Interpelacja w sprawie zasad łączenia renty z tytułu niezdolności do pracy oraz świadczeń dla osób z niepełnosprawnościami z aktywnością zawodową

Szanowna Pani Minister,

w ostatnich latach wielokrotnie podnoszony był problem ograniczeń dotyczących możliwości podejmowania aktywności zawodowej przez osoby pobierające rentę z tytułu niezdolności do pracy lub inne świadczenia związane z niepełnosprawnością. Obowiązujące limity przychodów, skutkujące zmniejszeniem lub zawieszeniem świadczeń, są wskazywane przez środowiska osób z niepełnosprawnościami jako jedna z istotnych barier utrudniających aktywizację zawodową oraz usamodzielnianie się.

W przestrzeni publicznej wielokrotnie pojawiały się również zapowiedzi zmian mających umożliwić osobom z niepełnosprawnościami podejmowanie pracy bez ryzyka utraty świadczeń.

W związku z tym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy ministerstwo prowadzi obecnie prace legislacyjne dotyczące zmiany zasad łączenia świadczeń rentowych z dochodem z pracy przez osoby z niepełnosprawnościami?
2. Jeżeli tak:
   a) na jakim etapie znajdują się te prace,
   b) jaki jest planowany termin przedstawienia projektu ustawy lub nowelizacji,
   c) jakie resorty i instytucje uczestniczą w tych pracach?
3. Czy analizowano wpływ obecnych limitów dorabiania na poziom aktywności zawodowej osób z niepełnosprawnościami? Jeśli tak, proszę o przekazanie:
   a) wyników analiz,
   b) danych dotyczących liczby osób, którym zmniejszono lub zawieszono świadczenia z powodu przekroczenia progów dochodowych w latach 2022–2026,
   c) danych dotyczących aktywności zawodowej beneficjentów rent.
4. Czy ministerstwo analizowało rozwiązania funkcjonujące w innych państwach europejskich dotyczące możliwości łączenia świadczeń rentowych z pracą zarobkową? Jeśli tak, proszę o wskazanie:
   a) które państwa były analizowane,
   b) jakie rozwiązania uznano za możliwe do wdrożenia w Polsce.
5. Czy rozważane jest:
   a) całkowite zniesienie limitów przychodów dla części świadczeniobiorców,
   b) podwyższenie progów dochodowych,
   c) wprowadzenie mechanizmu stopniowego wygaszania świadczenia zamiast jego zawieszania?
6. Jakie są aktualnie szacowane koszty ewentualnych zmian w tym zakresie dla budżetu państwa oraz Funduszu Ubezpieczeń Społecznych?
7. Czy ministerstwo prowadziło konsultacje społeczne z organizacjami reprezentującymi osoby z niepełnosprawnościami w zakresie problemu tzw. pułapki rentowej? Jeśli tak, proszę o wskazanie:
   a) jakie organizacje brały udział w konsultacjach,
   b) jakie główne postulaty zostały zgłoszone.
8. Czy ministerstwo posiada dane dotyczące liczby osób, które rezygnują z podjęcia pracy lub ograniczają wymiar zatrudnienia z obawy przed utratą świadczenia?
9. Czy planowane są dodatkowe rozwiązania wspierające aktywizację zawodową osób z niepełnosprawnościami, w szczególności w zakresie:
   a) elastycznych form zatrudnienia,
   b) pracy zdalnej,
   c) wsparcia pracodawców zatrudniających osoby z niepełnosprawnościami?
10. Czy resort przewiduje przedstawienie kompleksowej reformy systemu wsparcia osób z niepełnosprawnościami uwzględniającej jednocześnie kwestie aktywizacji zawodowej, zabezpieczenia społecznego oraz niezależności ekonomicznej?

Z poważaniem

Marcin Józefaciuk
Poseł na Sejm RP