Interpelacja w sprawie zasadności nałożenia mandatu przez Opolski Urząd Celno-Skarbowy na osobę prowadzącą działalność handlową na targowisku miejskim w Rybniku oraz praktyki stosowania przepisów systemu SENT

Panie Ministrze,

do mojego biura poselskiego docierają sygnały od przedsiębiorców prowadzących działalność handlową, transportową oraz dystrybucyjną dotyczące problemów związanych ze stosowaniem przepisów regulujących funkcjonowanie systemu SENT. Szczególne obawy budzi praktyka nakładania wysokich kar finansowych w sytuacjach, w których stan faktyczny sprawy nie jest jednoznaczny, istnieją wątpliwości interpretacyjne lub zachodzi konieczność uwzględnienia dokumentów funkcjonujących w systemach elektronicznych administracji skarbowej.

Przedsiębiorcy wskazują, że podczas kontroli drogowych funkcjonariusze często muszą podejmować decyzje w bardzo krótkim czasie, co może prowadzić do sytuacji, w których nie wszystkie okoliczności sprawy zostają wystarczająco zweryfikowane. Dotyczy to w szczególności przypadków związanych z funkcjonowaniem Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF), dokumentacją elektroniczną oraz przewidzianymi w przepisach wyjątkami od obowiązku zgłoszenia przewozu w systemie SENT.

Przykładem może być sprawa przedsiębiorcy prowadzącego działalność handlową na targowisku miejskim w Rybniku, wobec którego funkcjonariusz Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego nałożył mandat karny w wysokości 5 000 zł za rzekome naruszenie obowiązków związanych z systemem SENT. Po przeanalizowaniu dokumentacji przedsiębiorca zakwestionował zasadność nałożonej kary, wskazując między innymi na możliwość zastosowania ustawowego wyłączenia od obowiązku zgłoszenia przewozu oraz na fakt posiadania dokumentacji w systemie KSeF. W konsekwencji skierował do właściwego sądu wniosek o uchylenie prawomocnego mandatu.

Przedstawiona sprawa rodzi pytania nie tylko o prawidłowość działań organów w konkretnej sprawie, ale również o jednolitość stosowania przepisów przez organy Krajowej Administracji Skarbowej w skali całego kraju oraz o adekwatność obowiązujących procedur kontrolnych.

Dokumentacja dotycząca opisanej sprawy zawiera dane osobowe i nie jest publikowana w treści niniejszej interpelacji. Zostaje przekazana ministrowi finansów i gospodarki w załączeniu.

W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Ile mandatów karnych związanych z naruszeniem obowiązków wynikających z funkcjonowania systemu SENT nałożono w latach 2023-2025 oraz w pierwszej połowie 2026 r.?
2. Jaka była łączna wartość mandatów nałożonych w tym okresie?
3. W ilu przypadkach ukarani złożyli do sądów wnioski o uchylenie prawomocnych mandatów związanych z systemem SENT?
4. W ilu przypadkach sądy uchyliły takie mandaty?
5. Jakie były najczęstsze przyczyny uchylania mandatów nakładanych w związku z funkcjonowaniem systemu SENT?
6. Czy Ministerstwo Finansów prowadzi analizy dotyczące błędnego lub niejednolitego stosowania przepisów systemu SENT przez funkcjonariuszy Krajowej Administracji Skarbowej?
7. Czy funkcjonariusze KAS posiadają wytyczne dotyczące oceny dokumentów funkcjonujących w systemie KSeF podczas kontroli przewozu towarów?
8. W jaki sposób weryfikowane jest występowanie ustawowych wyłączeń od obowiązku zgłoszenia przewozu w systemie SENT przed nałożeniem mandatu?
9. Czy Ministerstwo Finansów odnotowuje przypadki nakładania kar w sytuacjach, w których po analizie dokumentacji okazuje się, że nie doszło do popełnienia wykroczenia?
10. Czy planowane są zmiany proceduralne lub legislacyjne mające na celu ograniczenie ryzyka nakładania kar w sprawach budzących uzasadnione wątpliwości interpretacyjne?
11. Czy Ministerstwo Finansów zamierza przeanalizować załączoną dokumentację dotyczącą przedsiębiorcy prowadzącego działalność handlową na targowisku miejskim w Rybniku pod kątem prawidłowości działania organów Krajowej Administracji Skarbowej?
12. Czy Ministerstwo Finansów rozważa wprowadzenie mechanizmów pozwalających na wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu rozpoznania przez sąd wniosku o uchylenie mandatu w sprawach budzących poważne wątpliwości prawne?