Interpelacja w sprawie realizacji zapowiedzi dotyczącej liberalizacji zasad lokalizacji elektrowni wiatrowych na lądzie oraz udziału społeczności lokalnych w przychodach z energetyki wiatrowej

Szanowny Panie Premierze,

w programie „100 konkretów” Koalicji Obywatelskiej znalazła się zapowiedź:

„Złożymy projekt ustawy odblokowującej możliwość rozwoju energetyki wiatrowej na lądzie (zmniejszenie odległości do 500 m) z jasnymi i szybkimi regułami wydawania decyzji o budowie i przyłączeniu. Lokalne społeczności otrzymają 5% przychodów ze sprzedaży energii”.

Według dostępnych informacji projekt ustawy został skierowany do Sejmu RP 24 marca 2025 r. Samo złożenie projektu nie przesądza jednak o realizacji wszystkich elementów tej deklaracji ani o skuteczności proponowanych rozwiązań.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Na jakim etapie prac legislacyjnych znajduje się obecnie projekt ustawy dotyczący liberalizacji zasad lokalizacji elektrowni wiatrowych na lądzie?

2. Czy projekt przewiduje możliwość lokalizowania turbin wiatrowych w odległości 500 metrów od zabudowy mieszkaniowej bez dodatkowych ograniczeń?

3. Jakie analizy dotyczące wpływu turbin wiatrowych na mieszkańców, zdrowie publiczne, komfort życia oraz wartość nieruchomości zostały przeprowadzone przed przygotowaniem projektu?

4. W jaki sposób zabezpieczone zostaną prawa właścicieli nieruchomości, którzy nie wyrażają zgody na lokalizację farm wiatrowych w bezpośrednim sąsiedztwie swoich domów?

5. W jaki sposób ma funkcjonować zapowiadany mechanizm przekazywania lokalnym społecznościom 5% przychodów ze sprzedaży energii?

6. Czy ministerstwo przygotowało szacunki pokazujące, jakie kwoty mogłyby trafiać do mieszkańców lub samorządów w przypadku typowej farmy wiatrowej?

7. Jakie zmiany przewidziano w zakresie procedur przyłączeniowych do sieci elektroenergetycznej?

8. Czy operatorzy systemów dystrybucyjnych i przesyłowych zgłaszali uwagi dotyczące możliwości przyłączenia dodatkowych źródeł energii wynikających z proponowanych zmian?

9. Jakie będą przewidywane skutki proponowanych zmian dla bezpieczeństwa energetycznego Polski oraz cen energii elektrycznej dla odbiorców końcowych?

10. Czy ministerstwo przeprowadziło analizę potencjalnych konfliktów społecznych związanych ze zmniejszeniem minimalnej odległości elektrowni wiatrowych od zabudowy mieszkaniowej?

11. Czy rząd rozważa wprowadzenie dodatkowych mechanizmów rekompensat dla właścicieli nieruchomości znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie nowych inwestycji wiatrowych?

12. Czy ministerstwo przeprowadziło badania opinii publicznej w gminach, które potencjalnie zostaną objęte nowymi inwestycjami wiatrowymi, oraz jaki odsetek mieszkańców popiera zmniejszenie minimalnej odległości elektrowni wiatrowych od zabudowy mieszkaniowej do 500 metrów?

Przedmiotowa interpelacja wynika z potrzeby uzyskania szczegółowych informacji dotyczących realizacji publicznej deklaracji dotyczącej rozwoju energetyki wiatrowej na lądzie. Projekt przewidujący zmniejszenie minimalnej odległości turbin od zabudowy mieszkaniowej do 500 metrów budzi istotne zainteresowanie społeczne i wywołuje liczne kontrowersje wśród mieszkańców terenów potencjalnie objętych nowymi inwestycjami. Szczególnie istotne są kwestie wpływu planowanych zmian na prawa właścicieli nieruchomości, proces konsultacji społecznych, wartość nieruchomości oraz poziom akceptacji społecznej dla inwestycji.

Jednocześnie jednym z elementów zapowiedzi było zapewnienie lokalnym społecznościom udziału w korzyściach ekonomicznych wynikających z funkcjonowania farm wiatrowych. Zasadne jest zatem uzyskanie informacji, czy i w jaki sposób mechanizm przekazywania 5% przychodów ze sprzedaży energii będzie funkcjonował w praktyce. Przedstawienie szczegółowych danych pozwoli opinii publicznej ocenić zarówno rzeczywisty stopień realizacji zapowiedzi, jak i skutki proponowanych rozwiązań dla mieszkańców oraz samorządów lokalnych.