Interpelacja w sprawie planów deregulacji rynku aptecznego oraz zagrożeń dla bezpieczeństwa lekowego i suwerenności gospodarczej Polski

Szanowna Pani Minister,

w związku z informacjami dotyczącymi projektu deregulacji rynku aptecznego, przedstawionego podczas posiedzenia Zespołu ds. Regulacji Rynku Aptecznego w dniu 26 marca br., zwracam się z niniejszą interpelacją.

Rynek apteczny nie jest zwykłym segmentem działalności gospodarczej. Jest elementem infrastruktury krytycznej państwa, bezpośrednio związanym z życiem i zdrowiem obywateli, a także z bezpieczeństwem państwa. Z przedstawionych materiałów wynika, że proponowane kierunki zmian mogą prowadzić do utraty kontroli nad tym sektorem, uzależnienia Polski od zagranicznych podmiotów oraz osłabienia bezpieczeństwa lekowego obywateli.

Sprawa ma charakter strategiczny - dotyczy nie tylko rynku, ale fundamentów funkcjonowania państwa.

Z posiadanych przeze mnie informacji wynika, że:

• podczas posiedzenia Zespołu ds. Regulacji Rynku Aptecznego przedstawiono projekt deregulacyjny przygotowany przy udziale organizacji reprezentujących największe sieci apteczne, w dużej mierze powiązane z kapitałem zagranicznym,
• projekt zakłada zniesienie istniejących barier ograniczających koncentrację rynku, co umożliwiłoby nieograniczoną ekspansję dużych sieci,
• proponowane rozwiązania pomijają interes pacjentów, farmaceutów oraz polskich przedsiębiorców,
• deregulacja może doprowadzić do przejęcia rynku przez zagraniczne podmioty, w tym spoza Unii Europejskiej,
• istnieje realne ryzyko utraty kontroli nad dostępnością leków, polityką cenową oraz dystrybucją produktów leczniczych,
• rynek apteczny generuje ok. 60 mld zł obrotu rocznie, z czego ok. 15 mld zł stanowią środki publiczne przeznaczane na refundację,
• przejęcie rynku przez podmioty zagraniczne może skutkować transferem środków publicznych poza granice Polski,
• procesy koncentracyjne prowadzą do likwidacji aptek indywidualnych, ograniczenia dostępności leków w mniejszych miejscowościach oraz pogorszenia jakości usług,
• w wielu państwach europejskich utrzymywane są ścisłe regulacje mające na celu ochronę rynku aptek przed monopolizacją i nadmierną koncentracją,
• proponowane zmiany stoją w sprzeczności z tym kierunkiem i mogą doprowadzić do nieodwracalnych skutków gospodarczych i społecznych.

Uprzejmie proszę o odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Zdrowia potwierdza prowadzenie prac nad deregulacją rynku aptecznego w kształcie przedstawionym podczas posiedzenia Zespołu ds. Regulacji Rynku Aptecznego?
2. Czy projekt ten był konsultowany z przedstawicielami polskich farmaceutów oraz małych i średnich przedsiębiorstw, czy wyłącznie z dużymi sieciami aptecznymi?
3. Jak ministerstwo ocenia ryzyko przejęcia rynku aptecznego przez zagraniczne podmioty w przypadku zniesienia obecnych ograniczeń?
4. Czy przeprowadzono analizę wpływu deregulacji na bezpieczeństwo lekowe państwa, w szczególności w sytuacjach kryzysowych?
5. Jakie działania planuje ministerstwo w celu zapobieżenia transferowi środków publicznych (refundacji leków) do zagranicznych podmiotów?
6. Czy ministerstwo dostrzega zagrożenie związane z uzależnieniem Polski od zagranicznych centrów decyzyjnych w zakresie dostępu do leków?
7. Jak ministerstwo ocenia wpływ deregulacji na kondycję polskich przedsiębiorców prowadzących apteki indywidualne?
8. Czy planowane są działania wzmacniające model zdekoncentrowanego rynku aptek, opartego na odpowiedzialności zawodowej farmaceutów?
9. Czy ministerstwo zamierza utrzymać obowiązujące ograniczenia koncentracyjne jako element ochrony rynku strategicznego dla państwa?

Zwracam się o udzielenie odpowiedzi w ustawowym terminie.

Z poważaniem

Poseł na Sejm RP
Roman Fritz