Interpelacja w sprawie aktualnego stanu przedsiębiorstw państwowych działających na podstawie ustawy o przedsiębiorstwach państwowych oraz ustawy o samorządzie załogi przedsiębiorstwa państwowego

Szanowny Panie Ministrze,

działając na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP oraz art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora, składam niniejszą interpelację w sprawie aktualnego stanu przedsiębiorstw państwowych działających na podstawie ustaw z dnia 25 września 1981 r.

W ramach oceny zasadności utrzymywania form prawnych przedsiębiorstw państwowych w polskim systemie gospodarczym zwracam się o udzielenie szczegółowych informacji dotyczących tego sektora.

Ustawa o przedsiębiorstwach państwowych oraz ustawa o samorządzie załogi przedsiębiorstwa państwowego obowiązują od ponad 40 lat. Mimo głębokich przekształceń strukturalnych polskiej gospodarki, część podmiotów nadal funkcjonuje w tej historycznej formie prawnej, co rodzi pytania o zasadność jej dalszego utrzymywania.

W związku z powyższym uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Ile przedsiębiorstw państwowych jest aktualnie wpisanych do właściwych rejestrów jako aktywne podmioty gospodarcze? Proszę o wykaz z podaniem nazwy, przedmiotu działalności i organu założycielskiego.

2. Kiedy dane w rejestrze tych podmiotów były ostatnio aktualizowane?

3. Jakie były wyniki finansowe aktywnych przedsiębiorstw państwowych za lata 2022, 2023 i 2024 - w szczególności przychody, wyniki netto oraz stan zadłużenia?

4. Ilu pracowników jest aktualnie zatrudnionych łącznie we wszystkich aktywnych przedsiębiorstwach państwowych?

5. Dlaczego podmioty te nie zostały dotychczas przekształcone w spółki prawa handlowego lub sprywatyzowane? Czy istnieją formalne lub prawne przeszkody dla przeprowadzenia takich przekształceń?

6. Ile postępowań upadłościowych lub likwidacyjnych wobec przedsiębiorstw państwowych jest aktualnie w toku? Jaki jest czas trwania poszczególnych postępowań i jakie są główne przyczyny ich przewlekłości?

7. Czy ministerstwo planuje podjęcie inicjatywy ustawodawczej zmierzającej do uchylenia lub zasadniczej nowelizacji ustaw z 1981 r. oraz likwidacji formy prawnej przedsiębiorstwa państwowego?

Jednocześnie, na podstawie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, niniejszą interpelację proszę traktować również jako wniosek o udostępnienie informacji publicznej.

Przypominam, że zgodnie z art. 115 ust. 1 Konstytucji RP udzielenie odpowiedzi na interpelację w terminie 21 dni ma charakter obligatoryjny. Jak wskazuje opinia prawna Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu z dnia 4 marca 2026 r. (BEOS-WPP-296/26), „każde nieuzasadnione uchybienie terminowi lub uchylanie się od odpowiedzi stanowi delikt konstytucyjny”. W przypadku braku odpowiedzi w ustawowym terminie lub udzielenia odpowiedzi niewystarczającej, niewyczerpującej albo wymijającej, sprawa zostanie skierowana na drogę sądową przed właściwym wojewódzkim sądem administracyjnym w trybie skargi na bezczynność lub bezskuteczność organu.

Niezależnie od powyższego wskazuję, że uporczywe niedopełnianie obowiązku wynikającego z art. 115 ust. 1 Konstytucji RP może wyczerpywać znamiona czynu zabronionego z art. 231 § 1 Kodeksu karnego (niedopełnienie obowiązków przez funkcjonariusza publicznego działające na szkodę interesu publicznego), co będę brał pod uwagę w przypadku dalszej bezczynności.