Interpelacja w sprawie skali i kosztów finansowania bonów na zasiedlenie dla obywateli Ukrainy

Bon na zasiedlenie jest jednym z instrumentów rynku pracy finansowanych ze środków Funduszu Pracy, którego celem jest wspieranie osób bezrobotnych podejmujących zatrudnienie poza miejscem dotychczasowego zamieszkania. Instrument ten pozwala na uzyskanie jednorazowego wsparcia finansowego w związku z podjęciem pracy i zmianą miejsca pobytu, a wysokość przyznawanych środków może obecnie osiągać znaczące kwoty finansowane ze środków publicznych.

Jednocześnie obowiązujące przepisy przewidują możliwość korzystania z instrumentów rynku pracy nie tylko przez obywateli polskich, ale również przez określone kategorie cudzoziemców przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Dotyczy to również obywateli Ukrainy, którzy po spełnieniu ustawowych warunków mogą ubiegać się o przyznanie bonu na zasiedlenie.

W związku z rosnącą skalą wydatków przeznaczanych na aktywne formy przeciwdziałania bezrobociu zasadne jest uzyskanie szczegółowych informacji dotyczących struktury beneficjentów tego instrumentu, w tym udziału obywateli Ukrainy i innych cudzoziemców w korzystaniu ze środków Funduszu Pracy. Istotne znaczenie ma również ocena skuteczności programu w odniesieniu do poszczególnych grup beneficjentów oraz ustalenie, jaka część środków publicznych przeznaczanych na ten cel trafia do osób nieposiadających obywatelstwa polskiego.

Szczególnego znaczenia nabiera kwestia przejrzystości wydatkowania środków Funduszu Pracy oraz przedstawienia danych pozwalających ocenić skalę korzystania z bonu na zasiedlenie przez cudzoziemców. Dotyczy to zwłaszcza obywateli Ukrainy, którzy stanowią najliczniejszą grupę cudzoziemców korzystających z różnych form zatrudnienia w Polsce.

Zasadne jest również ustalenie czy ministerstwo monitoruje wpływ przyznawania bonów na zasiedlenie cudzoziemcom na dostępność środków przeznaczonych dla obywateli polskich oraz czy prowadzone są analizy dotyczące efektywności wydatkowania środków publicznych w tym zakresie.

Mając powyższe na uwadze, proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Jaką łączną kwotę środków publicznych przeznaczono na wypłatę bonów na zasiedlenie w latach 2024, 2025 oraz w 2026 r. do dnia udzielenia odpowiedzi, z podziałem na środki wypłacone obywatelom polskim, obywatelom Ukrainy oraz cudzoziemcom posiadającym obywatelstwo innych państw?
2. Jaką łączną kwotę środków Funduszu Pracy wypłacono obywatelom Ukrainy w ramach bonu na zasiedlenie od początku 2024 r. do dnia udzielenia odpowiedzi, z podziałem na poszczególne województwa oraz powiatowe urzędy pracy dokonujące wypłat?
3. Jaką część wszystkich środków przeznaczonych na bony na zasiedlenie w latach 2024-2026 stanowiły środki wypłacone obywatelom Ukrainy, z podaniem wartości procentowej oraz kwoty nominalnej dla każdego roku osobno?
4. Proszę o przedstawienie kwot wypłaconych w ramach bonu na zasiedlenie cudzoziemcom innym niż obywatele Ukrainy, z podziałem na poszczególne obywatelstwa, lata oraz łączną wartość środków wypłaconych każdej grupie obywatelstwa.
5. Czy ministerstwo posiada dane, ilu obywateli Ukrainy, którzy otrzymali bon na zasiedlenie, pozostawało w zatrudnieniu po upływie 6 miesięcy, 12 miesięcy oraz 24 miesięcy od rozliczenia wsparcia? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie tych danych wraz z łącznymi kwotami wsparcia wypłaconymi osobom z każdej z tych grup.
6. Czy ministerstwo posiada dane, ilu obywateli Ukrainy, którzy otrzymali bon na zasiedlenie, nadal przebywało na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po upływie 12 miesięcy i 24 miesięcy od wypłaty środków? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie tych danych.
7. Proszę o wskazanie czy ministerstwo analizowało wpływ wypłacania bonów na zasiedlenie obywatelom Ukrainy na dostępność środków Funduszu Pracy dla obywateli polskich zarejestrowanych jako bezrobotni. Jeżeli takie analizy były prowadzone, proszę o przedstawienie ich wyników, w tym danych dotyczących ewentualnych odmów przyznania wsparcia obywatelom polskim z powodu braku środków.
8. Proszę o wskazanie, ilu obywateli polskich w latach 2024-2026 nie otrzymało bonu na zasiedlenie pomimo spełnienia warunków formalnych z powodu wyczerpania środków pozostających w dyspozycji powiatowych urzędów pracy oraz jaka kwota byłaby potrzebna do sfinansowania tych niewypłaconych świadczeń.
9. Proszę o wskazanie czy ministerstwo prowadziło kontrolę lub analizę prawidłowości przyznawania bonów na zasiedlenie obywatelom Ukrainy. Jeżeli tak, proszę o przedstawienie liczby kontroli, stwierdzonych nieprawidłowości, kwot zakwestionowanych oraz kwot odzyskanych.
10. Proszę o wskazanie czy ministerstwo planuje zmianę zasad finansowania bonów na zasiedlenie w zakresie dostępu obywateli Ukrainy oraz innych cudzoziemców do tego instrumentu, a jeżeli tak, proszę o przedstawienie kierunku planowanych zmian.
11. Ilu obywateli Ukrainy otrzymało środki z bonu na zasiedlenie w latach 2024-2026?