Interpelacja w sprawie domniemania ojcostwa byłego małżonka w przypadku urodzenia dziecka do 300 dni od rozwodu

Szanowny Panie Ministrze,

działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora oraz na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP, zwracam się do Pana Ministra z interpelacją poselską w sprawie domniemania ojcostwa byłego małżonka w przypadku urodzenia dziecka do 300 dni od rozwodu.

Zgodnie z przepisami Kodeks rodzinny i opiekuńczy przyjmuje się domniemanie, że jeżeli dziecko urodziło się przed upływem 300 dni od ustania lub unieważnienia małżeństwa, ojcem dziecka jest były mąż matki. W praktyce oznacza to, że nawet w sytuacji, gdy byli małżonkowie od dłuższego czasu nie utrzymują żadnych kontaktów, pozostają w faktycznej separacji od wielu miesięcy lub lat, bądź gdy matka pozostaje już w nowym związku, dziecko automatycznie przypisywane jest byłemu mężowi.

Rozwiązanie to rodzi w praktyce liczne problemy prawne i życiowe. W wielu przypadkach konieczne jest wszczynanie postępowań sądowych o zaprzeczenie ojcostwa, co wiąże się z dodatkowymi kosztami, stresem dla rodziców oraz przedłużającą się niepewnością co do sytuacji prawnej dziecka. Procedura ta bywa również szczególnie uciążliwa w przypadkach, gdy biologiczny ojciec chce uznać dziecko od razu po jego urodzeniu, lecz uniemożliwia to obowiązujące domniemanie.

Problem ten dotyka wielu rodzin i prowadzi do powstawania zbędnych sporów sądowych, które można byłoby ograniczyć poprzez bardziej elastyczne regulacje prawne, lepiej odpowiadające współczesnym realiom społecznym.

Biorąc pod uwagę powyższe zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Czy resort analizuje skalę problemów wynikających z obowiązującego domniemania ojcostwa w przypadku narodzin dziecka w okresie do 300 dni od rozwodu?
2. Czy do ministerstwa wpływają postulaty dotyczące zmiany tych przepisów ze strony obywateli, organizacji społecznych lub środowisk prawniczych?
3. Czy w resorcie prowadzone są prace nad zmianą przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w tym zakresie, tak aby umożliwić szybsze i prostsze ustalenie ojcostwa zgodnie ze stanem faktycznym, np. poprzez uproszczoną procedurę uznania dziecka przez biologicznego ojca?
4. Czy rozważane jest wprowadzenie rozwiązań umożliwiających wyłączenie domniemania ojcostwa byłego małżonka w sytuacji zgodnego oświadczenia matki, byłego męża i biologicznego ojca dziecka?
5. Jeżeli takie prace są prowadzone – na jakim etapie się znajdują i kiedy można spodziewać się ewentualnych propozycji legislacyjnych?