Interpelacja w sprawie działań marketingowych promujących alkohol w materiałach reklamowych sieci handlowych oraz możliwego obchodzenia przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Szanowna Pani Minister, Szanowny Panie Ministrze,

w przestrzeni publicznej rozpowszechniane są materiały promocyjne dotyczące piwa, w których wykorzystuje się przekaz sugerujący pozytywny, powtarzalny model konsumpcji alkoholu. Przykładem jest reklama piwa marki Żubr zamieszczona w gazetce promocyjnej sieci handlowej Żabka, zawierająca sekwencję komunikatów: „użyj – oddaj – powtórz”, zestawioną z wizerunkiem osoby pijącej alkohol oraz programem zwrotu opakowań.

Choć formalnie reklama odnosi się do recyklingu puszek, konstrukcja przekazu może być interpretowana jako wyraźna zachęta do cyklicznego spożywania alkoholu. Tego rodzaju komunikaty budzą poważne wątpliwości w kontekście:

- art. 131 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi,
- zakazu kierowania przekazów alkoholowych do osób małoletnich,
- zakazu przedstawiania spożycia alkoholu jako elementu atrakcyjnego stylu życia,
- oraz zakazu zachęcania do nadmiernego lub wielokrotnego spożywania alkoholu.

Dodatkowe kontrowersje budzi eksponowanie bardzo niskiej ceny produktu oraz mechanizmów promocyjnych zwiększających zakup większej liczby sztuk.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy ministerstwo analizowało podobne przypadki reklam alkoholu wykorzystujących hasła sugerujące powtarzalność konsumpcji („powtórz”, „wróć po więcej” itp.)?
2. Czy przedstawiony przekaz reklamowy był przedmiotem oceny organów nadzorczych lub konsultacji z Krajowym Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom?
3. Czy zdaniem ministerstwa tego rodzaju reklama może naruszać art. 131 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi?
4. Jakie działania podejmowane są wobec sieci handlowych i producentów alkoholu w przypadku stosowania przekazów balansujących na granicy legalności?
5. Czy ministerstwo planuje doprecyzowanie przepisów dotyczących reklamy piwa, w szczególności w zakresie:
   a) łączenia reklamy alkoholu z akcjami społecznymi lub ekologicznymi,
   b) wykorzystywania haseł sugerujących powtarzalną konsumpcję,
   c) promocji cenowych zachęcających do zakupu większej liczby opakowań alkoholu?
6. Czy ministerstwo posiada analizy dotyczące wpływu tego rodzaju reklam na osoby niepełnoletnie oraz osoby z problemem uzależnienia od alkoholu?

Z poważaniem

Małgorzata Niemczyk
Posłanka na Sejm RP