Interpelacja w sprawie zróżnicowania wypadków przy pracy ze względu na płeć oraz działań systemowych w zakresie bezpieczeństwa pracy

Szanowna Pani Minister,

na podstawie danych publikowanych przez Główny Urząd Statystyczny oraz opracowań instytucji zajmujących się bezpieczeństwem pracy, zwracam się z prośbą o udzielenie szczegółowych informacji dotyczących wypadków przy pracy w Polsce w podziale na płeć.

Z dostępnych danych wynika, że:

• mężczyźni stanowią ok. 59% wszystkich poszkodowanych w wypadkach przy pracy,
• jednocześnie odpowiadają za ok. 85-90% wypadków ciężkich,
• oraz aż ok. 95% wypadków śmiertelnych.

Dane te wskazują na istotne, systemowe różnice w zakresie bezpieczeństwa pracy kobiet i mężczyzn, które wymagają pogłębionej analizy oraz adekwatnych działań państwa.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

1. Proszę o przedstawienie szczegółowych danych za ostatnie 10 lat dotyczących:

   • liczby wypadków przy pracy (ogółem, ciężkich i śmiertelnych),
   • w podziale na płeć,
   • z uwzględnieniem branż, wieku, stażu pracy oraz formy zatrudnienia.

2. Czy ministerstwo posiada pogłębione analizy przyczyn tak znaczącej nadreprezentacji mężczyzn w wypadkach ciężkich i śmiertelnych? Jeśli tak, proszę o ich udostępnienie.

3. Czy prowadzone są analizy porównawcze z innymi krajami UE w tym zakresie? Jak Polska wypada na tle innych państw?

4. Jakie czynniki - według ministerstwa - w największym stopniu odpowiadają za wyższe ryzyko wypadków wśród mężczyzn (np. struktura zatrudnienia, warunki pracy, organizacja pracy, kultura bezpieczeństwa)?

5. Czy analizowano wpływ:

   • presji wydajności i norm pracy,
   • pracy w warunkach szczególnego zagrożenia (budownictwo, transport, przemysł),
   • oraz krótkiego stażu pracy na poziom wypadkowości?

6. Jakie działania profilaktyczne są obecnie realizowane w sektorach o najwyższym ryzyku wypadków?

7. Czy istnieją dedykowane programy poprawy bezpieczeństwa pracy skierowane do branż zdominowanych przez mężczyzn?

8. Czy planowane są nowe rozwiązania systemowe ograniczające liczbę wypadków ciężkich i śmiertelnych?

9. Czy ministerstwo monitoruje skuteczność działań prewencyjnych w zakresie ograniczania wypadków przy pracy? Jeśli tak, jakie są wyniki tych analiz?

10. Czy istnieją wskaźniki pozwalające ocenić realną poprawę bezpieczeństwa pracy, poza ogólną liczbą wypadków (np. ciężkość urazów)?

11. Czy problem znaczącej nadreprezentacji mężczyzn w wypadkach śmiertelnych jest uwzględniany w politykach publicznych dotyczących rynku pracy i zdrowia?

12. Czy planowane jest opracowanie długofalowej strategii poprawy bezpieczeństwa pracy, uwzględniającej różnice wynikające ze struktury zatrudnienia i płci?

Skala różnic pomiędzy kobietami i mężczyznami w zakresie wypadków przy pracy - szczególnie wypadków śmiertelnych - wskazuje na problem o charakterze systemowym, a nie jednostkowym.

Bezpieczeństwo pracy nie może być analizowane wyłącznie w ujęciu ogólnym - konieczne jest uwzględnienie realnych warunków wykonywania pracy oraz struktury zatrudnienia w poszczególnych sektorach gospodarki.

Z poważaniem

Marcin Józefaciuk
Poseł na Sejm RP