Interpelacja w sprawie ochrony polskich mikroprzedsiębiorców z branży odzieżowej przed nadmiernym obciążeniem obowiązkiem sprawozdawczym w systemie SENT

Szanowny Panie Ministrze!

Do mojego biura poselskiego zwrócili się przedsiębiorcy z regionu Podbeskidzia prowadzący działalność w obszarze handlu detalicznego na targowiskach i jarmarkach. Przedmiotem ich obaw są nadchodzące zmiany w systemie SENT, wprowadzone rozporządzeniem z dnia 10 września 2025 r., które od marca 2026 r. nakładają na sektor odzieżowy i obuwniczy rygorystyczne obowiązki dokumentacyjne. Analiza zgłoszonych uwag wskazuje na szereg ryzyk o charakterze operacyjnym, które mogą znacząco utrudnić prowadzenie legalnej działalności gospodarczej.

Podstawową kwestią wymagającą wyjaśnienia jest technologia pomiaru masy towaru. Przepisy wymagają podania wagi netto, co w praktyce handlu targowego, gdzie odzież transportowana jest na wieszakach, w foliach ochronnych lub fabrycznych opakowaniach zbiorczych, generuje konieczność każdorazowego demontażu asortymentu w celu dokonania pomiaru. W przypadku towarów wysokiej jakości (premium) takie działania prowadzą do naruszenia oryginalnych kompletów i obniżenia wartości rynkowej produktów. Ponadto należy uwzględnić zmienność fizyczną tekstyliów, które w warunkach otwartych placów handlowych absorbują wilgoć, co w zestawieniu z niskim, dziesięcioprocentowym progiem tolerancji błędu, naraża przedsiębiorców na sankcje za niezgodności wynikające z czynników zewnętrznych.

Kolejny problem dotyczy wymogów geolokalizacyjnych w kontekście specyfiki transportu lokalnego. Obowiązek utrzymywania stałego sygnału GPS oraz ścisłe definiowanie trasy przejazdu nie uwzględnia realiów małych firm, w których ten sam pojazd służy zarówno do transportu towaru na stoisko, jak i do realizacji bieżących spraw administracyjnych, np. wizyt w biurach rachunkowych. Brak elastyczności w tym zakresie, połączony z ryzykiem kar za przerwanie sygnału lokalizatora (co na terenach górskich i o słabej infrastrukturze telekomunikacyjnej jest zjawiskiem częstym), nakłada na przedsiębiorców nieproporcjonalne ryzyko prawne i finansowe.

Należy również zwrócić uwagę na brak korelacji między strukturą systemu SENT a modelem sprzedaży detalicznej na targowiskach. System opiera się na statycznym zgłoszeniu określonej partii towaru, podczas gdy handel targowy charakteryzuje się dynamiczną zmianą stanu magazynowego na pojeździe w ciągu dnia. Brak możliwości bieżącej aktualizacji zgłoszenia sprawia, że każda trasa powrotna z towarem, który nie został sprzedany, może zostać uznana za niezgodną z pierwotnym zgłoszeniem. Generuje to konieczność dokonywania ponownych operacji systemowych na koniec dnia pracy, co przy braku odpowiedniej infrastruktury technicznej na placach targowych jest znacznym utrudnieniem.

W świetle powyższych argumentów prośba o weryfikację przepisów wydaje się uzasadniona merytorycznie.

W związku z tym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Finansów przeprowadziło sformalizowaną analizę skutków regulacji (ASR) pod kątem wpływu objęcia systemem SENT branży odzieżowej na rentowność mikroprzedsiębiorstw oraz stabilność handlu detalicznego na targowiskach?
2. Na jakiej podstawie merytorycznej uznano, że przemieszczanie towarów własnych przez przedsiębiorcę na własne stoisko handlowe (bez przeniesienia prawa do rozporządzania towarem na podmiot trzeci) wyczerpuje znamiona transportu wysokiego ryzyka podatkowego?
3. Czy Ministerstwo Finansów planuje podjęcie prac legislacyjnych mających na celu wyłączenie z systemu SENT przewozów własnych towarów realizowanych przez mikroprzedsiębiorców na potrzeby handlu detalicznego i obwoźnego?
4. Jakie jest merytoryczne uzasadnienie dla utrzymania jednolitego taryfikatora sankcji (minimum 20 000 zł) wobec drobnych handlarzy, w sytuacji gdy skala ich działalności i stopień potencjalnego ryzyka podatkowego są nieporównywalnie niższe niż w przypadku obrotu towarami akcyzowymi?
5. Czy resort rozważa rewizję progów ilościowych i wagowych dla branży odzieżowej, aby wyeliminować z obowiązków rejestracyjnych transporty o charakterze drobnotowarowym, które nie stanowią zagrożenia dla szczelności systemu podatkowego?
6. Jakie rozwiązania systemowe planuje wdrożyć ministerstwo w celu umożliwienia rzetelnej weryfikacji masy towaru w miejscach o niedostatecznej infrastrukturze technicznej, takich jak targowiska i place jarmarczne?
7. Czy planowane jest wprowadzenie ustawowej zasady „prewencji przed sankcją”, która w początkowym okresie obowiązywania nowych przepisów ograniczałaby reakcję organów kontrolnych do pouczeń w przypadku błędów niemających wpływu na wysokość zobowiązań podatkowych?
8. Czy ministerstwo analizuje możliwość uproszczenia wymogów dotyczących określania masy netto towarów odzieżowych, aby uniknąć konieczności niszczenia opakowań jednostkowych i zabezpieczeń produktów klasy premium?

Z wyrazami szacunku

Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP