Interpelacja w sprawie skuteczności nadzoru ministra zdrowia nad funkcjonowaniem podmiotów leczniczych

Szanowna Pani Minister,

na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się do Pani Minister z interpelacją w następującej sprawie.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej nakłada na władze publiczne obowiązek zapewnienia obywatelom równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Realizacja tego obowiązku wymaga nie tylko odpowiedniego poziomu finansowania ochrony zdrowia, ale również skutecznego nadzoru nad funkcjonowaniem podmiotów leczniczych, bezpieczeństwem pacjentów oraz jakością udzielanych świadczeń.

Minister zdrowia, jako organ odpowiedzialny za prowadzenie polityki zdrowotnej państwa, dysponuje szeregiem instrumentów pozwalających na ocenę funkcjonowania systemu ochrony zdrowia. Obejmują one m.in. współpracę z wojewodami, Narodowym Funduszem Zdrowia, konsultantami krajowymi i wojewódzkimi, Centrum Monitorowania Jakości, organami tworzącymi podmioty lecznicze oraz innymi instytucjami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo pacjentów.

Pomimo funkcjonowania licznych mechanizmów nadzorczych, opinia publiczna regularnie dowiaduje się o przypadkach poważnych nieprawidłowości występujących w podmiotach leczniczych. Dotyczą one organizacji udzielania świadczeń, bezpieczeństwa pacjentów, zarządzania personelem, gospodarowania środkami publicznymi czy przestrzegania obowiązujących procedur. Często informacje o takich sytuacjach pojawiają się dopiero po interwencjach mediów, zawiadomieniach kierowanych do organów ścigania lub nagłośnieniu spraw przez pacjentów bądź personel medyczny.

Pojawia się zatem zasadnicze pytanie o skuteczność obecnego modelu nadzoru nad systemem ochrony zdrowia. Obywatele mają prawo oczekiwać, że państwo dysponuje narzędziami pozwalającymi identyfikować zagrożenia odpowiednio wcześnie, zanim doprowadzą one do naruszenia praw pacjentów, pogorszenia jakości świadczeń lub niegospodarnego wydatkowania środków publicznych.

Szczególnie istotne wydaje się ustalenie, czy obecnie obowiązujące mechanizmy kontroli mają charakter aktywny i oparty na analizie ryzyka, czy też pozostają przede wszystkim reakcją na zdarzenia, które zostały już ujawnione. Odpowiedź na to pytanie ma fundamentalne znaczenie dla oceny efektywności polityki państwa w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli.

W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Ile kontroli dotyczących funkcjonowania podmiotów leczniczych przeprowadzono w latach 2022-2026? Proszę o dane z podziałem na województwa oraz rodzaje podmiotów leczniczych.
2. Ile spośród tych kontroli miało charakter planowy, a ile zostało przeprowadzonych w związku ze skargami pacjentów, zgłoszeniami personelu medycznego, informacjami pochodzącymi z Narodowego Funduszu Zdrowia, wojewodów lub doniesieniami medialnymi?
3. Jakie były najczęściej stwierdzane nieprawidłowości podczas przeprowadzonych kontroli?
4. Ile zaleceń pokontrolnych wydano w poszczególnych latach?
5. Ile zaleceń zostało wykonanych w terminie, ile wykonano po terminie, a ile pozostaje niewykonanych?
6. Jakie instrumenty prawne posiada Minister Zdrowia wobec podmiotów, które nie realizują zaleceń pokontrolnych?
7. Ile zawiadomień do organów ścigania skierowano w wyniku stwierdzonych nieprawidłowości?
8. Ile przypadków skutkowało skierowaniem spraw do właściwych samorządów zawodów medycznych?
9. Czy Ministerstwo Zdrowia prowadzi centralny system monitorowania ryzyk dotyczących funkcjonowania podmiotów leczniczych? Jeżeli tak, jakie wskaźniki są monitorowane?
10. Czy funkcjonuje system pozwalający identyfikować placówki wymagające pilnych działań nadzorczych jeszcze przed wystąpieniem poważnych nieprawidłowości? Jeżeli tak, proszę o opis jego działania.
11. Jakie kryteria decydują o objęciu danego podmiotu leczniczego szczególnym nadzorem?
12. Czy Ministerstwo Zdrowia prowadzi analizy dotyczące zależności pomiędzy sytuacją finansową szpitali, brakami kadrowymi, liczbą skarg pacjentów oraz poziomem bezpieczeństwa udzielanych świadczeń?
13. Jakie działania naprawcze wdrożono w latach 2022-2026 w celu zwiększenia skuteczności nadzoru nad podmiotami leczniczymi?
14. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmianę obowiązujących przepisów dotyczących systemu nadzoru nad podmiotami leczniczymi? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie harmonogramu planowanych prac.
15. Proszę o przedstawienie oceny Ministerstwa Zdrowia dotyczącej skuteczności obecnego modelu nadzoru nad podmiotami leczniczymi wraz ze wskazaniem jego najważniejszych słabych stron oraz planowanych kierunków zmian.

Jednocześnie proszę o przedstawienie odpowiedzi według stanu na dzień jej sporządzenia oraz – w przypadku danych statystycznych – z podziałem na lata 2022-2026, województwa oraz rodzaje podmiotów leczniczych, o ile Ministerstwo Zdrowia dysponuje takimi informacjami.

Z wyrazami szacunku

Wiesław Krajewski
Olga Semeniuk-Patkowska