Interpelacja w sprawie sytuacji wydziałów i instytutów prawa na publicznych uczelniach wyższych oraz konsekwencji ograniczania ich roli organizacyjnej i akademickiej

Szanowny Panie Ministrze,

do mojego biura poselskiego wpłynęły sygnały przedstawicieli środowiska akademickiego, w tym kierownictwa instytutów i wydziałów prawa uczelni publicznych, dotyczące pogarszającej się pozycji części jednostek prowadzących kształcenie na kierunku prawo, zwłaszcza na uczelniach regionalnych.

Przedstawiciele tych jednostek wskazują, że wydziały i instytuty prawa pełnią istotną rolę w zapewnianiu dostępu do wykształcenia prawniczego mieszkańcom mniejszych ośrodków miejskich i regionów oddalonych od największych centrów akademickich. Podkreślają również znaczenie tych jednostek dla rozwoju lokalnych kadr wymiaru sprawiedliwości, administracji publicznej oraz sektora usług prawnych.

Jednocześnie zwracana jest uwaga na proces marginalizacji części środowiska akademickiego poprzez tworzenie struktur reprezentacyjnych skupiających jedynie wybrane uczelnie publiczne. W ocenie wielu przedstawicieli uczelni regionalnych może to prowadzić do ograniczenia ich wpływu na kształt polityki państwa w zakresie edukacji prawniczej, badań naukowych oraz reform zawodów prawniczych.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Czy w ostatnich latach ministerstwo analizowało skalę przekształceń organizacyjnych polegających na likwidacji wydziałów prawa, ich łączeniu z innymi jednostkami lub zastępowaniu ich instytutami o ograniczonych kompetencjach organizacyjnych?
2. Ile wydziałów prawa funkcjonowało na uczelniach publicznych w latach 2015–2025 oraz jaka jest ich liczba obecnie?
3. Czy ministerstwo dysponuje analizami dotyczącymi wpływu likwidacji lub reorganizacji wydziałów prawa na jakość kształcenia, potencjał naukowy oraz sytuację kadrową tych jednostek?
4. Jakie działania podejmuje lub zamierza podjąć ministerstwo w celu zapewnienia równoprawnego udziału wszystkich publicznych jednostek prowadzących kierunek prawo w konsultacjach dotyczących zmian legislacyjnych, reform edukacji prawniczej oraz funkcjonowania zawodów prawniczych?
5. Czy ministerstwo planuje stworzenie formalnej platformy współpracy obejmującej wszystkie publiczne uczelnie prowadzące kierunek prawo, niezależnie od ich wielkości i lokalizacji?
6. Czy prowadzone są analizy dotyczące wpływu funkcjonowania uczelni regionalnych na dostęp obywateli do studiów prawniczych oraz na zaspokajanie potrzeb kadrowych sądów, prokuratur, administracji publicznej i samorządów w poszczególnych regionach kraju?
7. Czy ministerstwo przewiduje instrumenty finansowe lub organizacyjne wspierające rozwój kierunków prawniczych na uczelniach regionalnych, w szczególności w zakresie badań naukowych, umiędzynarodowienia oraz rozwoju kadry akademickiej?
8. Jakie stanowisko zajmuje ministerstwo wobec postulatów środowiska akademickiego dotyczących zachowania silnej i samodzielnej pozycji wydziałów prawa jako podstawowych jednostek organizacyjnych odpowiedzialnych za kształcenie prawników?

Z wyrazami szacunku

dr Tomasz Rzymkowski