Interpelacja w sprawie zgodności wprowadzenia maksymalnej ceny detalicznej oleju napędowego z przepisami prawa, w szczególności Kodeksu spółek handlowych

Szanowny Panie Ministrze,

w związku z ogłoszeniem w dniu 22 kwietnia br. maksymalnej ceny detalicznej oleju napędowego na poziomie 6,71 zł brutto za litr, zwracam się o pilne wyjaśnienie zgodności tej decyzji z obowiązującym porządkiem prawnym.

Z danych rynkowych wynika, że hurtowa cena oleju napędowego w dniu 16 kwietnia wynosiła około 6,346 zł netto za litr. Jednocześnie przedsiębiorcy prowadzący stacje paliw sprzedają paliwo z zapasów nabytych wcześniej, po cenach obowiązujących w momencie zakupu. W efekcie wprowadzenie maksymalnej ceny detalicznej prowadzi do sytuacji, w której podmioty te zmuszone są do sprzedaży paliwa poniżej ceny jego zakupu.

Taki stan rzeczy rodzi poważne wątpliwości prawne w kontekście przepisów Kodeksu spółek handlowych. Zgodnie z utrwalonymi zasadami prawa handlowego, członkowie zarządu zobowiązani są do działania w interesie spółki oraz z należytą starannością wynikającą z zawodowego charakteru swojej działalności. Działanie polegające na świadomej sprzedaży towaru poniżej kosztów jego nabycia może zostać zakwalifikowane jako działanie na szkodę spółki, co może rodzić odpowiedzialność cywilną, a w określonych przypadkach również karną.

Powstaje zatem realny konflikt norm prawnych: z jednej strony obowiązek stosowania się do aktu administracyjnego określającego maksymalną cenę detaliczną, z drugiej zaś obowiązek wynikający z przepisów prawa handlowego, nakazujący unikanie działań prowadzących do strat majątkowych spółki.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Na jakiej podstawie prawnej wydano akt określający maksymalną cenę detaliczną oleju napędowego, w szczególności czy przewidziano możliwość skutkowania tej regulacji sprzedażą poniżej ceny zakupu?
2. Czy ministerstwo dokonało analizy zgodności tej regulacji z przepisami Kodeksu spółek handlowych, w tym obowiązkami członków zarządu w zakresie działania w interesie spółki?
3. Jak ministerstwo interpretuje sytuację prawną członków zarządów spółek paliwowych, którzy – stosując się do przepisów administracyjnych – dokonują sprzedaży generującej stratę?
4. Czy w ocenie Ministra wykonanie obowiązku wynikającego z aktu administracyjnego wyłącza odpowiedzialność członków zarządu za działanie na szkodę spółki?
5. Czy istnieją szczególne regulacje ustawowe lub nadzwyczajne, które wprost dopuszczają ingerencję państwa w politykę cenową przedsiębiorstw w sposób prowadzący do sprzedaży poniżej kosztów?
6. Czy rozważane jest wprowadzenie przepisów szczególnych, które jednoznacznie uregulują relację pomiędzy obowiązkami wynikającymi z prawa publicznego a odpowiedzialnością na gruncie prawa handlowego?
7. Kto ponosi odpowiedzialność za skutki prawne i finansowe wynikające z powstania wskazanego konfliktu norm?

Przedstawiona sytuacja wskazuje na możliwą kolizję pomiędzy różnymi gałęziami prawa, co wymaga jednoznacznego stanowiska organu odpowiedzialnego za wprowadzenie regulacji.