Interpelacja w sprawie trudnej sytuacji finansowej w ochronie zdrowia, zwłaszcza szpitali powiatowych z terenu woj. podkarpackiego

W związku z trudną sytuacją finansową w ochronie zdrowia, zwłaszcza szpitali powiatowych z terenu województwa podkarpackiego, zwracam się z interpelacją w tym zakresie. Apeluje się o podjęcie zdecydowanych działań w zakresie: wypłaty zaległych nadwykonań za zrealizowane świadczenia medyczne oraz wycofania się z planowanych przez Ministerstwo Zdrowia zmian w finansowaniu świadczeń medycznych kosztem pacjentów.

Jak wynika z informacji medialnych, sytuacja finansowa szpitali powiatowych na Podkarpaciu jest krytyczna. Na terenie województwa działa 17 takich placówek, których łączne straty sięgają około 250 mln zł. Starostowie i dyrektorzy szpitali podczas konwentu w Rzeszowie odmówili podpisania proponowanych przez NFZ kontraktów na 2026 r., które są niższe o około 8% w porównaniu do obowiązujących w 2025 r. Te propozycje nie uwzględniają realnych kosztów leczenia, co zagraża ciągłości funkcjonowania szpitali i jakości opieki nad pacjentami.

Ponadto, szpitale borykają się z nierozliczonymi nadwykonaniami świadczeń medycznych. Wartość nierozliczonych przez NFZ świadczeń za 2025 r. wynosi na skalę ogólnopolską ok. 8 mld zł, w tym 2,1 mld zł za świadczenia nielimitowane. Brak rozliczenia tych nadwykonań znacząco pogarsza sytuację finansową placówek, prowadząc do narastania zobowiązań i ograniczania możliwości planowania budżetów. Skala kryzysu finansów w ochronie zdrowia jest ogromna – deficyt w budżecie NFZ szacowany jest na około 23 mld zł w 2026 r. W 2025 r. NFZ po raz pierwszy w tak dużej skali nie płacił w terminie, co dodatkowo komplikuje sytuację szpitali.

Planowane zmiany w finansowaniu świadczeń medycznych przez Ministerstwo Zdrowia budzą obawy, że koszty reform zostaną przerzucone na pacjentów, co może ograniczyć dostęp do usług medycznych.

Sytuacja ta zagraża zdrowiu i życiu mieszkańców Podkarpacia, szczególnie w regionach wiejskich i małych miastach, gdzie szpitale powiatowe są często jedynymi placówkami medycznymi. Brak adekwatnego finansowania może prowadzić do redukcji personelu, ograniczenia świadczeń czy nawet zamknięcia oddziałów. W kontekście starzejącego się społeczeństwa i rosnących potrzeb zdrowotnych, niezbędne jest natychmiastowe działanie rządu w celu stabilizacji systemu ochrony zdrowia.

Apeluję o podjęcie pilnych, systemowych działań, aby zapobiec dalszemu pogorszeniu sytuacji finansowej szpitali powiatowych na Podkarpaciu. Konieczne jest rozliczenie zaległych nadwykonań, negocjacja adekwatnych kontraktów na 2026 r. oraz zapewnienie dodatkowego finansowania z budżetu państwa lub funduszy unijnych. Zdrowie publiczne nie może być ofiarą deficytów budżetowych.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

1. Jakie konkretne działania podjęło Ministerstwo Zdrowia w celu rozliczenia zaległych nadwykonań za świadczenia medyczne wykonane w 2025 r., w szczególności w szpitalach powiatowych województwa podkarpackiego?
2. Jakie są plany Ministerstwa Zdrowia dotyczące zmian w finansowaniu świadczeń medycznych i w jaki sposób zapewnione zostanie, że nie będą one odbywać się kosztem pacjentów?
3. Jakie środki finansowe z budżetu państwa, rezerw Kancelarii Prezesa Rady Ministrów lub innych źródeł zostały przeznaczone na wsparcie szpitali powiatowych w 2026 r., w tym na pokrycie deficytu NFZ szacowanego na 23 mld zł?
4. Czy rząd planuje wprowadzenie mechanizmów wsparcia dla szpitali borykających się z zadłużeniem, takich jak pożyczki z Banku Gospodarstwa Krajowego lub programy restrukturyzacyjne?
5. Jakie kroki podejmowane są w celu zainicjowania konstruktywnych rozmów z władzami samorządowymi, starostami i dyrektorami szpitali powiatowych na Podkarpaciu w sprawie poprawy finansowania ochrony zdrowia?

Z poważaniem

Rafał Weber
Poseł na Sejm RP