Interpelacja w sprawie przesunięcia harmonogramu wsparcia budżetowego dla Polskich Elektrowni Jądrowych sp. z o.o.

Panie Ministrze,

według informacji prasowych projekt nowelizacji tzw. specustawy jądrowej przewiduje zmianę rocznych limitów wydatków budżetu państwa na wsparcie publiczne dla spółki Polskie Elektrownie Jądrowe sp. z o.o. W 2026 r. limit ma wynieść 8 mld zł zamiast 11 mld zł, natomiast w 2030 r. 9,6 mld zł zamiast 6,6 mld zł. W praktyce oznacza to przesunięcie 3 mld zł z 2026 r. na 2030 r.

Zmiana dotyczy inwestycji o strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa energetycznego państwa. Wcześniejsza ustawa przewidziała wsparcie publiczne dla PEJ z limitem wydatków budżetowych do 60,2 mld zł, przeznaczone na przygotowanie i realizację pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce. Z informacji Ministerstwa Energii wynika, że 30 grudnia 2025 r. PEJ otrzymały obligacje skarbowe o wartości nominalnej 4,6 mld zł jako wkład Skarbu Państwa na pokrycie udziałów w podwyższonym kapitale zakładowym spółki. Dokapitalizowanie zostało powiązane z decyzją Komisji Europejskiej zatwierdzającą pomoc publiczną dla projektu.

Równocześnie projekt pierwszej elektrowni jądrowej znajduje się w fazie postępowań administracyjnych i przygotowawczych. PEJ złożyły 31 marca 2026 r. do prezesa Państwowej Agencji Atomistyki wniosek o zezwolenie na budowę obiektu jądrowego. Zgodnie z komunikatem rządowym inwestycja w lokalizacji Lubiatowo-Kopalino ma obejmować trzy reaktory AP1000 o łącznej mocy 3750 MW, a pierwszy blok ma rozpocząć eksploatację w 2036 r. Wątpliwości wymagają zwłaszcza przyczyny przesunięcia 3 mld zł, jego wpływ na kamienie milowe projektu oraz sposób zapewnienia parlamentarnej i publicznej kontroli nad wykorzystaniem pomocy publicznej.

W związku z powyższym zwracamy się z następującymi pytaniami:

1. Jakie konkretne przesłanki finansowe i organizacyjne uzasadniają przesunięcie 3 mld zł limitu wsparcia dla PEJ z 2026 r. na 2030 r.?

2. Czy przesunięcie limitu wynika z aktualizacji rzeczywistego zapotrzebowania PEJ na środki w 2026 r., z opóźnień lub przesunięć w realizacji prac, czy z decyzji dotyczących planowania budżetu państwa?

3. Jaki jest aktualny harmonogram przekazywania wsparcia publicznego dla PEJ w latach 2026-2030, z rozbiciem na środki pieniężne, obligacje skarbowe, podwyższenie kapitału zakładowego oraz inne instrumenty?

4. Czy Ministerstwo Energii uzyskało od PEJ zaktualizowany plan przepływów finansowych i harmonogram wykorzystania środków publicznych po zmianie limitów rocznych? Jeżeli tak, proszę o wskazanie głównych różnic względem poprzedniego planu.

5. Jakie mechanizmy nadzoru nad wydatkowaniem środków publicznych przez PEJ stosuje obecnie Ministerstwo Energii, w tym w zakresie kontroli kosztów, ryzyk kontraktowych, terminowości i zgodności z decyzją Komisji Europejskiej o pomocy publicznej?

6. Czy Ministerstwo Energii przewiduje dodatkowe zmiany ustawowe lub wykonawcze służące zabezpieczeniu harmonogramu, finansowania i nadzoru nad projektem pierwszej elektrowni jądrowej, w szczególności przed planowanym rozpoczęciem budowy w IV kwartale 2028 r.?

7. Jakie są powody rażącego zaniedbania w sprawie braku udzielenia odpowiedzi na interpelację poselską numer 16119 z dnia 23 marca 2026 roku?

Z poważaniem