Interpelacja w sprawie implementacji dyrektywy o sumach gwarancyjnych

Szanowny Panie Ministrze,

przystępując do Unii Europejskiej nasz kraj zobowiązał się do włączenia prawa unijnego w polski porządek prawny. Prawo wtórne UE jest prawem polskim. Realizacja tego zobowiązania wymaga transpozycji dyrektyw unijnych, jednak wiele z nich nadal oczekuje na wdrożenie. Tak jest w przypadku dyrektywy dotyczącej sum gwarancyjnych.

Sumy gwarancyjne, jako kwoty określające maksymalną wysokość odszkodowania możliwą do wypłacenia z danego ubezpieczenia, mają niebagatelne znaczenie dla obrotu prawnego. Ich wysokość wypływa na sytuacje finansowe poszkodowanych najróżniejszymi zdarzeniami, także wypadkami komunikacyjnymi. W takich przypadkach zastosowanie ma obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. Według obowiązujących przepisów minimalne sumy gwarancyjne wynoszą w przypadku szkód na osobie 5 210 000 EUR w odniesieniu do jednego zdarzenia, którego skutki są objęte ubezpieczeniem, bez względu na liczbę poszkodowanych, a w przypadku szkód w mieniu 1 050 000 EUR w odniesieniu do jednego zdarzenia, którego skutki są objęte ubezpieczeniem, bez względu na liczbę poszkodowanych.

Sumy te dość radykalnie podwyższa dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2021/2118 z 24 listopada 2021 w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności. Stanowi ona nowelizację Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z dnia 16 września 2009 r. w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności.

Rzeczpospolita miała 2 lata na transpozycję dyrektywy poprzez wprowadzenie stosownych zmian w ustawie z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Zmiana ta miała wydarzyć się do 23 grudnia 2023 r., jednak (zapewne częściowo w wyniku braku woli politycznej, a częściowo z przyczyn technicznych) nie nastąpiła. A przecież w ostatnich latach obywatele i obywatelki mierzą się ze znaczącą zmianą realiów finansowych spowodowanych pandemią, wojną w Ukrainie, inflacją. Tymczasem brak transpozycji dyrektywy może negatywnie wpływać na wyniki procesów poszkodowanych w wypadkach komunikacyjnych.

W związku z powyższym zwracam się do Ministerstwa Finansów z następującymi pytaniami:

1. Na jakim etapie są obecnie prace nad transpozycją dyrektywy?
2. Kiedy można spodziewać się przedstawienia Sejmowi projektu ustawy implementującej dyrektywę?

Z poważaniem

Franciszek Sterczewski