkich i aby obowiązek rejestracji lądowiska w danej miejscowości obowiązywał zawsze, bez względu na liczbę osób zamieszkujących jej teren.

Mając zatem powyższe na uwadze, proszę Pana Ministra o odpowiedzi na poniższe pytania:

1. Czy badali Państwo w przeszłości, w jakiej skali problem startów i lądowań motolotni poza terenem ewidencjonowanych lotnisk wpływa na bezpieczeństwo i komfort codziennego życia okolicznych mieszkańców oraz dobrostan zwierząt? Jakie były wyniki tych badań?
2. Czy przewidują Państwo w najbliższym czasie uszczegółowienie i doprecyzowanie przepisów dotyczących startów i lądowań motolotni na lądowiskach nieewidencjonowanych, usytuowanych w miejscowościach liczących mniej niż 25 tys. mieszkańców i na terenach przyrodniczo chronionych?
3. Czy ministerstwo planuje wyposażyć jednostki samorządu terytorialnego w narzędzia kontroli nieewidencjonowanych lotnisk i lądowisk dla motolotni – w jakim zakresie?